เทคนิคเกษตร

หลุมพอเพียง คือ การปลูกพืชหลายอย่างในหลุมเดียว หลุมที่ว่านี้ไม่ได้สภาพเป็นหลุมลึกๆ แต่เป็นการปลูกพืชเป็นกลุ่ม ขนาดที่น่าลองทำคือ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1 เมตร แต่สำหรับคนที่มีพื้นที่ว่าง เพื่อเตรียมปลูกพืช อาจจะทำหลายๆหลุม ขนาดที่กำลังพอแรง คือขนาดกว้าง 80-100 เซนติเมตร จะทำวงกลมหรือสี่เหลี่ยมก็ได้ ระยะห่างระหว่างหลุม 4×4 เมตร ถ้ามีพื้นที่ 1 ไร่ จะได้ 100 หลุม หรือถ้าไม่มีที่เป็นผืนก็สร้างหลุมไว้ตามหัวไร่ปลายนา มุมบ้าน หลังครัว ขอบบ่อน้ำ ริมทางเดิน ได้หมด หลุมพอเพียง เป็นวิธีการบริหารจัดการสิ่งที่อยู่ในหลุม เริ่มจากเตรียมพื้นที่ตามขนาดที่กำหนด แล้วก็ปลูกหญ้าแฝกเป็นรูปวงกลมหรือเป็นล็อกสี่เหลี่ยม จากนั้นปลูกไม้ในหลุมนี้ ลงได้ถึง 4-5 ประเภทในหลุมเดียว เพื่อลดภาระการรดน้ำ ปลูกซ้ำ และเกื้อต่อการกำจัดศัตรูพืชเพราะให้ทุกอย่างเกื้อกูลกันเอง ต้นไม้ที่จะปลูกในหลุมแบ่งเป็น 5 ประเภท 1. ไม้พี่เลี้ยง เป็นไม้ที่ให้ร่มเงา เก็บน้ำ เก็บความชื้นโดยเฉพาะช่วงร้อนหรือหน้าแล้ง เช่น กล้วยน้ำว้า กล้วยหอม ควรปลูกทางทิศตะวันตก เพราะช่วยบังแสงช่วงบ่ายที่อากาศร้อนจัด เป็นพี่เลี้ยงให้พืชที่ไม่ชอบแดดจัดมาก ได้กล

วิสาหกิจชุมชนกลุ่มเกษตรกรปลากรายจังหวัดชัยนาท เป็นหนึ่งในต้นแบบความสำเร็จ ของการเกษตรแบบแปลงใหญ่ที่เกษตรกรรวมกลุ่มกันได้อย่างเข้มแข็ง เปลี่ยนวิกฤตเป็นโอกาส ใช้หลักการตลาดนำ นวัตกรรมเสริม เพิ่มรายได้  สามารถยกระดับสินค้าต่อยอดสู่โครงการสินค้าเกษตรและบริการมูลค่าสูง 1 ท้องถิ่น 1 สินค้าเกษตรมูลค่าสูง พัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์แปรรูปที่หลากหลาย พร้อมเปิดช่องทางจำหน่ายทั้งออฟไลน์และออนไลน์ สอดรับกับความต้องการของตลาดและผู้บริโภค สร้างอาชีพ สร้างรายได้ให้เกษตรกรสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน จุดเริ่มต้น เกษตรกรในพื้นที่จังหวัดชัยนาท ได้เริ่มต้นเลี้ยงปลากรายเมื่อปี2558 แต่เดิมจำหน่ายผลผลิตให้พ่อค้าคนกลาง ทำให้ถูกกดราคา และไม่มีอำนาจการต่อรอง  สำนักงานประมงจังหวัดชัยนาท และศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำจืดชัยนาท ได้เข้ามาส่งเสริมให้มีการรวมกลุ่มเป็นวิสาหกิจชุมชนกลุ่มเกษตรกรปลากราย จังหวัดชัยนาท พร้อมสนับสนุนปัจจัยการผลิต และการถ่ายทอดความรู้ด้านการเลี้ยง ส่งผลให้ต้นทุนการผลิตลดลง และมีผลผลิตเพิ่มขึ้น ต่อมาเข้าสู่โครงการ  แปลงใหญ่ “ปลากราย จ.ชัยนาท”เมื่อปี 2563  แปลงใหญ่

. เก็บเมล็ดพันธุ์ถือเป็นปัจจัยสำคัญอย่าง หนึ่งในการเพาะปลูก เพราะถึงแม้ว่าเราจะมีดิน และน้ำ แต่ถ้าต้องซื้อเมล็ดพันธุ์ทุกรอบ เราก็หนี ไม่พ้นการพึ่งพาคนอื่นตลอดเวลา เมื่อมีการ เพาะปลูกพืชผักเป็นจำนวนมาก เมล็ดพันธุ์ที่ต้องใช้ ก็ต้องมากขึ้นตามไปด้วย จะดีกว่าไหมถ้าเรา สามารถเป็นเจ้าของเมล็ดพันธุ์เองและเก็บเมล็ด พันธุ์ปลูกได้ในฤดูปลูกต่อๆ ไปได้การเก็บเมล็ด พันธุ์ที่จะนำเสนอในวันนี้ มี 2 ลักษณะคือ การเก็บ เมล็ดพันธุ์ แบบแห้ง และ การเก็บเมล็ดพันธุ์ แบบเปียก . เมล็ดพันธุ์แบบแห้ง ส่วนใหญ่มักจะอยู่ ในฝัก เช่น ถั่ว กระเจี๊ยบ ข้าวโพด และดอกไม้ ทั่วไป ให้นำฝักมามัดรวมกันและนำไปตากแดด ประมาณ 3-4 วัน จากนั้นแกะเมล็ดออกจากฝัก ส่วนเมล็ดพันธุ์ที่ติดอยู่กับช่อดอกจำนวนมาก เช่น คะน้า ผักสลัด ผักกาด ให้นำช่อดอกตีเพื่อให้เมล็ด ร่วงออกมาจากช่อ ทำความสะอาดโดยการใช้ลม เป่าหรือใช้แรงงานคนในการคัดเมล็ดเพื่อแยก สิ่งเจือปนออกจากเมล็ดพันธุ์ จากนั้นนำมาใส่ ตะกร้าพึ่งลม และคอยเกลี่ยเมล็ดเพื่อให้แห้ง หากเมล็ดไม่แห้ง เมื่อเก็บรักษาจะทำให้เกิดความชื้นและความร้อนขึ้น ทำให้เมล็ดเสื่อมสภาพ อย่างรวดเร็วเกิดเชื้อราเข้าทำลาย .

นับตั้งแต่ปี พ.ศ.2509 เป็นต้นมา คณะรัฐมนตรีได้ลงมติให้วันพระราชพิธีพืชมงคล เป็น “วันเกษตรกร” ประจำปี เพื่อให้ผู้มีอาชีพทางการเกษตรได้ตระหนักถึงความสำคัญของการเกษตร ซึ่งเป็นภาคการผลิตและเป็นรากฐานทางเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศ คณะรัฐมนตรีจึงได้กำหนดให้จัดงานวันเกษตรกรควบคู่กับวันพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เพื่อบำรุงขวัญแก่เกษตรกรนับแต่นั้นเป็นต้นมา เนื่องจาก ร.ต.สุรชัย บุญคง วัย 68  ปี  มีผลงานโดดเด่นด้านการปลูกแฝกและเกษตรทฤษฎีใหม่ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จึงประกาศยกย่อง ร.ต.สุรชัย บุญคง ในฐานะปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน ประจำปี พ.ศ.2568  สาขาปราชญ์เกษตรเศรษฐกิจพอเพียงโดยจะเข้ารับพระราชทานโล่รางวัลในงานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญในวันศุกร์ที่ 9พฤษภาคม 2568 ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง ทำเกษตรหลังเกษียณ หลังลาออกจากข้าราชการทหาร  ร.ต.สุรชัย บุญคง  ผันตัวมาทำเกษตรโดยปลูกมันสำปะหลังและมะม่วง บนเนื้อที่ 26 ไร่ แต่รายได้ไม่พอกับค่าใช้จ่ายแถมมีปัญหาด้านสุขภาพจากการใช้สารเคมีในการเพาะปลูก จึงเปลี่ยนมาทำเกษตรผสมผสาน ปลูกปุ๋ยพืชสดเช่น ถั่วพุ่ม ถั่วพร้า และปอเทือง

ในปี 2567 ปัญหาวิกฤตโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เกิดความแปรปรวนร้อนสลับเย็น บางช่วงเจอสภาพอากาศที่ร้อนจัดและแห้งแล้ง ส่งผลกระทบทำให้มะพร้าวซึ่งเป็นพืชเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศไทย มีผลผลิตลดลงกว่าครึ่ง  สวนมะพร้าวหลายแห่งในพื้นที่ภาคกลาง เช่น อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร  และอำเภอดำเนินสะดวก จังหวัดราชบุรี ฯลฯ ประสบปัญหามะพร้าวผลลีบ(ผลทุย)  ทำให้ผลผลิตและรายได้ของเกษตรกรลดลง ลักษณะอาการมะพร้าวผลลีบ  ผลกระทบจากภาวะโลกรวน มักทำให้ต้นมะพร้าวมีปัญหาการเจริญเติบโตอย่างผิดปกติที่เห็นได้ชัดเจน โดยผลมะพร้าวมีลักษณะยาวรี  เมื่อผ่าดูด้านในพบว่ากะลามีขนาดเล็ก   น้ำและเนื้อน้อยมาก หรือแทบไม่มีเลย  บางผลอาจมีเพียงแค่เปลือก ไม่พบกะลา  ผลการศึกษาวิจัยของกรมส่งเสริมการเกษตรพบว่า  มะพร้าวผลลีบ มักเกิดจากมะพร้าวขาดอาหารสะสม หรือธาตุอาหารไม่เพียงพอในการเจริญเติบโตและพัฒนาของผล จึงส่งผลให้ผลมะพร้าวไม่สมบูรณ์หากเกษตรกรมีการดูแลและให้สารอาหารที่เพียงพอแก่ต้นมะพร้าวจะช่วยให้ผลเติบโตสมบูรณ์และได้ผลผลิตที่ดีขึ้น!  ผลลีบในมะพร้าว ถือเป็นเรื่องปกติ ศาสตราจารย์เก

รู้หรือไม่? ขี้นกกระทา เป็นหนึ่งในปุ๋ยธรรมชาติที่มีธาตุอาหารสูงกว่าขี้ไก่ ขี้วัว และขี้หมูแบบไม่น่าเชื่อ! ด้วยคุณสมบัติพิเศษที่มีไนโตรเจนสูงมาก จึงช่วยเสริมการเจริญเติบโตของพืชได้อย่างรวดเร็ว ทำให้ผักของคุณ เขียวสด แข็งแรง และโตไว นกกระทา เป็นสัตว์ลำไส้สั้น อาหารที่กินจะเป็นพวกปลาป่น กากถั่ว รำ ข้าวโพด ถึงจะเป็นนกตัวจิ๋วแต่แจ๋วนะบอกเลย ขี้ของนกกระทามีธาตุอาหารที่จำเป็นต่อพืชจำนวนมาก โดยเฉพาะไนโตรเจนและฟอสฟอรัส โดยเฉพาะไนโตรเจนมากถึง 9.28% สูงกว่าขี้สัตว์ชนิดอื่นๆ ปัจจุบันขี้นกกระทากำลังเป็นที่นิยมของเกษตรกรเป็นอย่างมาก เนื่องจากขี้นกกระทามีคุณสมบัติเหนือกว่าขี้สัตว์ชนิดอื่นๆ ซึ่งในขี้นกกระทามีธาตุอาหารหลักและธาตุอาหารรองครบถ้วน ขี้นกกระทามีค่า NPK ที่ใกล้เคียงพอๆ กับขี้ค้างคาวเลย  ขี้นกกระทาเป็นปุ๋ยหมักแหล่งเพาะพันธุ์ที่ดีเยี่ยมสำหรับจุลินทรีย์ในดินซึ่งทำหน้าที่ได้อย่างดีในการปรับปรุงความอุดมสมบูรณ์ของดิน ปุ๋ยประเภทนี้จะเหมาะสำหรับบำรุงต้น ดอก และผล แต่ก็ต้องใช้ในปริมาณที่พอเหมาะ ถ้าลองใช้ปุ๋ยขี้นกกระทาจะเห็นผลภายใน 5-7 วัน ต้นไม้จะมีสีเขียวสด  วิธีการใช้ : ควรใส่บริเวณโคนต้นผักระหว่าง

หลายๆ คนคงรู้จักกันดีหากพูดถึง “ตะขบ” เป็นผลไม้พื้นบ้านริมรั้ว มักพบขึ้นตามที่รกร้างว่างเปล่า ตะขบถือเป็นผลไม้ชนิดหนึ่ง ที่มักจะเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ น้อยคนนักที่จะตั้งใจปลูกไว้เพื่อกินผล แต่เห็นลูกเล็กๆ แบบนี้แต่อัดแน่นไปด้วยสารอาหารมากมาย กรมอนามัยกระทรวงสาธารณสุข ได้วิจัยออกมาแล้วว่า ปริมาณวิตามินบีจะมีสูง มีประโยชน์ช่วยดูดซับคอเลสเตอรอล ช่วยลดความเสี่ยงการเกิดมะเร็งลำไส้ ช่วยแก้อาการอ่อนเพลียได้ และบรรเทาอาการโรคดีซ่าน ม้ามโต แก้คลื่นไส้ อาเจียน เป็นยาระบายได้ บำรุงกระดูก และป้องกันเส้นเลือดสมองแตกได้ดีเลยทีเดียว ก่อนที่จะพาทุกคนไปล้วงสูตร “ชาตะขบ แก้ปวดศีรษะ” นั้นขอพาทุกคนไปทำความรู้จักต้นตะขบให้มากกว่านี้ เพื่อพิสูจน์ให้ทุกคนเห็นว่า ผลเล็กๆ แบบนี้แต่ประโยชน์เยอะมาก เชื่อว่าสมัยก่อนต้องเคยแอบเด็ดมากินกันบ้างแหละ หรือเราอาจจะเห็นที่มันร่วงเยอะๆ บ้านไหนมีอยู่เก็บไว้อย่าเพิ่งโค่นทิ้งนะ ลักษณะของตะขบ ต้นตะขบ จัดเป็นไม้พุ่มหรือไม้ยืนต้นขนาดเล็ก มีความสูงได้ประมาณ 5-7 เมตร และอาจสูงได้ถึง 10 เมตร แตกกิ่งก้านแผ่ขนานกับพื้นดิน เปลือกลำต้นเรียบเป็นสีเทา ตามกิ่งอ่อนมีขนนุ่มขึ้นปกคลุม ตะขับ