แปรรูปสินค้าเกษตร
ต้นมันแกว (yam bean หรือ jicama) มีถิ่นกำเนิดในเม็กซิโก เป็นพืชอาหารสำคัญของผู้คนในแถบอเมริกากลาง อเมริกาใต้ และทวีปเอเชียมานานหลายพันปี มันแกว จัดเป็นพืชผักตระกูลถั่ว ประเภทรากสะสมอาหาร มันแกว100 กรัม ให้พลังงาน 38 กิโลแคลอรี่ มันแกว ประกอบด้วยสารอาหารมากมาย อาทิ คาร์โบไฮเดรต 17.47 กรัม น้ำตาล 1.8 กรัม ใยอาหาร 4.9 กรัม ไขมัน 0.09 กรัม โปรตีน 0.72 กรัม และน้ำ 90.07 กรัม หัวมันแกวสด นิยมรับประทานเป็นผลไม้ แปรรูปทำขนม และนำมาประกอบอาหาร ฝักและเมล็ดอ่อนของมันแกว นำมาต้ม หรือรับประทานสดเป็นผักเคียงได้ ส่วนเมล็ดแก่มันแกว นำมาบด สกัดเป็นยาฆ่าแมลง รศ.ดร. ปิ่นมณี ขวัญเมือง อาจารย์ประจำสาขาวิชาครุศาสตร์เกษตร คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรมและเทคโนโลยี สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง (สจล.) เล็งเห็นถึงคุณประโยชน์ของมันแกว โดยพบว่า คนไทยส่วนใหญ่นิยมนำมันแกวมาประกอบอาหารและบริโภคหัวมันแกวสดเช่นเดียวกับผลไม้ทั่วไป ส่วนด้านการแปรรูปมันแกวยังมีน้อย ทำให้เกษตรกรขายมันแกวได้ราคาถูก เนื่องจากมันแกวมีสารอินูลิน (Inulin) ซึ่งเป็นน้ำตาลโอลิโกฟรุกโทส (Oligofructose) ที่สามารถละ
ชันโรง เป็นผึ้งจิ๋วขนาดเล็กไม่มีเหล็กใน ชอบตอมเกสรดอกไม้ ระยะหาอาหารประมาณ 300 เมตร มีพฤติกรรมเก็บน้ำหวานจากดอกไม้และละอองเกสรของพืชที่ใช้เป็นอาหารแตกต่างจากผึ้ง โดยจะเก็บเกสรดอกไม้ ร้อยละ 80 เก็บน้ำหวาน ร้อยละ 20 ในขณะที่ผึ้งเก็บเกสรดอกไม้ ร้อยละ 50 และน้ำหวานร้อยละ 50 น้ำผึ้งชันโรง โดดเด่นเรื่องกลิ่นหอม รสอร่อยเปรี้ยวอมหวาน เป็นน้ำผึ้งที่มีคุณภาพสูงจากการผสมผสานจากดอกไม้นานาพันธุ์รวมไปถึงน้ำหวานจากพืชสมุนไพร รังผึ้งชันโรง 1 รังสามารถผลิตน้ำผึ้งได้ประมาณ 500-750 มิลลิลิตร จำหน่ายน้ำผึ้งชันโรงในราคาลิตรละ 1,000-1,600 บาท ชันโรงสามารถผลิตน้ำผึ้งได้ 2-3 ครั้งต่อปี ผลการศึกษาวิจัยพบว่า น้ำผึ้งชันโรงและรังของชันโรงมีคุณสมบัติในการต้านอนุมูลอิสระ สร้างภูมิคุ้มกันยับยั้งเชื้อราหรือจุลินทรีย์ต่างๆ ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคผิวหนัง หรือแผลอักเสบ ดังนั้น น้ำผึ้งชันโรงและรังของชันโรงจึงถูกใช้เป็นส่วนผสมในอาหารเสริม ยาและเวชสำอาง สบู่ ยาสีฟัน ยาสระผม รักษาเหงือกอับเสบ และแก้อักเสบผิวหนัง ฯลฯ จังหวัดสตูลมีการเลี้ยงชันโรงอย่างแพร่หลาย มีการจัดตั้งกลุ่มที่ชัดเจนและมีการจำหน่ายน้ำผึ้งจากผึ้งชันโรง โดยเฉพา
กรมประมงได้เดินหน้าขับเคลื่อนโครงการสินค้าเกษตรและบริการมูลค่าสูง 1 ท้องถิ่น 1 สินค้าเกษตรมูลค่าสูง ตามนโยบายสำคัญของรัฐบาล และกระทรวงเกษตรและสหกรณ์อย่างต่อเนื่อง ทั้งนี้ สำนักงานประมงจังหวัดอุบลราชธานีได้ส่งเสริมชุมชนชาวประมงนำทรัพยากรสัตว์น้ำในท้องถิ่นมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์สินค้าเกษตรมูลค่าสูง ที่สะท้อนถึงเอกลักษณ์และเสน่ห์ชุมชนชาวประมง ซึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวรอบเขื่อนสิรินธร เพื่อให้สามารถยกระดับการพัฒนาอาชีพและสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจให้กับชุมชน หมู่บ้านคำกลาง ตำบลฝางคำ อำเภอสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี อุดมสมบูรณ์ไปด้วยทรัพยากรสัตว์น้ำ อาทิ เช่น ปลาชิวแก้ว หรือปลาแก้ว ปลาตะเพียน และปลาหางแดง (ปลากระแห) ซึ่งเป็นวัตถุดิบตามธรรมชาติที่มีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของชาวบ้านในชุมชน และบริเวณพื้นที่ใกล้เคียง ซึ่งเป็นชุมชนชาวประมงรอบเขื่อนสิรินธร กลุ่มแม่บ้านที่ว่างงานในพื้นที่บ้านคำกลาง มองเห็นโอกาสในการสร้างงาน สร้างรายได้ จึงได้รวมกลุ่มกันในชื่อ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนปลาส้มบ้านคำกลาง นำวัตถุดิบในท้องถิ่นดังกล่าวมาใช้ประโยชน์ให้เกิดประโยชน์สูงสุด คุ้มค่า โดยพ่อบ้านที่ทำอาชีพ ประม
ฝาง ชื่ออื่นๆ หนามโค้ง,ฝางแดง, ขวาง, ฝางเสน, ฝางส้ม,ง้าย ชื่อวิทยาศาสตร์ Caesalpinia Sappan L. ฝาง เป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของเอเชีย พบได้ทั่วไปในประเทศเขตร้อนเช่น อินเดีย พม่า ไทย ลาว กัมพูชา ศรีลังกา บังคลาเทศ เวียดนาม รวมถึงทางตอนใต้ของจีน สำหรับในประเทศไทยนั้น สามารถพบได้บริเวณป่าดิบแล้ง ป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง และภูเขาหินปูน ทางภาคเหนือ ภาคอีสาน และบางส่วนของภาคกลาง “ ไม้ฝาง ” เป็นไม้ที่ช้างป่าไม่กิน และไม่ทำลาย ไม้ฝาง มีสรรพคุณทางยามากมาย งานวิจัยของคณะแพทยศาสตร์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โดย ศ.ดร.ปรัชญา คงทวีเลิศ พบว่า ไม้ฝาง มีสารสำคัญจำนวน 4 ชนิด โดยตัวหลักคือ สารบราซิลลิน (Brazilin) มีความสามารถในการต้านการอักเสบ ต้านอนุมูลอิสระ เสริมสร้างภูมิคุ้มกันเชื้อไวรัสรวมถึงเชื้อ SARS-CoV-2 หรือไวรัสโคโรนา (โควิด-19) ได้ นอกจากนี้นอกจากนี้ ยังพบว่า สารบราซิลลิน สามารถฆ่า และหยุดการแพร่กระจายลุกลามของเซลมะเร็งเต้านมในหลอดทดลองได้ วิทยาลัยการอาชีพพนมทวน นำเสนอ ลิปสติกจากแก่นฝาง ฝาง เป็นไม้ยืนต้นที่หาได้ง่ายในจังหวัดกาญจนบุรี ชาวบ้านใช้ ไม้ฝาง เป็นพืชสมุนไพรพื้นบ้าน ที่มีคุณประโยช
โดยทั่วไป ต้นมะม่วงที่ปลูกในพื้นที่ภาคกลาง มักติดดอกออกผลในช่วงเดือน พฤศจิกายน – ธันวาคม ของทุกปี และสามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ในช่วงเดือนมีนาคม – เมษายน ส่วนมะม่วงที่ปลูกในพื้นที่ภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มักติดดอกในช่วงเดือน มกราคม – กุมภาพันธ์ (ยกเว้นพวกมะม่วงทะวาย) เก็บเกี่ยวเดือนพฤษภาคม – มิถุนายน บ่อยครั้งที่ต้นมะม่วงแทงช่อดอกและออกดอกพร้อมๆกัน ทำให้ผลผลิตจำนวนมากออกสู่ตลาดในช่วงเวลาเดียวกัน ทำให้ประสบปัญหามะม่วงล้นตลาด และราคาผลผลิตตกต่ำ โดยเฉพาะในปีนี้ หากใครได้มีโอกาสเดินสำรวจตลาดค้าส่ง อย่างเช่น ตลาดไท จะพบว่า มะม่วงราคาขายโดยเฉลี่ยอยู่ที่ ก.ก.ละ 5 บาท ขณะที่บางแผงมะม่วงสุก ราคาถูกมากๆ ลูกค้าสามารถซื้อมะม่วงสุกน้ำหนัก 20 ก.ก. ในราคาตะกร้า 20 บาท เฉลี่ยราคา กก.ละ 1 บาทเท่านั้น เพื่อกระจายความเสี่ยงทางการตลาด เกษตรกรควรหันมาผลิตมะม่วงนอกฤดู เพื่อลดความเสี่ยงด้านราคา และลองหาวิธีเพิ่มมูลค่าให้กับมะม่วง และสร้างตลาดใหม่ เช่น ขายในรูปแบบ มะม่วงน้ำปลาหวาน เจลลี่มะม่วง น้ำมะม่วง หรือ ทำข้าวหมากมะม่วง probiotic ซึ่งขั้นตอนการทำไม่ยุ่ง
หมู่บ้านตาล ตำบลนาหว้า อำเภอนาหว้า จังหวัดนครพนม มีชื่อเสียงโด่งดังไปทั่วโลก เนื่องจากเป็นหมู่บ้านที่มีอาชีพปริศนาสุดแปลกคือ การทำตุ๊กแกตากแห้ง ปลิงตากแห้ง และไส้เดือนตากแห้ง สร้างแรงดึงดูดให้คนไทยและต่างชาติเข้ามาศึกษาชมงานไม่ขาดสาย หลังว่างเว้นจากฤดูการทำนา ทำไร่ ชาวบ้านในหมู่บ้านตาลจะหันมาทำตุ๊กแกตากแห้ง ปลิงตากแห้ง และไส้เดือนตากแห้งเป็นรายได้เสริม จุดเริ่มต้นของอาชีพแปลกเกิดขึ้นเมื่อ 30 ปีก่อน ตอนแรกมีคนริเริ่มทำอาชีพนี้เพียงไม่กี่คน หลังชาวบ้านเห็นว่าอาชีพนี้สร้างรายได้ดี จึงหันมาทำอาชีพนี้เป็นรายได้เสริมกันอย่างแพร่หลาย เมื่อเข้าสู่ฤดูฝน ชาวบ้านจะจับปลิงมาตากแห้ง ฤดูหนาว จะทำไส้เดือนตากแห้ง โดยรับซื้อไส้เดือน 2 ชนิด คือ ไส้เดือนตัวสีแดง ลำตัวหนา และไส้เดือนลำตัวสีเขียว ตัวบางกว่าสีแดงในราคากิโลกรัมละ 28 บาท โดยไส้เดือนสด 100 กิโลกรัม เมื่อนำมาตากแห้งจะมีน้ำหนักเพียง 8-9 กิโลกรัม ขายในราคากิโลกรัมละ 500 บาท ช่วงฤดูร้อน ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์-มิถุนายนของทุกปี เป็นฤดูการทำตุ๊กแกตากแห้ง ปัจจุบันชาวอำเภอนาหว้า กว่า 30 ครัวเรือน ผลิต “ตุ๊กแกอบแห้ง” เป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือน มีโรงงานรั
“ กล้วยตากบางกระทุ่ม” เป็นผลิตภัณฑ์ขายดี มีรสชาติเฉพาะตัว ไม่เหมือนที่อื่นเป็นความภาคภูมิใจของชาวอำเภอบางกระทุ่ม จังหวัดพิษณุโลก กล้วยตากบางกระทุ่มมีชื่อเสียงโด่งดังไปไกลถึงต่างแดน จุดเริ่มต้นของกล้วยตากบางกระทุ่ม เกิดจาก เกษตรกรในอำเภอบางกระทุ่ม ปลูกกล้วยน้ำว้ามะลิอ่อง แต่แม่ค้าไม่ซื้อ“กล้วยตีนเต่า” ซึ่งเป็นกล้วยที่มีผลขนาดเล็กและมีจำนวนมาก เกษตรกรจึงเกิดแนวคิดนำผลกล้วยตีนเต่าไปตากแดด เพื่อถนอมอาหาร จนกลายเป็น “กล้วยตากบางกระทุ่ม” ที่มีรสชาติเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว มีขนาดกะทัดรัด เนื้อกล้วยเหนียวนุ่ม ไส้กลางไม่แข็ง และมีกลิ่นหอมมากกว่ากล้วยน้ำว้าพันธุ์อื่น ต่อมาได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ หรือจีไอ ของกรมทรัพย์สินทางปัญญา เมื่อปี 2558 ใส่นวัตกรรมเพิ่มมูลค่ากล้วยและข้าว เนื่องจาก กล้วยตากและข้าวพิษณุโลก 80 นับเป็นของดีจังหวัดพิษณุโลกเป็นที่นิยมของคนไทยและต่างชาติ สำหรับข้าวพิษณุโลก 80 เป็นสินค้าขายดีในกลุ่มคนรักสุขภาพ ด้วยลักษณะคุณภาพเมล็ดดี เป็นท้องไข่อ่อน ทำให้ข้าวมีค่าน้ำตาลปานกลางถึงต่ำเพียง 59.5 เมื่อเทียบกับข้าวสายพันธุ์อื่นที่มากกว่า 69 การันตีจากงานวิจั
ทรายแมวเป็นของใช้สำคัญสำหรับแมว ผู้คนในปัจจุบันเลี้ยงแมวเป็นสัตว์เลี้ยงภายในที่พักอาศัยมากขึ้น ส่วนหนึ่งมาจากวิถีชีวิตที่เปลี่ยนแปลงไปโดยเฉพาะการไม่มีบุตรหรือมีบุตรน้อยลง การเลี้ยงแมวเป็นสัตว์เลี้ยงในบ้านจึงช่วยให้ผู้เลี้ยงมีกิจกรรมผ่อนคลายจากการทำงาน มีเพื่อนไว้คลายเหงา แต่ผู้คนที่อาศัยอยู่ในเมืองใหญ่ที่มีประชากรแออัด มักพักอาศัยอยู่ในอาคารชุด แฟลต คอนโดมิเนียมที่มีพื้นที่จำกัด การเลี้ยงแมวในห้องสี่เหลี่ยมบนอาคารชั้นสูงจึงต้องแก้ไขปัญหาพื้นที่ฉี่และอึตามพื้นดินธรรมชาติของแมวมาเป็นทรายแมวในกระบะทรายแมวที่ไม่เปลืองพื้นที่ ไม่มีกลิ่นรบกวน จัดเก็บและกำจัดมูลที่เกิดขึ้นได้ง่ายด้วยการทิ้งลงในชักโครกได้ ส่วนความสิ้นเปลืองทรายแมวที่ผู้เลี้ยงแมวต้องจัดหา คือปริมาณทรายแมวต่อแมว 1 ตัว ต้องใช้ประมาณ 5-10 กิโลกรัมต่อเดือน จึงทำให้ปัจจัยเรื่องคุณสมบัติที่พึงพอใจและปัจจัยด้านความประหยัดทรายเป็นสิ่งที่คนรักแมวใช้ในการตัดสินใจเลือกซื้อทรายแมวแต่ละประเภทมาไว้ใช้ในที่พักอาศัย ทรายแมวที่มีการขายในท้องตลาดปัจจุบันมีหลายประเภทและมีคุณสมบัติเด่นที่แตกต่างกันออกไป เช่น ทรายแมวเบนโทไนท์ เป็นทรายแมวที่ทำจากหิน
กรมหม่อนไหม กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้ดำเนินการคัดเลือกเกษตรกรดีเด่นแห่งชาติ สาขาอาชีพปลูกหม่อนเลี้ยงไหม เป็นประจำทุกปี เพื่อประกาศเกียรติคุณและเผยแพร่ผลงานให้ปรากฏต่อสาธารณะ โดยปีนี้ ผู้ที่ผ่านการคัดเลือกคือ นายพินิจ แก้วพิมาย ซึ่งจะเข้ารับพระราชทานโล่รางวัลในงานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญประจำปี พ.ศ. 2567 ในวันศุกร์ที่ 10 พฤษภาคม พ.ศ. 2567 ณ พลับพลาที่ประทับมณฑลพิธีท้องสนามหลวง สืบสานอาชีพปลูกหม่อนเลี้ยงไหมจากบรรพบุรุษชาวไทคอนสาร นายพินิจสนใจอาชีพปลูกหม่อนเลี้ยงไหมเพราะต้องการสืบทอดภูมิปัญญาคนไทคอนสาร และสืบทอดอาชีพปลูกหม่อนเลี้ยงไหมมาจากบรรพบุรุษ และมีแนวคิดว่าการปลูกหม่อนเลี้ยงไหมทำให้ครอบครัวไม่ต้องไปทำงานที่อื่น และเป็นการดำเนินชีวิตตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง นายพินิจช่วยมารดาเลี้ยงไหมตั้งแต่เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 จนกระทั่งอายุ 20 ปี หลังแต่งงานก็หันมาปลูกหม่อนเลี้ยงไหม สาวไหม ทอผ้าเองมาจนถึงปัจจุบัน ด้วยเป็นคนชอบงานลักษณะนี้ จึงหาวิธีการสาวไหมให้ได้เส้นไหมสวยที่มีขนาดสม่ำเสมอ เรียบ สะอาด มีสีสดใส เพื่อพัฒนาต่อยอดในการผลิตผ้าไหมที่มีคุณภาพ ผลิตผ้าไหมด้วยไหมพันธุ์ไทยพื้น
กุหลาบ ไม้ประดับที่ได้รับความนิยมปลูกมากที่สุดชนิดหนึ่งของโลก ส่วนใหญ่นิยมปลูกเพื่อความสวยงาม ประดับตกแต่งสวน ประดับสถานที่ หรือปลูกเพื่อการพาณิชย์ ในการนำไปสกัดน้ำหอม ซึ่งนอกเหนือจากการเป็นไม้ดอกไม้ประดับสวยงามแล้ว ปัจจุบันได้มีการพัฒนานำกุหลาบมาเป็นของประดับตกแต่งบนจานอาหาร เครื่องดื่ม รวมถึงการนำมาดัดแปลงทำเป็นชากุหลาบเพื่อสร้างรายได้ และกำลังได้รับกระแสนิยมกันทั่วบ้านทั่วเมือง ในด้านของสรรพคุณเด่นของชากุหลาบที่มีส่วนช่วยกระตุ้นระบบขับถ่าย และช่วยให้ผิวพรรณเปล่งปลั่ง นำไปสู่การต่อยอดสร้างมูลค่าให้กับเกษตรกร และธุรกิจสตาร์ตอัพไม่น้อย สำหรับการต่อยอดทำผลิตภัณฑ์ชากุหลาบออกมาในรูปแบบเฉพาะของแบรนด์ตัวเอง คุณธีรวัฒน์ เสื้อมา หรือ คุณปุ้ย เกษตรกรรุ่นใหม่ อาศัยอยู่บ้านเลขที่ 182 หมู่ที่ 5 ตำบลเมืองงาย อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ เกษตรกรหนุ่มไฟแรง ดีกรีปริญญาตรี รัฐศาสตร์บัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โบกมือลาชีวิตในเมืองหลวง กลับบ้านเกิดมาสานต่อและพัฒนางานสวนของที่บ้านจังหวัดเชียงใหม่ เน้นการปลูกพืชผสมผสานระบบอินทรีย์ และการต่อยอดแปรรูปผลิตภัณฑ์ชาสมุนไพร สร้างรายได้ดีตลอดปี คุณปุ้ย เล่าให้
