กรมการข้าว

กรมการข้าวรุกขับเคลื่อนแผนงานถ่ายโอนภารกิจตรวจสอบและรับรองข้าวคุณภาพข้าวไทยจัดสัมมนาระดมความคิดเห็นของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง วางเป้าถ่ายโอนภารกิจฯแล้วเสร็จภายในปี 2570 นายอานนท์ นนทรีย์ รองอธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยภายหลังเป็นประธานในพิธีเปิด “การสัมมนาประชาสัมพันธ์แนวทางการถ่ายโอนภารกิจการตรวจสอบและรับรองข้าวคุณภาพของกรมการข้าว”ว่า จากการที่กรมการข้าว มีภารกิจเกี่ยวกับข้าวของประเทศไทย เช่น การปรับปรุงพัฒนาการปลูกข้าวและพันธุ์ข้าว การผลิตเมล็ดพันธุ์ การส่งเสริม สนับสนุน และเผยแพร่องค์ความรู้เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตชาวนา รวมถึงการตรวจสอบและรับรองมาตรฐานข้าว ซึ่งเป็นภารกิจสำคัญอีกหนึ่งภารกิจที่กรมการข้าวต้องดำเนินการ โดยมีการพัฒนาระบบการตรวจสอบและรับรองมาตรฐานการผลิตข้าวคุณภาพให้มีประสิทธิภาพ สอดคล้องตามมาตรฐานสากล และได้รับความน่าเชื่อถือ ซึ่งปัจจุบันกรมการข้าวได้มีการว่าจ้างหน่วยรับรองภาคเอกชนในการตรวจสอบและรับรองมาตรฐานข้าวคุณภาพแทนกรมการข้าว แต่ยังคงสนับสนุนค่าใช้จ่ายสำหรับการตรวจสอบรับรองแทนเกษตรกร โดยมีเป้าหมายส่วนน้อยที่กรมการข้าวดำเนินการตรวจรับรองเอง ทั้งนี้กรมการข้าว จะต้องดำเนินการถ

วันอังคารที่ 25 กรกฎาคม พ.ศ. 2566 กรมการข้าว และ บริษัท เจียไต๋ จำกัด ได้ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมด้านการผลิตข้าว โดยมีนายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว และนายมนัส เจียรวนนท์ ประธานคณะผู้บริหาร บริษัท เจียไต๋ จำกัด ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ ซึ่งการลงนามบันทึกข้อตกลงในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความร่วมมือในการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมด้านการผลิตข้าวที่ทันสมัย การร่วมวิจัยและพัฒนาการผลิตข้าวเกษตรอัจฉริยะเพื่อเพิ่มศักยภาพในระบบการผลิตข้าว ตลอดจนการสนับสนุนการใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมการเกษตรประสิทธิภาพสูง ซึ่งจะช่วยให้เกิดการขยายผลงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์ และพัฒนาการเกษตรของไทยอย่างยั่งยืน ณ ห้องประชุมรวงข้าว ชั้น 2 อาคารกรมการข้าว นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว กล่าวว่า การลงนามบันทึกข้อตกลง ร่วมกับบริษัท เจียไต๋ จำกัด ในครั้งนี้ จะเป็นการร่วมมือทางวิชาการระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน ในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้วิชาการงานวิจัยนวัตกรรมด้านการผลิตข้าวที่ทันสมัย เช่น ผลิตภัณฑ์อารักขาพืช สารชีวภัณฑ์ เทคนิคการใช้โดรนเกษตรประสิทธิภาพสูง และแปลง

กรมส่งเสริมการเกษตรและกรมการข้าว ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือด้านการเชื่อมโยงข้อมูลสารสนเทศด้านข้าว เพื่อการเชื่อมโยงข้อมูลและใช้ประโยชน์จากฐานข้อมูลที่สำคัญของทั้งสองหน่วยงานเพื่อสร้างความร่วมมือทางวิชาการ การศึกษา ค้นคว้า และวิจัย ประกอบการดำเนินนโยบายตามพันธกิจของหน่วยงาน และสนับสนุนการขับเคลื่อนนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยบันทึกข้อตกลงความร่วมมือนี้มีผลบังคับใช้เป็นระยะเวลา 5 ปี นับตั้งแต่ วันที่ 21 มิถุนายน 2566 ถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2570 โดยจัดให้มีพิธีลงนามในบันทึกข้อตกลงดังกล่าว ในวันที่ 21 มิถุนายน 2566 ณ ห้องประชุมจักรพันธุ์ อาคารกรมการข้าว นางอัญชลี สุวจิตตานนท์ รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า กรมส่งเสริมการเกษตร เป็นหน่วยงานที่มีภารกิจในการส่งเสริมและพัฒนาเกษตรกร และองค์กรเกษตรกรครอบคลุมทุกมิติตั้งแต่ต้นน้ำจนถึงปลายน้ำ ขับเคลื่อนงานส่งเสริมการเกษตรด้วยการส่งเสริมการศึกษา วิจัย การถ่ายทอดเทคโนโลยี และการให้บริการทางการเกษตร โดยมุ่งเน้นการทำงานส่งเสริมการเกษตรแบบ Digital DOAE ปรับเปลี่ยนกระบวนการทำงานด้วย Digital Transformation ปัจจุบันกรม

นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยว่า ในปีนี้กรมการข้าวมีการจัดงานรณรงค์ถ่ายทอดเทคโนโลยีลดต้นทุนการผลิตด้านการเกษตร สำหรับเกษตรกรผู้ปลูกข้าว เนื่องในวันข้าวและชาวนาแห่งชาติ ประจำปี 2566 ทั้งในส่วนกลางและส่วนภูมิภาค โดยการจัดงานในส่วนกลางนั้น จัดขึ้นระหว่างวันที่ 5-7 มิถุนายน 2566 ณ กรมการข้าว ภายในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน ภายใต้ชื่องาน “91 พรรษา สายธารแห่งน้ำพระทัย สร้างชาวนาวิถีใหม่ สู่ข้าวไทยยั่งยืน” โดยได้รับเกียรติจาก ดร.เฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธานเปิดงาน และในส่วนของภูมิภาคอีก 2 แห่ง ซึ่งจัดใหญ่ไม่แพ้กัน คือ จังหวัดพิษณุโลก จัดขึ้นที่ ศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลก ในวันที่ 16-17 มิถุนายน 2566 และจังหวัดนครราชสีมา จัดขึ้นที่ Korat Hall ชั้น 4 ห้างสรรพสินค้า เซ็นทรัล นครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา ในวันที่ 22-23 มิถุนายน 2566 ด้าน นายอานนท์ นนทรีย์ รองอธิบดีกรมการข้าว กล่าวว่า ภายในงานจะมีกิจกรรมที่น่าสนใจมากมาย อาทิ นิทรรศการเทิดพระเกียรติสถาบันพระมหากษัตริย์ และพระบรมวงศานุวงศ์, นิทรรศการเชิดชูเกียรติชาวนาและสถาบันชาวนา, นิทรรศการวิชากา

สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ให้การสนับสนุนทีมวิจัยจากศูนย์วิจัยข้าวคลองหลวง กองวิจัยและพัฒนาข้าว กรมการข้าว ในการใช้นวัตกรรมปัญญาประดิษฐ์พัฒนาระบบที่ปรึกษาชาวนาไทยผ่านแอปพลิเคชัน ตั้งแต่เริ่มกระบวนการผลิตไปจนถึงการตลาด วิเคราะห์ต้นทุน ราคาขาย ผลกำไร ระบบเตือนภัยทางการเกษตร ทั้งเรื่องโรคระบาด และสภาพภูมิอากาศ รวมถึงสามารถเข้าถึงองค์ความรู้ ในการวางแผนการผลิต การคัดเลือกพันธุ์ข้าว เพื่อให้ชาวนามีผลผลิตเฉลี่ยเพิ่มขึ้น ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตชาวนาไทยให้มีรายได้และความเป็นอยู่ให้ดียิ่งขึ้น ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า วช. ภายใต้กระทรวง อว. ถือเป็นกลไกสำคัญของรัฐในการขับเคลื่อนให้การสนับสนุนงานวิจัย สิ่งประดิษฐ์คิดค้น หรือนวัตกรรมต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์ต่อประชาชน และสามารถถ่ายทอดเป็นองค์ความรู้สู่ชุมชน โดยเฉพาะในภาคการเกษตรที่จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องนำนวัตกรรมเทคโนโลยีต่าง ๆ มาช่วยชาวนาไทย ที่ต้องเผชิญความเสี่ยงรอบด้าน ทำให้มีหนี้สินเป็นส่วนใหญ่ จึงมีการนำแอปพลิเคชันมาใช้เป็นเครื่องมือในการวิเคราะห์กระบวนกา

ส่งเสริมการทำเกษตรในรูปแบบ Smart Farming สู่กลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวทั่วประเทศ เฟ้นหากลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวจากทั่วประเทศที่นำเทคโนโลยีเครื่องจักรกลการเกษตรและนวัตกรรมเกษตรมาใช้บริหารจัดการการเพาะปลูกข้าวได้อย่างมีประสิทธิภาพ นางวราภรณ์ โอสถาพันธุ์ กรรมการรองผู้จัดการใหญ่อาวุโส บริษัท สยามคูโบต้าคอร์ปอเรชั่น จำกัด เปิดเผยถึงการจัดโครงการในครั้งนี้ว่า สยามคูโบต้ามุ่งหวังให้เกษตรกรมีการทำเกษตรที่แม่นยำ ผ่านการใช้องค์ความรู้ด้านเทคโนโลยีเครื่องจักรกลการเกษตร และนวัตกรรมการเกษตร รวมถึงโซลูชันต่างๆ เพื่อให้เกษตรกรสามารถบริหารจัดการพื้นที่เพาะปลูกได้อย่างมีประสิทธิภาพ และเห็นถึงศักยภาพที่สามารถช่วยลดต้นทุน เพิ่มปริมาณและคุณภาพผลผลิต สร้างรายได้ที่มากขึ้น และนำไปสู่คุณภาพชีวิตที่ดีกว่าเดิม ด้าน นายณัฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว กล่าวว่า โครงการนี้เกิดขึ้นจากความตั้งใจที่เปิดโอกาสให้เกษตรกรกลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวได้เรียนรู้นวัตกรรมการเกษตร ตลอดจนการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่สะดวก แม่นยำ และทันต่อเหตุการณ์สำหรับการบริหารจัดการแปลงผลิตเมล็ดพันธุ์ และเชื่อมั่นได้ว่าการผนวกเรื่

เมื่อเร็วๆ นี้ นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว มอบหมายให้ นายชิษณุชา บุดดาบุญ ผู้อำนวยการกองตรวจสอบรับรองมาตรฐานข้าวและผลิตภัณฑ์ นำสื่อมวลชน เยี่ยมชมการตรวจติดตามสถานประกอบการธุรกิจเมล็ดพันธุ์ข้าว ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2535 และ ฉบับที่ 3 พ.ศ. 2550) และการตรวจประเมินตามมาตรฐานสินค้าเกษตร การปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ในพื้นที่จังหวัดสุโขทัยและพิษณุโลก นายชิษณุชา บุดดาบุญ ผู้อำนวยการกองตรวจสอบรับรองมาตรฐานข้าวและผลิตภัณฑ์ กรมการข้าว เปิดเผยว่า การนำสื่อมวลชนลงพื้นที่ในครั้งนี้ กรมการข้าวต้องการเผยแพร่องค์ความรู้ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม รวมถึงกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง และหลักการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ระบบฐานข้อมูลผู้ประกอบการธุรกิจเมล็ดพันธุ์ควบคุมข้าวเปลือก ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ด้วยระบบอิเล็กทรอนิกส์ (e -Rice Regulator System : e – RRS) และระบบการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ด้

ปัจจุบันชาวนากำลังประสบกับปัญหาต้นทุนการผลิตที่เพิ่มสูงขึ้น แต่ผลผลิตลดต่ำลง ส่วนหนึ่งเกิดจากเมล็ดพันธุ์ข้าวไม่มีคุณภาพ การเพิ่มผลผลิตข้าวให้สูงขึ้นโดยการหันมาเลือกใช้เมล็ดข้าวพันธุ์ดีมีคุณภาพ จึงถือเป็นปัจจัยสำคัญที่จะช่วยยกระดับรายได้ให้แก่ชาวนาและยังเป็นการส่งเสริมศักยภาพการแข่งขันทั้งในด้านการเป็นผู้ผลิตและการส่งออกข้าวสู่ตลาดโลก กรมการข้าว จึงมีนโยบายที่มุ่งเน้นการสร้างความเข้มแข็งให้แก่กลุ่มชาวนา โดยให้ความสำคัญกับศูนย์ข้าวชุมชนเป็นอันดับแรก เนื่องจากเป็นองค์กรชาวนาที่มีความเข้มแข็งมั่นคงและเป็นศูนย์กลางในการพัฒนาข้าวและพัฒนาศักยภาพชาวนาในแต่ละท้องถิ่น นายขจร โนวัฒน์ ผู้อำนวยการสำนักส่งเสริมการผลิตข้าว เปิดเผยว่า ปัจจุบัน กรมการข้าวได้รับแจ้งความต้องการเมล็ดพันธุ์ข้าวทั่วประเทศประมาณ 60 ล้านไร่ หรือประมาณ 1,300,000 ตัน ซึ่งเมล็ดพันธุ์ส่วนนี้ มีผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์จากหลายภาคส่วน อาทิ กรมการข้าว ผลิตอยู่ประมาณ 90,000 – 120,000 ตัน ศูนย์ข้าวชุมชน ประมาณ 110,000 ตัน สหกรณ์การเกษตรประมาณ 40,000 ตัน และภาคเอกชนประมาณ 400,000 ตัน แต่ที่ผ่านมา การใช้เมล็ดพันธุ์ข้าวของเกษตรกรจากผู้ผลิตเมล็ด

นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว มอบหมายให้ นายชิษณุชา บุดดาบุญ ผู้อำนวยการกองตรวจสอบรับรองมาตรฐานข้าวและผลิตภัณฑ์ เยี่ยมชมการตรวจติดตามสถานประกอบการธุรกิจเมล็ดพันธุ์ข้าว ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2535 และ ฉบับที่ 3 พ.ศ. 2550)  และการตรวจประเมินตามมาตรฐานสินค้าเกษตร การปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ในพื้นที่จังหวัดสุโขทัยและพิษณุโลก นายชิษณุชา เปิดเผยว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้ กรมการข้าวต้องการเผยแพร่องค์ความรู้ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม รวมถึงกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง และหลักการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ระบบฐานข้อมูลผู้ประกอบการธุรกิจเมล็ดพันธุ์ควบคุมข้าวเปลือก ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ด้วยระบบอิเล็กทรอนิกส์ (e -Rice Regulator System : e – RRS) และระบบการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับเมล็ดพันธุ์ข้าว (มกษ.4406) ด้วยระบบอิเล็กทรอนิกส์ (e – GAP Seed : e – GS) ให้เห็นถึงความร่วมมือของผู้ประกอบการธุรกิจเมล็ด

นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยว่า ศูนย์ข้าวชุมชนเป็นองค์กรตัวแทนของชาวนาทั้งประเทศ ด้านการผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดีที่มีอยู่ทั่วประเทศไทย มีบทบาทหน้าที่ในการผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดีในชุมชน เพื่อให้ศูนย์ข้าวชุมชนมีความเข้มแข็ง สามารถผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพได้ในแต่ละตำบล รวมไปถึงการเข้าถึงพี่น้องชาวนาได้อย่างทั่วถึง กรมการข้าวจึงได้มีการยกระดับจากศูนย์ข้าวชุมชน สู่ “ศูนย์บริหารจัดการข้าวครบวงจร” (CRMC : Comprehensive Rice Management Center) ที่จะเป็นตัวกลางในการบริหารจัดการข้าวได้อย่างครบวงจร ตั้งแต่ต้นน้ำ-ปลายน้ำ ของพี่น้องชาวนา ในพื้นที่ 6,559 ตำบล รวมพื้นที่ทั้งหมด 62,700,000 ไร่ อธิบดีกรมการข้าว กล่าวเพิ่มเติมว่า สำหรับศูนย์บริหารจัดการข้าวครบวงจรนั้น ในแต่ละตำบลจะมีชาวนาอาสาอยู่ในพื้นที่ หมู่บ้านละไม่น้อยกว่า 3 คน โดยกรมการข้าวจะดำเนินการจดทะเบียน และขึ้นทะเบียนเป็นอาสาสมัครเกษตรประเภทชาวนาอาสา ซึ่งเป็นไปตามระเบียบกระทรวงเกษตรฯ ว่าด้วยการบริหารงานอาสาสมัครเกษตร ปี 2563 ให้สอดคล้องกับสภาวะการณ์ของการขับเคลื่อนอาสาสมัครเกษตร ทั้ง 16 ป