สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ

“PMU พบประชาคมวิจัย” เป็นการเปิดเวทีทำความเข้าใจระหว่างหน่วยบริหารและจัดการทุนวิจัยและนวัตกรรม (PMU) เกี่ยวกับภาพรวมในการสนับสนุนทุนวิจัยและนวัตกรรมในบริบทของประเทศ การดำเนินงานและรายละเอียดการให้ทุนวิจัยและนวัตกรรมปี 2563 – ปี 2564 และขอบข่ายการสนับสนุนทุนวิจัยและนวัตกรรมของ PMU รวมถึงการตอบประเด็นชักถามต่างๆ ของประชาคมวิจัย สืบเนื่องจากระบบวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมได้มีการออกแบบแนวทางการสนับสนุนงบประมาณวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมของประเทศที่สอดรับกับ “นโยบายและยุทธศาสตร์การอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์วิจัยและนวัตกรรม พ.ศ. 2563 – 2570” เพื่อขับเคลื่อนการวิจัยและนวัตกรรมของประเทศอย่างเป็นระบบ โดยในปี พ.ศ. 2563 และ 2564 ได้กำหนดให้มี 4 แพลตฟอร์ม ได้แก่ 1) การพัฒนากำลังคนและสถาบันความรู้ 2) การวิจัยและสร้างนวัตกรรมเพื่อตอบโจทย์ท้าทายของสังคม 3) การวิจัยและสร้างนวัตกรรมเพื่อเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขัน 4) การวิจัยและสร้างนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่และลดความเหลื่อมล้ำตลอดจนการปฏิรูปการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อววน.) และมี 16 โปรแกรม ผ่านกลไกสำคัญในการบริหารงบประมาณวิ

วช. ร่วมกับ สถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี และ Lao TPHI พร้อมภาคีเครือข่าย จัดประชุมวิชาการนานาชาติ นำเสนอผลงานวิจัย นวัตกรรมใหม่และหารือแนวทางในการแก้ไขปัญหาพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีในภูมิภาคเอเชียร่วมกันอย่างบูรณาการ ระหว่าง วันที่ 12-14 ธันวาคม 2562 ณ นครหลวงเวียงจันทน์ สปป.ลาว จากการที่ สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ได้สนับสนุนทุนวิจัย  โครงการท้าทายไทย ประเทศไทยไร้พยาธิใบไม้ตับ (Grand Challenges Thailand Fluke Free Thailand) แก่ รศ.นพ.ณรงค์  ขันตีแก้ว ผู้อำนวยการ สถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น และคณะ ตั้งแต่ปี 2559 ที่ผ่านมา มีผลงานวิจัยและต่อยอดงานวิจัยช่วยแก้ไขปัญหาให้กับประชาชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือหลายจังหวัด  จึงได้ร่วมกับภาคีเครือข่ายทั้งในและต่างประเทศ อาทิ ศูนย์ความเป็นเลิศมะเร็งท่อน้ำดี โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น สถาบันมะเร็งแห่งชาติ ชมรมศัลยแพทย์ตับ ตับอ่อน ทางเดินน้ำดีแห่งประเทศไทย มูลนิธิมะเร็งท่อน้ำดี Lao Tropical and Public Health Institute กระทรวงสาธารณสุข สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว และ Mahosot Hospital, Lao PDR จัดงานป

สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ร่วมกับสถาบันสังคมศาสตร์แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน (CASS) ส่งเสริมความร่วมมือทางวิชาการด้านสังคมศาสตร์ระหว่างไทย-จีน ผ่านกิจกรรมการสัมมนาร่วมทางวิชาการด้านคลังสมองระหว่างไทย – จีน ครั้งที่ 2 เรื่อง “ความร่วมมือทางเศรษฐกิจ ไทย – จีน ภายใต้ข้อริเริ่มหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง” เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม 2562 ณ โรงแรมฮอลิเดย์อินน์ จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อเป็นเวทีแลกเปลี่ยนทัศนะและประสบการณ์ของผู้ทรงคุณวุฒิ ผู้เชี่ยวชาญ นักวิชาการไทยและจีน ในประเด็นที่เกี่ยวกับการขจัดความยากจน ความร่วมมือด้านการลงทุนระหว่างจีนกับไทย การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์และนวัตกรรม รวมถึงเปิดโอกาสในการสร้างเครือข่ายความร่วมมือด้านการวิจัยทางสังคมศาสตร์ การศึกษา วิคราะห์ประเด็นสำคัญร่วมกัน เพื่อนำไปพัฒนาองค์ความรู้ทางสังคมศาสตร์ที่ได้จากการสัมมนาฯ ไปใช้ประโยชน์ในวงวิชาการ และจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบายในการพัฒนาประเทศร่วมกันต่อไป โดยการสัมมนาดังกล่าว ได้รับเกียรติจากดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง รองผู้อำนวยการสำนักงานวิจัยแห่งชาติ พร้อมด้วยศาสตราจารย์ เกา เผยหย่ง รองประธานสถาบันสังคมศาสตร์แห่งสาธารณรัฐประชา

เนื่องจากเมล็ดพันธุ์ข้าวเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของการเพิ่มผลผลิตและพัฒนาคุณภาพข้าว มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (ม.ก.) จึงมุ่งพัฒนางานวิจัยด้านการปรับปรุงพันธุ์ข้าวเพื่อเพิ่มมูลค่าข้าวที่มีศักยภาพเชิงพาณิชย์ เพิ่มขีดความสามารถการแข่งขัน และจัดตั้งหน่วยงานหลักทำหน้าที่วิจัยข้าวอย่างครบวงจร เพื่อเป็นฐานของการพัฒนาข้าวและชาวนาอย่างยั่งยืน ประกอบด้วย “ศูนย์วิทยาศาสตร์ข้าว” ที่นำจีโนมเทคโนโลยี มาประยุกต์ใช้ค้นหายีนและปรับปรุงพันธุ์ข้าว “ศูนย์ความเป็นเลิศแห่งนวัตกรรมข้าว” ทำหน้าที่เชื่อมโยงงานวิจัยพันธุ์ข้าวไปสู่การแปรรูปสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับเกษตรกรและอุตสาหกรรมข้าว นับตั้งแต่ ปี 2550 เป็นต้นมา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้ร่วมมือกับมูลนิธิข้าวไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ ศึกษาพัฒนานวัตกรรมงานวิจัยเพื่อสร้างข้าวพันธุ์ใหม่ที่มีความเข้มแข็ง มีคุณค่าโภชนาการสูง ทนทานกับสภาพอากาศร้อน แล้ง และน้ำท่วม ของประเทศไทย เทคโนโลยีชีวภาพในการสร้างพันธุ์ข้าว “ข้าวไรซ์เบอร์รี่” เป็นหนึ่งในผลงานวิจัยด้านข้าวที่มีชื่อเสียงโดดเด่นของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ภายใต้การสนับสนุนด้านเงินทุนวิจัยจาก สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ภายใต้

4 ธันวาคม 2562 ดร.สุวิทย์ เมษินทรีย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม นำคณะผู้บริหารและบุคลากรกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ร่วมพิธีทำบุญตักบาตรในกิจกรรมวันพ่อแห่งชาติ 5 ธันวาคม 2562 น้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ณ สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ถนนศรีอยุธยา) ในการนี้ ศาสตราจารย์ นายแพทย์สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ นำคณะผู้บริหาร และบุคลากร วช. ร่วมพิธีทำบุญตักบาตรในกิจกรรมดังกล่าว

สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) เป็นหน่วยงานหลักในการสนับสนุนให้ทุนวิจัยของประเทศ ให้เกิดความก้าวหน้าด้านสิ่งประดิษฐ์ และนวัตกรรมงานวิจัย รวมทั้งส่งเสริมการใช้ประโยชน์จากสิ่งประดิษฐ์ และนวัตกรรมงานวิจัยเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศในมิติต่างๆ อย่างต่อเนื่อง ในโอกาสคล้ายวันสถาปนา สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ครบรอบ 60 ปี เมื่อวันที่ 25 ตุลาคม 2562 วช.ได้คัดเลือกผลงานวิจัยและนวัตกรรมที่มีศักยภาพ ตอบโจทย์ความต้องการของสังคม เกิดการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม เข้ารับรางวัลผลงานวิจัยและนวัตกรรมดีเด่น 60 ปี วช. จำนวน 12 ผลงาน ได้แก่ มันสำปะหลัง “ห้วยบง 60” ของ รองศาสตราจารย์ ดร. วิจารณ์ วิชชุกิจ และคณะ ห้วยบง 60 เป็นชื่อพันธุ์มันสำปะหลัง ที่สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานให้เพื่อความเป็นสิริมงคล เมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม 2546 โดย คำว่า “ห้วยบง” มาจากชื่อตำบลห้วยบง อำเภอด่านขุนทด จังหวัดนครราชสีมา และเป็นมันสำปะหลังเพื่ออุตสาหกรรมมันสำปะหลังไทย เกิดจากความร่วมมือของนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์และมูลนิธิสถาบันพัฒนามันสำปะหลังแห่งประเทศไทย มันสำปะหลัง

องค์การการศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก : UNESCO) ย้ำ Basic Sciences สำคัญต่อการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อตอบเป้า SDGs กำหนดให้ ปี 2022 เป็นปีแห่งการวิจัยพื้นฐานเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน ที่ประชุมใหญ่สมัยสามัญ ครั้งที่ 40 (40th Session of the General Conference of UNESCO) เห็นชอบให้เสนอกำหนดให้มี International Year of Basic Sciences for Sustainable Development ในปี ค.ศ. 2022 (พ.ศ. 2565) ย้ำความสำคัญของ Basic Sciences สร้างความร่วมมือระดับสากลต่อการพัฒนาที่ยั่งยืน สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมให้ความสำคัญกับการวิจัยพื้นฐานร่วมกับการสนับสนุนการวิจัยตามยุทธศาสตร์ประเทศ พร้อมนำเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืนมาใช้ในการผลักดันการพัฒนาประเทศให้เป็นประเทศพัฒนาแล้ว ด้วยองค์ความรู้จากการวิจัยและการสร้างนวัตกรรม เพื่อตอบโจทย์ท้าทายทางสังคม ให้ประเทศหลุดพ้นจากกับดักความขัดแย้ง กับดักความเหลื่อมล้ำและกับดักความไม่สมดุลของการพัฒนา และพร้อมปรับตัวรองรับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงในสังคมไทยและสังคมโลกที่พลิกโฉมฉับพลันอย่างทันท่วงที

ตามที่เกิดเหตุการณ์แผ่นดินไหวที่ประเทศลาว เมื่อวันที่ 21 พฤศจิกายน 2562 โดยอ้างอิงจากข้อมูลของกรมอุตุนิยมวิทยาประเทศไทย พร้อมเปิดเผยภาพความเสียหายบางส่วนจากแขวงไชยบุรี ซึ่งตั้งอยู่ทางตะวันตกสุดของประเทศ มีพื้นที่ติดกับประเทศไทยทางด้านจังหวัดเชียงราย พะเยา น่าน อุตรดิตถ์ พิษณุโลก และจังหวัดเลย เบื้องต้นพบว่ามีบ้านเรือนประชาชนได้รับความเสียหายหลายหลัง โดยตัวบ้านที่สร้างจากปูนมีรอยร้าวทั้งหลัง หลังคา ฝ้าเพดานพังถล่ม ขณะนี้อยู่ระหว่างสำรวจความเสียหายเพิ่มเติมและผู้บาดเจ็บจากเหตุการณ์ดังกล่าว ศาสตราจารย์ นายแพทย์สิริฤกษ์  ทรงศิวิไล ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ได้สนับสนุนการวิจัยจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวที่ผ่านมา โดยมีผลงานวิจัยที่เป็นข้อมูลอาคารที่ได้รับความเสียหายจากแผ่นดินไหวที่จังหวัดเชียงราย เมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 พบว่าเกิดความเสียหายหลังเหตุการณ์แผ่นดินไหว ซึ่งอาคารที่ได้รับความเสียหายส่วนใหญ่ เป็นอาคารที่ไม่ได้มีวิศวกรควบคุม (Non-engineered structures) ซึ่งเป็นอาคารที่ประชาชนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมากในบริเวณภาคเหนือ ในขณะที่อาคารที่ก่อ

“ส้มโอทับทิมสยาม” ไม้ผลเศรษฐกิจสำคัญของอำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นสินค้าขายดีที่ได้รับความนิยมสูงในกลุ่มคนไทยและต่างชาติ โดยเฉพาะคนจีน ที่ชื่นชอบส้มโอจากประเทศไทยมากเป็นพิเศษ เนื่องจากส้มโอทับทิมสยาม มีเนื้อแดง รสหวานฉ่ำ อร่อย น่ารับประทาน แถมยังเป็นผลไม้เพื่อสุขภาพที่มีสรรพคุณทางยา มีวิตามินซีสูง สาวจีนจึงนิยมรับประทานเพื่อควบคุมน้ำหนัก ดังนั้น ส้มโอทับทิมสยาม จึงมีโอกาสส่งออกไปขายในประเทศจีนเพิ่มขึ้นทุกปี ในปี 2561 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ได้สนับสนุนทุนกิจกรรมส่งเสริมและสนับสนุนการวิจัยภายใต้โครงการถ่ายทอดเทคโนโลยีจากผลงานวิจัยและนวัตกรรมสู่กลุ่มเป้าหมายในพื้นที่เพื่อการใช้ประโยชน์โดยเครือข่ายวิจัยภูมิภาค ประจำปีงบประมาณ 2560 ให้กับมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ (มวล.) ให้ดำเนินโครงการพัฒนาเทคโนโลยีเกษตรแม่นยำสำหรับสวนส้มโอทับทิมสยาม ที่อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช เพื่อจัดการองค์ความรู้เกี่ยวกับการจัดการสวนส้มโอทับทิมสยามและจัดทำสื่อประชาสัมพันธ์เกี่ยวกับองค์ความรู้ให้กับกลุ่มเป้าหมายในระดับผู้นำในพื้นที่ รศ.ดร. กฤษณะเดช เจริญสุธาสินี และ รศ.ดร. มัลลิกา เจริญสุธาสินี แ

ยูเนสโก องค์การการศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ จัดการประชุมใหญ่สมัยสามัญ ครั้งที่ 40 (40th Session of the General Conference of UNESCO) ระหว่าง วันที่ 12–27 พฤศจิกายน 2562 ณ สำนักงานใหญ่ กรุงปารีส สาธารณรัฐฝรั่งเศส เมื่อวันที่ 18 พ.ย. 62 ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล เลขาธิการคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ ทำหน้าที่ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ เป็นผู้แทนเข้าร่วมประชุมคณะกรรมการด้านวิทยาศาสตร์ และร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกับนานาประเทศ เรื่องการขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรม ซึ่ง วช. ในฐานะหน่วยงานให้ทุนวิจัยและนวัตกรรมหลักของประเทศ มีภารกิจสนับสนุนการวิจัยและนวัตกรรมในเรื่องสำคัญระดับชาติและนานาชาติโดยกลไก Grand Challenges เช่น โครงการจัดการปัญหา PM 2.5 วช. ได้เปิดตัวระบบข้อมูลคุณภาพอากาศแบบเบ็ดเสร็จ (NRCT Air Quality Information Center) ให้เป็น Platform การตรวจวัดและข้อมูลค่าฝุ่นละอองที่มีความถูกต้อง แม่นยำ และเป็นมาตรฐานเดียวกัน ให้ข้อมูลกับประชาชนอย่างทันท่วงที ซึ่งสอดรับกับที่ประชุมยูเนสโกที่ได้กล่าวถึงการขับเคลื่อนการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาอย่างยั่ง