พืชทำเงิน

เกิดจากการใช้ประโยชน์ของข้าวไทยที่มุ่งเน้นการนำ food loss และ food waste กลับมาใช้เป็นแหล่งวัตถุดิบหรือวัตถุดิบร่วมในการพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพที่มีจุดเด่นของการไร้สารก่อภูมิแพ้ ทั้งกลุ่มอาหาร (food) และไม่ใช่อาหาร (non-food) เพื่อสุขภาพ รศ.ยุพกนิษฐ์ พ่วงวีระกุล ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนานวัตกรรมเพื่อผู้ประกอบการ คณะเทคโนโลยีอาหาร มหาวิทยาลัยรังสิต หัวหน้าทีมพัฒนาฯ เล่าถึงที่มาของการทำผลิตภัณฑ์ PENEO PRO โปรตีนข้าวไทยไร้สารก่อภูมิแพ้ เป็นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้แก่ขยะอาหาร (Food Waste) และลดการสูญเสียอาหาร (Food Loss) โดยผลิตจากวัตถุดิบ 2 ชนิด คือ กากรำที่ผ่านกระบวนการเอาน้ำมันออกไปแล้ว ซึ่งได้จากกระบวนการผลิตน้ำมันรำข้าว และปลายข้าวมอลต์ เพื่อเป็นแหล่งโปรตีนทางเลือกจากพืชที่ไม่ก่อให้เกิดการแพ้ในผู้บริโภค และสามารถผลิตเองในประเทศโดยไม่ต้องพึ่งพาการนำเข้าโปรตีนพืช นับว่าเป็นการส่งเสริมการเกษตรและเพิ่มรายได้ให้เกษตรกร อีกทั้งยังตอบโจทย์กลุ่มผู้บริโภคที่แพ้โปรตีนจากสัตว์และพืชชนิดอื่น สกัดโปรตีนไฮโดรไลเสตเองจากข้าวด้วยนวัตกรรมกระบวนการสกัดที่แตกต่างจากที่อื่นๆ และนำมาใช้เป็นแหล่งโป

เป็นที่รู้กันว่า พื้นที่ป่าเขาที่ห่างไกลความเจริญ โดยเฉพาะพื้นที่สูง จะเป็นพื้นที่ที่เกือบทั้งหมดไม่มีเอกสารสิทธิ อยู่ในความดูแลโดยหน่วยงานภาครัฐ ออกกฎหมายมาคุ้มครองพื้นที่ให้อยู่ในรูปของป่าหรือพื้นที่สงวน อนุญาตให้ใช้เฉพาะกรณี ซึ่งการอยู่ร่วมกันระหว่างชาวบ้านและป่า ก็เป็นกรณีที่ควรได้รับการส่งเสริมและสนับสนุนมาโดยตลอด เพราะชาวบ้านในอดีตที่อาศัยอยู่ห่างไกลมีอาชีพที่เกิดมาก็ทำตามบรรพบุรุษคือ เกษตรกรรม แม้ไม่ได้ถือเอกสารสิทธิบนแปลงพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่ง แต่ก็สามารถทำการเกษตรบนพื้นที่นั้นๆ ตามถิ่นที่พำนักในภูมิลำเนาของตนเอง โดยไม่ใช่เรื่องผิด ที่อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย ก็เช่นกัน เกษตรกรที่อาศัยอยู่บนที่สูง การเกษตรจำเป็นสำหรับพวกเขา เพราะนั่นคือ อาชีพสำหรับเลี้ยงครอบครัว การทำการเกษตรในพื้นที่ป่าเขา แม้จะมีกฎหมายคุ้มครองพื้นที่ป่า แต่ก็ยังเปิดโอกาสให้ชาวบ้านเข้าไปใช้ประโยชน์ในป่าได้ โดยไม่ทำลายป่า เป็นการอยู่ร่วมกันอย่างยั่งยืนระหว่างป่ากับคน เครือข่ายวิสาหกิจวนเกษตรกาแฟอินทรีย์เชียงราย ก่อตั้งขึ้นเมื่อ 2 ปีก่อน โดย คุณเสฐียรพงษ์ แก้วสด มองเห็นว่า พื้นที่ป่าที่ชาวบ้านใช้เป็นที่ทำ

ขมิ้นชัน (Turmeric) มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Curcuma longa L. จัดอยู่ในวงศ์ขิง (ZINGIBERACEAE) เป็นพืชล้มลุก มีเหง้าสีเหลืองเข้มถึงแสดจัดอยู่ใต้ดิน มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว อุดมไปด้วยวิตามินและแร่ธาตุหลายชนิด มีองค์ประกอบหลักสำคัญที่นำมาใช้ประโยชน์ 2 ชนิด คือ น้ำมันหอมระเหย (termeric oil) และสารที่ให้สีเหลือง คือ curcuminoid ในภาคใต้นิยมนำขมิ้นชันมาเป็นส่วนประกอบหลักในเครื่องแกง เช่น แกงเหลือง ช่วยเพิ่มสีสันให้น่ารับประทาน และให้กลิ่นเครื่องเทศที่เป็นเอกลักษณ์ ในด้านเภสัชกรรมถูกจัดอยู่ในตำรายาสมุนไพรของแพทย์แผนไทย มีสรรพคุณบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ ขับลม และนิยมนำมาเป็นส่วนประกอบในลูกประคบ โดยช่วยลดอาการอักเสบของกล้ามเนื้อ และบรรเทาอาการจากโรคผิวหนัง คุณเกรียงศักดิ์ และ คุณชัสมา นุ้ยสี สองสามีภรรยา Smart farmer และ Young Smart farmer ตำบลนาเมืองเพชร อาศัยอยู่บ้านเลขที่ 128/2 หมู่ที่ 2 ตำบลนาเมืองเพชร อำเภอสิเกา จังหวัดตรัง เดิมเป็นพนักงานโรงงานปาล์มน้ำมันในพื้นที่ใช้เวลาว่างทำธุรกิจเกี่ยวกับการผลิตยางพาราแผ่น ก่อนตัดสินใจออกจากงานประจำ มาทำลานรับซื้อปาล์มน้ำมัน ไม้ยางพารา และมามุ่งทำการเกษตรอย

ฤดูฝุ่น PM 2.5 ในประเทศไทยมักเกิดขึ้นช่วงฤดูหนาวถึงต้นฤดูร้อน (พฤศจิกายน-เมษายน)   เนื่องจากสภาพอากาศปิด ลมนิ่ง และอุณหภูมิผกผัน ทำให้ฝุ่นสะสมง่าย ร่วมกับการเผาป่า และการเผาเศษวัสดุทางการเกษตร ส่งผลกระทบต่อระบบทางเดินหายใจและหัวใจ เพื่อความปลอดภัย ควรป้องกันด้วยการสวมหน้ากากป้องกัน PM2.5 ทุกครั้งที่ออกนอกอาคาร และใช้เครื่องฟอกอากาศ         จากมลภาวะอากาศ ฝุ่น PM 2.5 และสภาวะโลกร้อนนั้น สาเหตุส่วนหนึ่งนั้นมาจากการตัดไม้ทำลายป่า สิ่งแวดล้อมมีการเปลี่ยนแปลง โดยพื้นที่ป่าของประเทศมีการลดลงอย่างต่อเนื่อง ซึ่งวิธีการที่จะฟื้นฟูสภาพแวดล้อมและลดมลพิษที่ใช้ได้ผลอย่างยั่งยืน นั่นคือการปลูกต้นไม้  เนื่องจากต้นไม้มีส่วนช่วยในการ ฟอกอากาศ เพิ่มความชื้นในสภาพแวดล้อม อีกทั้งยังเป็นแหล่งอาหารของทั้งคนและสัตว์ รวมทั้งทุกส่วนของต้นไม้ยังสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ การปลูกต้นไม้จึงเป็นการลดมลพิษทางอากาศอย่างยั่งยืน         ซึ่งการปลูกต้นไม้ 1 ต้น สามารถช่วยลดก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ได้ถึง 9 – 15 กิโลกรัมต่อปี สามารถลดอุณหภูมิในพื้

หากเอ่ยถึงจังหวัดนครพนม ภาพจำของผู้คนมักผูกโยงกับศรัทธาที่มีต่อองค์พญาศรีสัตตนาคราช แลนด์มาร์กสำคัญริมฝั่งโขง ภายใต้วิถีความเชื่อนี้ ‘บายศรี’ คือเครื่องสักการะที่ขาดไม่ได้ ซึ่งต้องอาศัยใบตองปริมาณมาก ไม่เพียงเท่านั้น นครพนมยังเป็นเมืองที่มีอาหารขึ้นชื่ออย่าง ‘หมูยอ’ ‘แหนม’ และโดยเฉพาะ ‘กะละแม’ ที่มีความต้องการใช้ใบตองสูงถึง 7 ล้านแผ่นต่อเดือน สะท้อนให้เห็นว่า “ใบตอง” คือตัวแปรสำคัญที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากของจังหวัดนครพนม อีกทั้งพื้นที่จังหวัดที่เต็มไปด้วยสวนกล้วยตามหัวไร่ปลายนา ทว่าใบตองส่วนใหญ่ที่ใช้ในจังหวัดกลับต้องนำเข้ามาจากจังหวัดใกล้เคียงสัปดาห์ละหลายตัน เม็ดเงินจึงไหลออกนอกพื้นที่อย่างน่าเสียดาย สถานการณ์นี้จึงเป็นจุดเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ของ “ธุรกิจรวบรวมใบตอง” ในพื้นที่ เบื้องหลังการเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ คือ คุณปวีณา อ้วนจี ที่เดิมเคยเปิดร้านเสริมสวย แต่เมื่อการแพร่ระบาดของโควิด-19 ทำให้ธุรกิจหยุดชะงัก จึงหันมาขายมะม่วงและกล้วยที่ตลาดโต้รุ่งในจังหวัดนครพนม โดยที่ไม่ได้ให้ความสำคัญกับใบตองมากนัก จนกระทั่งมีโอกาสลงสำรวจตลาดใบตองในพื้นที่อย่างจริงจัง ทำให้พบว่าใบตองไ

แตงกวา เป็นพืชใช้น้ำน้อย อายุสั้น ให้ผลตอบแทนเร็ว ใช้เวลาเพียง 30-45 วัน เก็บผลผลิตได้นาน 30-60 วัน แตงกวาเป็นพืชเศรษฐกิจ ตระกูลเดียวกับแตงโม ฟักทอง บวบ มะระ น้ำเต้า สามารถปลูกแพร่หลายได้ทั่วประเทศ และใช้เป็นวัตถุดิบทำอาหารได้หลากหลายรูปแบบ วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี แนะนำเทคนิคการปลูกแตงกวาสร้างรายได้ ดังต่อไปนี้ ขั้นตอนการปลูกแตงกวา เริ่มจาก ไถพรวนเตรียมดิน 2 ครั้ง วัดระยะห่าง 1 เมตร และ 2 เมตร สับกัน ไถร่องยาว 20 เมตร หรือ 40 เมตร ใส่ปุ๋ยขี้ไก่ 1 กระสอบ และปุ๋ยสูตร 15-15-15 จำนวน 1 กิโลกรัม โรยตามร่องยาว 20 เมตร (20 กิโลกรัมต่อไร่) และไถกลบซ้ายไปขวา จากนั้น วางสายระบบน้ำหยดและคลุมแปลงด้วยพลาสติกดำ ให้วางด้านสะท้อนแสงขึ้นด้านบน และวัดระยะหลุมปลูกแถวเดียวห่างกัน 40 เซนติเมตร และเจาะรูพลาสติกขนาดกระป๋องนม จากนั้น หยอดเมล็ดพันธุ์แตงกวาที่ผ่านการแช่และคลุกยาแล้วหลุมละ 1 เมล็ด (150 เมล็ดต่อไร่) ทำค้างเพื่อให้เถาแตงกวาเลื้อย สามารถดัดแปลงใช้วัสดุที่มีในท้องถิ่น เช่น ต้นอ้อ ต้นพง กิ่งไม้ ใช้เชือกขึงตามแนวนอนทุกๆ 25-30 เซนติเมตร โดยทั่วไปนิยมใช้ค้างรูปสามเหลี่ยม วิธีเต

โกโก้ ถือเป็นพืชที่คนรู้จักดีและกินได้ทุกเพศทุกวัย เดิมทีโกโก้มีถิ่นกำเนิดมาจากทวีปอเมริกาใต้ สมัยก่อนคนไทยจะรู้จักแค่ว่านี่คือโกโก้หรือช็อกโกแลต แต่ไม่เคยเห็นผลจริงๆ สักทีว่าหน้าตาเป็นยังไง ช่วงหลายปีมานี้ การปลูกโกโก้เริ่มแพร่หลายในไทย มีการส่งเสริมทั้งจากภาครัฐและบริษัทต่างๆ จนหลายคนเจ๊ง เพราะปลูกแล้วไม่รู้จะไปขายที่ไหน พอถึงเวลาบริษัทที่เคยรับปากว่าจะรับซื้อก็หายตัวไป ทำให้เกษตรกรหลายรายเข็ดและมองโกโก้ในแง่ลบ อย่างไรก็ตาม วันนี้กระแสโกโก้ได้หวนกลับมาอีกครั้ง คราวนี้คนปลูกต้อง “รู้เท่าทันการตลาด” คือต้อง ปลูกเอง แปรรูปเอง ขายเอง และง้อพ่อค้าคนกลางให้น้อยที่สุด ถ้าทำแบบนี้ได้ โกโก้ก็จะกลายเป็น “พืชทางรอด” ของคนปลูกได้อย่างแท้จริง คุณแอน-อัจฉราพรรณ จันต๊ะบุญ ครูสอนวิทยาศาสตร์ เจ้าของ “สวนคำหล้า คาเคา” ตำบลแม่เจดีย์ใหม่ อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย ผู้พลิกวิกฤตสวนโกโก้ของพ่อ จากที่เคยขายผลสดได้เพียงครั้งละ 250 บาท เปลี่ยนมาแปรรูปเพิ่มมูลค่าด้วยการทำ “ช็อกโกแลตบาร์” จนมียอดขายเดือนละกว่า 1,000 ชิ้น สร้างรายได้หลักแสนต่อเดือน คุณแอนอธิบายถึงสถานการณ์ตลาดโกโก้ในจังหวัดเชียงรายว่า ปัจ