การเลี้ยงสัตว์ให้ประสบความสำเร็จ สัตว์เลี้ยงมีสุขภาพดี อาหารสัตว์นับเป็นปัจจัยสำคัญ เพราะต้นทุนส่วนใหญ่มากกว่า 60 เปอร์เซ็นต์มาจากค่าอาหารสัตว์ หากเกษตรกรเลือกใช้อาหารที่ดี ราคาถูกก็จะลดต้นทุนการเลี้ยงสัตว์ได้มาก การปลูกพืชอาหารสัตว์ให้ได้ผลดี จำเป็นต้องเลือกชนิดพืชให้เหมาะสมกับสภาพพื้นที่ และนำไปใช้ประโยชน์อย่างมีประสิทธิภาพ
หญ้ากินนีสีม่วง
หญ้ากินนีสีม่วง เป็นหนึ่งในพืชอาหารสัตว์ที่เกษตรกรนิยมปลูกทุกภูมิภาคทั่วไทย เพราะเป็นหญ้าอายุหลายปี เจริญเติบโตแบบกอตั้ง ลำต้นแตกแขนงเป็นกอคล้ายกอตะไคร้ มีความสูง 2-3 เมตร มีใบขนาดใหญ่ ดก อ่อนนุ่ม จุดเด่นมีโคนต้น หน่อ และช่อดอกเป็นสีม่วง แตกต่างจากหญ้าอาหารสัตว์พันธุ์อื่น ๆ ที่ส่วนใหญ่มีสีเขียวอย่างเด่นชัด และมีขนาดเมล็ดใหญ่กว่าหญ้ากินนี


หญ้ากินนีสีม่วง ทนทานต่อความแห้งแล้ง ให้ผลผลิตสูง มีคุณค่าทางอาหารสูง โคเนื้อ โคนม กระบือ แพะแกะ ชอบกิน ทนต่อการเหยียบย่ำ ทนต่อการเผาใหม้ ตอบสนองต่อการให้น้ำและปุ๋ยไนโตรเจนได้ดี เหมาะสำหรับทำหญ้าแห้งหรือหญ้าหมัก
การปลูก
หญ้ากินนีสีม่วงสามารถปลูกได้เกือบทุกสภาพพื้นที่ ตั้งแต่ที่ดอน ดินเหนียว จนถึงดินทรายที่มีการระบายน้ำดี ทนทานต่อสภาพดินค่อนข้างเค็มได้ดี ทนร่มเงา และเจริญเติบโตได้ดี ในบริเวณที่มีปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยไม่น้อยกว่า 900 มิลลิเมตรต่อปี ควรปลูกในช่วงต้นฤดูฝน ประมาณเดือนพฤษภาคม-กรกฎาคม เพราะหญ้ากินนีสีม่วงเป็นพืชวันสั้น ถ้าปลูกช้าจะเป็นช่วงที่หญ้าออกดอก ทำให้มีการเจริญเติบโตไม่ดี
เริ่มตัดหญ้าได้ครั้งแรก เมื่อหญ้าอายุ 60 วันหลังปลูก และตัดหญ้าได้ทุกๆ 30-40 วัน ในช่วงฤดูฝนและดินมีความสมบูรณ์ดีสามารถตัดหญ้าได้ทุก 20-30 วัน โดยตัดสูงจากพื้นดิน 10-15 เซนติเมตร หญ้ากินนีสีม่วงที่ปลูกโดยอาศัยน้ำฝนอย่างเดียว จะให้ผลผลิตน้ำหนักแห้งประมาณ 2.5-3 ตันต่อไร่ต่อปี หากปลูกหญ้ากินนีสีม่วงในเขตชลประทานที่สามารถใช้น้ำได้ตลอดทั้งปี จะให้ผลผลิตแห้งประมาณ 3.5 – 4 ตันต่อไร่ต่อปี

หากเกษตรกรลงทุนปลูกหญ้ากินนีสีม่วงหนึ่งครั้ง จะสามารถใช้เลี้ยงสัตว์ได้หลายปี หากมีการบำรุงรักษาแปลงหญ้าอยู่ตลอดเวลา แต่หลังใช้ประโยชน์ไปแล้ว 3 ปื หญ้ากินนีสีม่วงจะแตกกอช้าและให้ผลผลิตลดลง ดังนั้นควรมีการไถสางกอทุก 3 ปี ในช่วงต้นฤดูฝน
คุณค่าทางอาหาร
หญ้ากินนีสีม่วง ที่อายุการตัดทุกๆ 45 วัน มีโปรตีน ประมาณ 8 เปอร์เซ็นต์ เยื่อใย ADF 38 เปอร์เซ็นต์ เชื่อใย NDF 67 เปอร์เซ็นต์ และมีโภชนะที่ย่อยได้รวม (TDN) 59 เปอร์เซ็นต์ หญ้ากินนีสีม่วงสามารถนำมาใช้เลี้ยงสัตว์ได้หลายรูปแบบ เช่น ตัดสด ปล่อยสัตว์แทะเล็ม ทำหญ้าแห้ง และทำหญ้าหมัก หากเกษตรกรปลูกหญ้ากินนีสีม่วง 1 ไร่ จะมีหญ้าสดเลี้ยงโคนมประมาณ3 ตัว ได้ตลอดทั้งปี


ปัจจุบัน กรมปศุสัตว์จำหน่ายเมล็ดพันธุ์หญ้ากินนีสีม่วงที่มีคุณภาพ มีความบริสุทธิ์ไม่ต่ำกว่า 70 เปอร์เซ็นต์ และมีความงอกไม่ต่ำกว่า 50 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป ที่ศูนย์วิจัยอาหารสัตว์และสถานีอาหารสัตว์ทั่วประเทศ โดยเปิดโอกาสให้เกษตรกรผู้สนใจสามารถสั่งซื้อเมล็ดพันธุ์ระหว่างเดือนมกราคม-มีนาคม และรับเมล็ดพันธุ์ได้ตั้งแต่เดือนเมษายนเป็นต้นไป หากใครสนใจซื้อหน่อพันธุ์หญ้ากินนีสีม่วง สามารถติดต่อได้ที่ศูนย์วิจัยอาหารสัตว์ และสถานีอาหารสัตว์ได้ทั่วประเทศ ตั้งแต่เดือนพฤษภาคมเป็นต้นไป
เผยแพร่ออนไลน์ล่าสุด เมื่อวันที่ 13 กันยายน 2568
