กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้ดำเนินการจัดตั้งศูนย์บริการเกษตรพิรุณราช เพื่อเป็นศูนย์กลางการให้บริการและอำนวยความสะดวกแก่เกษตรกรและประชาชนทั่วไป ในด้านการรับเรื่องร้องเรียน/ร้องทุกข์ และการให้คำปรึกษาด้านการเกษตร โดยมีการดำเนินงานครอบคลุมทุกระดับ ตั้งแต่ระดับอำเภอ จังหวัด จนถึงระดับกรม เริ่มดำเนินการให้บริการมาตั้งแต่ปี 2567 จนถึงปัจจุบันมีศูนย์บริการหลักจำนวน 960 ศูนย์ และศูนย์บริการเครือข่ายจำนวน 1,937 ศูนย์ รวมทั้งสิ้น 2,897 ศูนย์ทั่วประเทศ พร้อมทั้งให้บริการผ่านแอปพลิเคชันจำนวน 22 แอปพลิเคชัน จาก 11 หน่วยงาน เพื่อเพิ่มความสะดวกและประสิทธิภาพในการให้บริการแก่เกษตรกรอย่างทั่วถึง

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรได้ประเมินผลการดำเนินงานในช่วงที่ผ่านมาพบว่า ในภาพรวมมีเกษตรกรขอรับบริการในระบบศูนย์บริการเกษตรพิรุณราชกว่า 2หมื่นเรื่อง โดยรื่องที่ได้รับแจ้งสะสมมากที่สุด 5 อันดับแรก ได้แก่ 1) ขอรับการช่วยเหลือด้านพืช ถึงร้อยละ 70 อาทิ โรคเชื้อราในข้าว การระบาดของหนอนหัวดำ 2) ขอให้แก้ไขปัญหาด้านหนี้สิน ร้อยละ 5.79 อาทิ ปัญหาการเข้าถึงแหล่งเงินทุนของเกษตรกร ปัญหาการผิดนัดชำระหนี้จากภัยพิบัติทางธรรมชาติ 3) ขอรับการช่วยเหลือด้านดินและการปรับปรุงบำรุงดิน ร้อยละ 4.21 อาทิ การแก้ไขปัญหาดินเสื่อมโทรม 4) ขอรับการช่วยเหลือ/สนับสนุนด้านทำกิน ร้อยละ 3.82 อาทิ ปัญหาข้อจำกัดในการเข้าถึงปัจจัยของเกษตรกรรายใหม่ ขาดแคลนที่ดินเพื่อประกอบอาชีพเกษตรกรรม 5) ขอรับการช่วยเหลือด้านปศุสัตว์ ร้อยละ 3.46 อาทิ การจัดหาอาหารและการจัดการฟาร์ม การดูแลสุขภาพสัตว์
ทั้งนี้ เพื่อให้เกษตรกรสามารถเข้าถึงบริการได้อย่างทั่วถึงมากยิ่งขึ้น กระทรวงเกษตรได้ยกระดับการให้บริการ มีการจัดกิจกรรมให้เกษตรกรและประชาชนมีส่วนร่วม อีกทั้งพัฒนาระบบบันทึกข้อมูลโดยเพิ่มช่องทางการเข้าถึงผ่านแอปพลิเคชันบนสมาร์ทโฟน ซึ่งจะช่วยอำนวยความสะดวกให้เจ้าหน้าที่สามารถกรอกข้อมูลเข้าระบบได้โดยตรงจากพื้นที่ปฏิบัติงานควบคู่กับการกำหนดให้เจ้าหน้าที่ติดตามผลการแก้ไขปัญหาอย่างต่อเนื่องและเป็นระบบ

นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า กระทรวงเกษตรฯ อัปเกรด “แอปฯ พิรุณราช” สู่ One Stop Service เต็มรูปแบบ ตั้งเป้าบริการเข้าถึงง่าย-พึ่งพาได้จริง มุ่งเน้นการบูรณาการข้อมูลระหว่างหน่วยงานในสังกัดอย่างเป็นเอกภาพ ลดความซับซ้อนของขั้นตอนการทำงาน และยกระดับการให้บริการประชาชนในปีงบประมาณ 2569 ให้มีประสิทธิภาพสูงสุด ซึ่งแอปฯ Pirunraj MOAC ได้รับการพัฒนาต่อยอดจากผลตอบรับของเจ้าหน้าที่และเกษตรกร เพื่อให้เป็นช่องทางหลักที่เชื่อมโยงภาครัฐเข้ากับภาคประชาชนได้อย่างไร้รอยต่อ
“ ศูนย์พิรุณราชคือหัวใจสำคัญในการขับเคลื่อนนโยบายการให้บริการแบบเบ็ดเสร็จจุดเดียว (One Stop Service) ที่มุ่งหวังให้เกษตรกรสามารถร้องขอความช่วยเหลือ หรือร้องเรียนความไม่เป็นธรรมได้อย่างสะดวกรวดเร็วภายใต้รูปแบบ “เข้าใจง่าย ใช้ง่าย เข้าถึงง่าย และพึ่งพาได้” โดยกำชับให้เจ้าหน้าที่ทุกหน่วยงานในสังกัดขับเคลื่อนระบบการทำงานร่วมกัน พร้อมให้ความสำคัญกับการติดตามผลการดำเนินงานอย่างใกล้ชิด เพื่อให้สามารถตอบคำถามประชาชนได้ว่าเรื่องร้องเรียนอยู่ในขั้นตอนใดและใครเป็นผู้รับผิดชอบ เพื่อสร้างความเชื่อมั่นและลดความกังวลให้แก่พี่น้องเกษตรกรในทุกพื้นที่ทั่วประเทศ ” ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์กล่าว


ทั้งนี้ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้กำหนดแผนการเปิดใช้งานระบบพิรุณราชอย่างเป็นทางการ โดยจะเริ่มเปิดให้ทดลองใช้งานระบบ (Test Run) ระหว่างวันที่ 19 – 21 มีนาคม 2569 ก่อนจะดำเนินการล้างข้อมูลทดสอบในวันที่ 22 มีนาคม 2569เพื่อเตรียมความพร้อมของระบบฐานข้อมูล และจะเปิดให้บริการตั้งแต่วันที่ 23 มีนาคม 2569 เวลา 08.30 น. เป็นต้นไป สำหรับรายการคำร้องที่ยังคงค้างอยู่ในระบบเดิม เจ้าหน้าที่ยังคงสามารถดำเนินการผ่านระบบเก่าได้ตามปกติจนกว่าจะเสร็จสิ้นกระบวนการ เพื่อไม่ให้เกิดช่องว่างในการบริการและดูแลพี่น้องเกษตรกรในช่วงรอยต่อของการเปลี่ยนผ่านเทคโนโลยี
สำหรับเกษตรกรและประชาชนทั่วไปที่ต้องการขอรับคำปรึกษาหรือบริการจากศูนย์บริการเกษตรพิรุณราช สามารถติดต่อได้ที่ศูนย์บริการเกษตรพิรุณราช ระดับอำเภอหรือจังหวัดในพื้นที่อาศัยผ่านเจ้าหน้าที่ภาครัฐ หรือผ่านเว็บไซต์ pirunraj.com ได้ด้วยตนเอง
