ตลาดส้ม

จังหวัดแพร่ถือเป็นหนึ่งในพื้นที่ที่มีชื่อเสียงด้าน “ส้มเขียวหวาน” ของภาคเหนือ เกษตรกรจำนวนมากต่างพัฒนาวิธีการปลูกอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ได้ผลผลิตที่มีคุณภาพทั้งรสชาติ สีสัน และปริมาณ หนึ่งในนั้นคือ คุณลำไม มาบาง เกษตรกรผู้มากประสบการณ์ที่ทุ่มเทให้กับการปลูกส้มเขียวหวานมาหลายทศวรรษ เธอเชื่อมั่นว่าความใส่ใจในทุกขั้นตอน ตั้งแต่การตัดแต่งกิ่ง การให้น้ำ ไปจนถึงการเลือกใช้ปุ๋ยที่เหมาะสม คือหัวใจสำคัญของความสำเร็จในอาชีพชาวสวนส้ม และด้วยการปรับวิธีการจัดการสวนให้เข้ากับยุคใหม่ เลือกปลูกส้มเขียวหวาน สร้างรายได้ให้กับครอบครัว คุณลำไม เล่าย้อนหลังให้ฟังว่า เดิมทีครอบครัวทำไร่ข้าวโพดมาก่อน แต่ด้วยสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไปทำให้เห็นโอกาสใหม่ที่ต้องปลูกพืชอื่นมาทดแทน จึงหันมาปลูกส้มเขียวหวานเพราะเป็นพืชเศรษฐกิจที่ให้ผลผลิตสม่ำเสมอและมีตลาดรองรับชัดเจน “ส้มมันจะติดผลผลิตในช่วงหน้าแล้ง น้ำจึงเป็นปัจจัยสำคัญมาก ต้องดูแลเรื่องน้ำให้เพียงพอเสมอ ช่วงแรกของการทำสวน ยังไม่เจออุปสรรคอะไร แต่เมื่อเวลาผ่านไปหลายปี ต้นส้มก็เริ่มโทรม มีโรครากเน่า โคนเน่าบ้าง แต่เธอก็ยังไม่ย่อท้อ พยายามบำรุงและขยายพื้นที่ปลูกเพิ่มเ

ตลาดสี่มุมเมือง ศูนย์กลางค้าส่งผักผลไม้และวัตถุดิบอาหารชั้นนำของอาเซียน ขอเชิญอุดหนุนเกษตรกรสวนส้มของไทยในช่วงเทศกาลแห่งความสุข พบกับส้มคุณภาพดีหวานฉ่ำเข้ามาจำหน่ายสด ๆ มากถึงวันละ 100 ตัน คุณปณาลี ภัทรประสิทธิ์ ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการ กลุ่มงานกลยุทธ์ธุรกิจ ตลาดสี่มุมเมือง กล่าวว่า “ตลาดสี่มุมเมือง มีตลาดส้ม ซึ่งจำหน่ายผลผลิตส้มไทยจากเกษตรกรไทย ทั้งขายส่งและขายปลีก ในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนไปจนถึงเดือนมีนาคม จะเป็นช่วงที่ส้มไทยเริ่มทยอยเข้ามาจำหน่ายถึงวันละ 100 ตัน สำหรับที่ตลาดส้มสี่มุมเมือง มีจำหน่ายทุกสายพันธุ์ยอดนิยม อาทิ ส้มสายน้ำผึ้งฝาง หรือส้มโชกุน ซึ่งถือเป็นสินค้าเกษตรอัตลักษณ์ขึ้นทะเบียน GI ของดีรายการที่ 5 ของ จังหวัดเชียงใหม่ มีเนื้อแน่น สีสันสวยงาม และรสชาติหวานอมเปรี้ยว มีปริมาณน้ำมากและวิตามินซีสูงจะทานผลสดหรือนำไปคั้นเป็นน้ำส้มก็อร่อย ส้มเขียวหวาน หรือส้มบางมดผลและเนื้อสีสวยงาม ฉ่ำน้ำ มีรสชาติหวานอมเปรี้ยว มีกลิ่นหอมที่เป็นเอกลักษณ์ ส้มภูเรือจากจังหวัดเลย นอกจากนี้ยังมีส้มจากภาคกลาง และบางส่วนของภาคใต้เข้ามาจำหน่ายด้วย เพื่อต้อนรับเทศกาลแห่งความสุข ตลาดสี่มุมเมืองจัดโปรโ

ส้มเขียวหวาน กล่าวได้ว่าเป็นผลไม้สุขภาพชนิดหนึ่ง มีสรรพคุณและคุณค่าทางโภชนาการมากมายโดยเฉพาะมีวิตามินซี วิตามินเอ (เบต้าแคโรทีน) วิตามินดี มีธาตุแคลเซียม ธาตุโพแทสเซียม ธาตุฟอสฟอรัส ธาตุเหล็ก และคอลลาเจน ทั้งยังมีใยอาหารที่ช่วยเกี่ยวกับระบบขับถ่าย หาซื้อมารับประทานเลยครับ ทั้งตามตลาดสด ห้างโมเดิร์นเทรด แม้แต่ในร้านสะดวกซื้อ ซื้อหามาแล้วเพียงปอกเปลือกรับประทานได้ หรือจะคั้นน้ำมาดื่มก็ได้สะดวกดี แต่ท่านผู้อ่านคงจะทราบนะครับว่า ส้มเขียวหวาน นั้นมีกระบวนการผลิตตั้งแต่ต้นทางจากเกษตรกรสู่ผู้บริโภคซึ่งเป็นปลายทางหลายขั้นตอน โดยเฉพาะการเริ่มต้นผลิตของเกษตรกรผู้ปลูกส้มเขียวหวาน 1 ปี หรือ 1 ฤดูกาล มีความหวังเพียงครั้งเดียว แต่ตลอดฤดูกาล หรือ 12 เดือน เกษตรกรต้องคอยดูแลเอาใจใส่อย่างใจจดใจจ่อ  เพราะลงทุนไปแล้วจะได้ผลคุ้มทุนหรือไม่ ลงทุน 100 อาจได้ผล 70 เพราะมีปัจจัยความเสี่ยงหรือตัวแปรหลายอย่าง ทั้งฝนฟ้าอากาศ โรคแมลง ฯลฯ ก็เพียงเพื่อให้มีผลผลิตออกสู่ตลาด ทำรายได้มาเลี้ยงดูครอบครัว ผมลงพื้นที่ไปดูสวนส้มเขียวหวานของเกษตรกรรายหนึ่ง ซึ่งผลิตส้มเขียวหวานที่มีรสชาติดี มีการดูแลการผลิตตามมาตรฐาน GAP นำผล

ระหว่าง วันที่ 6-7 ธันวาคม พ.ศ. 2561 ที่ผ่านมา จังหวัดแพร่ ร่วมกับสำนักงานเกษตรจังหวัดแพร่ สำนักงานเกษตรอำเภอวังชิ้น ได้จัดงาน “วันส้มเขียวหวานและของดีเมืองแพร่” ประจำปี 2561 ณ บริเวณลานหน้าที่ว่าการอำเภอวังชิ้น เจตนารมณ์ของการจัดงานก็เพื่อต้องการเชื่อมโยงการผลิตและการตลาดส้มเขียวหวานของจังหวัดแพร่ ที่ผ่านการพัฒนาคุณภาพได้มาตรฐาน GAP และอินทรีย์ สู่ตลาดเกษตรปลอดภัย และกระจายสินค้าสู่ตลาดสากล กิจกรรมภายในงาน มีการจัดแสดงและจำหน่ายผลิตภัณฑ์ส้มเขียวหวาน ผลิตภัณฑ์แปรรูปจากกลุ่มเกษตรแปลงใหญ่ และ OTOP การแสดงผลงานของศูนย์เรียนรู้การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร (ศพก. อำเภอวังชิ้น) การจัดเวทีเสวนาการพัฒนาส้มเขียวหวาน และที่สำคัญจัดการประกวดผลผลิตส้มเขียวหวาน อำเภอวังชิ้น เป็นอำเภอที่ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของจังหวัดแพร่ มีคำขวัญว่า “พระธาตุขวยปูคู่บ้าน        พระธาตุพระพิมพ์คู่เมือง ลือเลื่องถิ่นส้มเขียวหวาน  อุทยานแห่งชาติเวียงโกศัย หัตถกรรมเครื่องใช้เถาวัลย์ อัศจรรย์น้ำพุร้อน” จากคำว่า ลือเลื่องถิ่นส้มเขียวหวาน นี่คือ ที่มาและที่จะกล่าวต่อไปจากการอารัมภบทการเดินเนื้อเรื่องตามหัวข