หากพูดถึงการทำสวนหรือการทำเกษตร หนึ่งในต้นทุนหลักที่เกษตรกรให้ความสำคัญคือ ค่าปุ๋ย ขณะเดียวกันก็ต้องการให้พืชเจริญเติบโตได้ดีและให้ผลผลิตสูง ล่าสุด ทีมนักวิจัยจาก มหาวิทยาลัยแห่งชาติสิงคโปร์ (National University of Singapore – NUS) ได้พัฒนานวัตกรรมใหม่ที่อาจเข้ามาเปลี่ยนแนวทางการบำรุงพืชในอนาคต
นักวิจัยจากสถาบัน iHealthtech นำโดย ศาสตราจารย์ Andy Tay เผยความคืบหน้างานวิจัยด้านเกษตรเทคโนโลยี หลังพัฒนาแนวทางใหม่ในการส่งจุลินทรีย์และสารอาหารเข้าสู่พืชโดยตรง ผ่านนวัตกรรมที่เรียกว่า แผ่นแปะเข็มจิ๋ว (Microneedle Patches) ซึ่งอาจเปลี่ยนวิธีการดูแลพืชในอนาคต
ที่มาของงานวิจัยนี้ เริ่มจากการเปรียบเทียบระบบลำเลียงสารในร่างกายมนุษย์กับระบบท่อลำเลียงของพืช ทีมวิจัยตั้งข้อสังเกตว่า ในร่างกายมนุษย์ จุลินทรีย์และสารสำคัญสามารถเคลื่อนที่ไปยังจุดเป้าหมายได้อย่างแม่นยำและรวดเร็ว จึงเกิดคำถามว่า แนวคิดเดียวกันนี้สามารถนำมาประยุกต์ใช้กับพืชได้หรือไม่
นักวิจัยเสนอแนวทางใหม่ ด้วยการส่งจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์เข้าสู่เนื้อเยื่อพืชโดยตรง แทนการใส่ปุ๋ยหรือจุลินทรีย์ลงในดินแล้วรอให้พืชดูดซึมตามธรรมชาติ วิธีดังกล่าวช่วยให้สารสำคัญสามารถเดินทางผ่านระบบท่อลำเลียงไปถึงรากได้อย่างตรงจุด ลดระยะเวลา และเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงานของจุลินทรีย์
หัวใจสำคัญของเทคโนโลยีนี้ คือ แผ่นแปะเข็มจิ๋ว ซึ่งมีลักษณะคล้ายอุปกรณ์ทางการแพทย์มากกว่าเครื่องมือเกษตร ตัวแผ่นแปะผลิตจากพอลิเมอร์ย่อยสลายได้และมีต้นทุนต่ำอย่าง PVA ภายในบรรจุเข็มขนาดเล็กมากจนแทบมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า ทำหน้าที่เป็นตัวนำพาสารอาหารและจุลินทรีย์เข้าสู่เนื้อเยื่อพืชอย่างแม่นยำ
ทีมวิจัยระบุว่า เทคโนโลยีนี้มีศักยภาพในการต่อยอดสู่การใช้งานในระบบเกษตรแนวตั้งและเกษตรในเมือง รวมถึงการผลิตพืชอาหารและพืชสมุนไพรในอนาคต โดยเฉพาะในบริบทของโลกที่ต้องเผชิญกับข้อจำกัดด้านพื้นที่ แรงงาน และทรัพยากร เทคโนโลยีนี้มีศักยภาพในการช่วยลดต้นทุนการผลิต เพิ่มประสิทธิภาพการใช้ปุ๋ย และตอบโจทย์การเกษตรยุคใหม่ที่ให้ความสำคัญกับความคุ้มค่าและความยั่งยืนในระยะยาว
นักวิจัยต่างประเทศเผยผลการพัฒนา แผ่นแปะเข็มจิ๋ว (Microneedle Patches) สำหรับการส่งปุ๋ยชีวภาพเข้าสู่พืชโดยตรง โดยภายในปลายเข็มบรรจุปุ๋ยชีวภาพที่มีชีวิต ซึ่งออกแบบมาเพื่อกระตุ้นการทำงานของฮอร์โมนการเจริญเติบโตของพืช
เทคโนโลยีดังกล่าวใช้แผ่นไมโครนีดเดิลที่ผลิตจากโพลิไวนิลแอลกอฮอล์ (PVA) ซึ่งเป็นวัสดุราคาต่ำ ย่อยสลายได้ และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม แผ่นขนาดประมาณ 1 ตารางเซนติเมตร ติดตั้งเข็มขนาดเล็กสำหรับใบพืชและลำต้นในระดับไมโคร จุลินทรีย์จะถูกบรรจุไว้ที่ปลายเข็ม และถูกส่งเข้าสู่พืชเพียงกดแผ่นลงบนผิวพืช เข็มจะละลายภายในเวลาประมาณ 60 วินาที โดยไม่ก่อให้เกิดความเสียหาย
นักวิจัยระบุว่า แผ่นไมโครนีดเดิลสามารถผลิตได้ด้วยเครื่องพิมพ์สามมิติ ช่วยให้ผลิตได้สะดวก ใช้งานง่าย และกระจายแรงกดได้สม่ำเสมอ แม้ในใบพืชขนาดใหญ่ อีกทั้งยังสามารถเก็บรักษาจุลินทรีย์ไว้ได้สูงสุดถึง 4 สัปดาห์ ลดข้อจำกัดด้านการขนส่งและการจัดเก็บ
ผลการทดลองในเรือนกระจกกับพืชเศรษฐกิจ อาทิ ผักเคล และ ผักกวางตุ้ง พบว่า พืชที่ได้รับเทคโนโลยีดังกล่าวมีการเจริญเติบโตที่ดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ทั้งในด้านความสูงของลำต้นและความสมบูรณ์ของใบ
ในเชิงเศรษฐศาสตร์ งานวิจัยยังระบุว่า เทคโนโลยีแผ่นแปะเข็มจิ๋วสามารถช่วยลดการใช้ปุ๋ยชีวภาพได้ราว 15% เนื่องจากเป็นการส่งสารอาหารแบบตรงเป้าหมาย ทำให้แทบไม่มีการสูญเสียระหว่างกระบวนการดูดซึม
นักวิจัยมองว่า นวัตกรรมดังกล่าวมีศักยภาพในการต่อยอดสู่ภาคเกษตรสมัยใหม่ ทั้งระบบเกษตรแนวตั้ง เกษตรในเมือง และการผลิตพืชอาหารในพื้นที่จำกัด พร้อมตอบโจทย์กระแสการพัฒนาเกษตรอย่างยั่งยืนที่หลายประเทศให้ความสำคัญ
เทคโนโลยีดังกล่าวช่วยให้พืชได้รับจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์อย่างตรงจุด ลดการสูญเสียปุ๋ย และเพิ่มประสิทธิภาพการดูดซึมสารอาหาร ส่งผลให้การเจริญเติบโตของพืชเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ถือเป็นอีกก้าวสำคัญของงานวิจัยด้านเกษตรสมัยใหม่ ที่มุ่งลดต้นทุน เพิ่มผลผลิต และใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า
ทีมนักวิจัย เปิดเผยว่า เป้าหมายสำคัญของการพัฒนาต่อไปคือการขยายขีดความสามารถของเทคโนโลยีให้รองรับการใช้งานในระดับฟาร์มขนาดใหญ่ โดยทีมวิจัยมีแผนศึกษาการผสานเข็มขนาดจิ๋ว (Microneedle )เข้ากับหุ่นยนต์การเกษตรและระบบอัตโนมัติ เพื่อเพิ่มความแม่นยำและลดต้นทุนแรงงานในการใช้งานจริง
นอกจากนี้ ยังอยู่ระหว่างการเตรียมทดสอบเทคโนโลยีดังกล่าวกับพืชเศรษฐกิจชนิดอื่นๆ เพิ่มเติม เช่น สตรอเบอร์รี รวมถึงศึกษาการเคลื่อนย้ายของจุลินทรีย์จากใบและลำต้นไปยังระบบราก เพื่อยืนยันประสิทธิภาพในการส่งผ่านสารอาหารและส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืชในระยะยาว
ขอบคุณภาพและข้อมูลจาก : https://news.nus.edu.sg/microneedle-system-deliver-biofertiliser-into-plants-boosting-growth/ และ https://newatlas.com/science/microneedle-biofertilizer-patch-plants/?utm_source=flipboard&utm_content=NewAtlas/magazine/Science
ปัญหาปลาหมอคางดำ สร้างความปวดหัวให้แก่ชาวประมงอย่างมากเพราะเป็นสัตว์ต่างถิ่นที่ปรับตัวได้เก่ง สามารถอยู่ได้ในแหล่งน้ำทุกประเภท สามารถแพร่พันธุ์ได้อย่างรวดเร็ว กำจัดเท่าไหร่ก็ไม่หมดไม่สิ้น ในรายการ เปลี่ยนมุมคิด สถานีโทรทัศน์รัฐสภา วันที่ 25 พฤษภาคม 2569 เวลา 20.15 น.คุณธวัช สุระบาล ประธานคณะกรรมาธิการการเกษตรและสหกรณ์ วุฒิสภา กล่าวตอนหนึ่งว่า ปัญหาปลาหมอคางดำไม่ควร “หาคนผิด” เพราะมีหลายปัจจัยไม่รู้ว่ามาจากอะไร กรณีปัญหาการลักลอบนำเข้าสัตว์ต่างถิ่นรวมทั้งประเด็นความรับผิดชอบคงต้องรอฟังข้อเท็จจริงจากกระบวนการศาล ทุกวันนี้ หลายพื้นที่ประสบปัญหาเรื่องคุณภาพน้ำอยู่แล้ว จำเป็นต้องจัดการทั้งระบบนิเวศ ไม่ใช่มองแค่ปัญหาปัญหาหมอคางดำเพียงอย่างเดียว ปัญหาเฉพาะหน้าที่ต้องเร่งเดินหน้าจัดการก็คือ ช่วยเหลือเกษตรกรที่ได้รับผลกระทบ รวมทั้งควบคุมการแพร่ระบาด ลดประชากรปลา ผ่านโมเดล “จับ-ลด-ใช้ประโยชน์” พร้อมเปลี่ยนมุมมอง หมอคางดำ จากวายร้ายเป็นทรัพยากร ที่สามารถ นำไปใช้ประโยชน์ได้หลากหลายทั้ง อาหารคน อาหารสัตว์ อาหารพืช ปลาป่น วัตถุดิบเลี้ยงปูขาว และสินค้าโอท็อป เพื่อสร้างห่วงโซ่เศรษฐกิจใหม่ให้ชุมชน
ในวันที่โลกกำลังเผชิญวิกฤตสภาพภูมิอากาศ ทั้งภัยแล้ง อุณหภูมิสูง ดินเสื่อม และต้นทุนการผลิตที่พุ่งสูงขึ้น การทำเกษตรจึงยากกว่าที่เคย โดยเฉพาะปัญหาราคาปุ๋ยและคุณภาพดินที่ถดถอยต่อเนื่อง จนเกษตรกรจำนวนมากต้องลงทุนเพิ่ม แต่ผลผลิตกลับไม่เพิ่มตาม “ไบโอชาร์” จึงถูกมองว่าเป็นหนึ่งในทางรอดสำคัญของภาคเกษตรยุคใหม่ เพราะไม่ใช่เพียงถ่านธรรมดา แต่คือคาร์บอนจากชีวมวลพืชที่มีโครงสร้างรูพรุนสูง ช่วยฟื้นฟูดินถึงระดับโครงสร้างพื้นฐาน ทำให้ดินร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดี ลดการสูญเสียธาตุอาหาร และช่วยให้จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์เติบโตได้มากขึ้น และสิ่งที่น่าสนใจคือ เกษตรกรสามารถผลิตไบโอชาร์ใช้เองได้จากเศษวัสดุในไร่นา ไม่ว่าจะเป็นฟางข้าว ใบอ้อย กิ่งไม้ ซังข้าวโพด หรือเศษพืชจากสวนผลไม้ เพราะพืชทุกชนิดล้วนมีคาร์บอนเป็นองค์ประกอบ เมื่อนำมาเผาภายใต้สภาวะออกซิเจนจำกัด ก็จะได้ไบโอชาร์ที่สามารถนำกลับไปฟื้นดินในแปลงของตัวเองได้อีกครั้ง คุณประสาน สุขสุทธิ์ อดีตหัวหน้ากลุ่มอารักขาพืช สำนักงานเกษตรจังหวัดสระแก้ว และเจ้าของสวนไผ่โป๋ยแจ่ม สระแก้ว ได้ให้มุมมองในเรื่องของไบโอชาร์ไว้ว่า แม้ไบโอชาร์จะไม่ใช่ยาวิเศษที่แก้ได้ทุกปัญหาในทั
“ถั่วแระญี่ปุ่น” คือถั่วเหลืองฝักสด เป็นพืชล้มลุก มีทรงพุ่ม ผลเป็นฝัก มีลักษณะทรงแบน ยาวรี โค้งงอเล็กน้อย มีขนอ่อนๆ ฝักมีสีเขียว ฝักจะนูนขึ้น มีเมล็ดโตเรียงกันอยู่ข้างใน เมล็ดไม่แก่ไม่อ่อนเกินไป เมล็ดสีเขียว มีรสชาติหวานมันกว่าเมล็ดใหญ่กว่า นุ่มกว่า มีถิ่นกำเนิดในประเทศญี่ปุ่น ต่อมาได้มีปลูกกันมากในหลายประเทศทั่วโลก ญี่ปุ่น จีน และเกาหลี มีประวัติการบริโภคถั่วเหลืองในระยะฝักไม่อ่อนและไม่แก่เกินไป ชาวญี่ปุ่นนิยมรับประทานถั่วแระเป็นกับแกล้มเบียร์ หรืออาหารว่างเกือบทุกครัวเรือน จึงมีการพัฒนาปรับปรุงพันธุ์ถั่วเหลืองให้มีฝักและเมล็ดใหญ่กว่าถั่วเหลืองธรรมดา 2 เท่า เมล็ดนุ่ม รสชาติหวานมัน ทั้งนี้ เพื่อประโยชน์สำหรับบริโภคฝักสดเพียงอย่างเดียว และมีความพยายามปลูกถั่วแระส่งตลาดตลอดทั้งปี ซึ่งความต้องการบริโภคถั่วแระญี่ปุ่น หรือถั่วเหลืองฝักสด (Vegetable Soybean) ของชาวญี่ปุ่น ประมาณปีละ 150,000 ตัน แต่สามารถผลิตภายในประเทศได้เพียง 100,000-110,000 ตัน จึงต้องนำเข้าจากต่างประเทศ ถั่วแระญี่ปุ่นเป็นพืชโปรตีนสูง (ถั่วแระญี่ปุ่น มีโปรตีน 12.7% ถั่วฝักยาว มีโปรตีน 2.4%) รสชาติอร่อย สามารถนำไปประกอบอาหา
กรมส่งเสริมการเกษตร ส่งเสริมให้เกษตรกรสามารถลดต้นทุนและเพิ่มรายได้ในการทำการเกษตรมาอย่างต่อเนื่อง รวมถึงประสิทธิภาพการพ่นสารเคมีป้องกันกำจัดศัตรูพืช ส่วนหนึ่งขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมที่ต้องคำนึงถึงหลายปัจจัย ได้แก่ ทิศทางและความเร็วลม อุณหภูมิ ความชื้นสัมพัทธ์ และโอกาสการเกิดฝนตกในขณะพ่นสาร ซึ่งปัจจัยต่างๆ ล้วนส่งผลโดยตรงต่อการตกค้างของละอองสารในพื้นที่เป้าหมายและการป้องกันกำจัดศัตรูพืชได้อย่างมีประสิทธิภาพ ก่อนพ่นสารเคมีฯ ควรใช้สารเคมีป้องกันกำจัดศัตรูพืชตามหลัก 3 ถูก เพื่อประสิทธิภาพสูงสุดในการควบคุมศัตรูพืช คือ 1. ถูกเวลา โดยพ่นในตอนเช้าหรือเย็นซึ่งมีอุณหภูมิต่ำและความชื้นสัมพัทธ์สูงกว่า 70% เพื่อให้พืชดูดซึมสารได้ดีที่สุด ควรตรวจสอบสภาพอากาศ และหลีกเลี่ยงการพ่นสารเมื่อมีแนวโน้มว่าฝนจะตกภายใน 1-4 ชั่วโมงข้างหน้า เพื่อป้องกันการชะล้างสารไปโดยไร้ประโยชน์ 2. ถูกชนิด หากจำเป็นต้องพ่นสารในฤดูฝนหรือช่วงที่ฝนตกบ่อย ควรเลือกสารประเภทดูดซึม (Systemic) ซึ่งพืชจะดูดซึมเข้าไปในเนื้อเยื่อได้ภายใน 1-4 ชั่วโมง ทำให้ป้องกันกำจัดศัตรูพืชได้ดีกว่าสารประเภทสัมผัสตาย ที่สารอาจถูกฝนชะล้างไปก่อนจะสัมผัสและ
