พืชทำเงิน
สวัสดีครับท่านผู้อ่านที่รักและคิดถึงทุกท่าน ในวาระย่างเข้าสู่สิ้นปี 2562 และเดินหน้าเข้าสู่ปี 2563 ขอให้ทุกท่านมีความสุข ก้าวข้ามความทุกข์ใดๆ ทั้งปวงนะครับ ขึ้นศักราชใหม่แล้วขอให้มีแต่เรื่องราวดีๆ เกิดขึ้น ตลอดปีและตลอดไป จะว่าไปแล้วในช่วงปี 2562 ทุกอย่างก็ไม่ได้เลวร้ายมากมายนัก บางเรื่องก็หนัก บางเรื่องก็เบา บางเรื่องก็สร้างความสุขให้ได้ไม่น้อย ดังคำพระท่านให้ปล่อยวางนั่นเอง ถือไว้ใจก็เป็นทุกข์ วางลงไปใจก็สุข ดีใจกับการได้สัมผัสอากาศที่หนาวเย็นในช่วงปลายปีกันอย่างมีความสุขครับ เสื้อกันหนาวถูกรื้อออกมาใช้งานเสียที หลังจากทำท่าจะใช้มาหลายปีแล้วไม่ได้ใช้ เมื่อฤดูกาลทำหน้าที่ของตัวเองดีแล้ว ก็หวังว่าในปี 2563 จากนี้ไป ฝนก็จะตกตามฤดูกาลด้วยเถิด อย่างน้อยพี่น้องเกษตรกรจะได้พอมีความหวัง ในปีที่กำลังผ่านไป ผมได้รู้จักกับครอบครัวหนึ่ง (ก็ใช่นะ เพราะน้องชื่อหนึ่ง) เฝ้าดูพัฒนาการจากคนที่เปิดร้านให้บริการอินเตอร์เน็ต โดยมี ทร (สุนทร เจริญสุข) สามีที่เป็นช่างคอมพิวเตอร์เป็นผู้ดูแลร้าน และมี หนึ่ง (นิสากุล บัวศรี) เป็นผู้ช่วยคอยดูแลเด็กๆ ที่มาใช้อินเตอร์เน็ต และขายอุปกรณ์คอมพิวเตอร์ไปด้วย กิจการก็ท
“ไผ่เป๊าะหวาน” ลำต้นไม่ตรง เป็นไผ่เปลือกบาง มีเส้นผ่านศูนย์กลางลำ 6 นิ้ว สูง 8-10 เมตร ปล้องยาวโดยประมาณ 12 นิ้ว เนื้อไม้บาง ลักษณะใบมีสีเขียวเล็กคล้ายหอก ก้านมีสีเหลือง มักพบกระจายพันธุ์ตามชายแดนไทย-พม่า แถบจังหวัดแม่ฮ่องสอน และจังหวัดตากมีบ้างเป็นบางพื้นที่ เป็นต้นกล้าที่มาจากเมล็ด จึงไม่ต้องห่วงเรื่องไผ่จะแก่และตายขุย อยู่ได้ไม่ต่ำกว่า 70-80 ปี หน่อมีขนาดใหญ่เต็มที่ 2.5-3 กิโลกรัม รสชาติหวาน กรอบ ไม่มีเสี้ยน เนื้อเยอะ นิยมนำมาต้มจืด ผัดหน่อไม้ใส่หมู และใส่ในกระเพาะปลา อร่อยอย่าบอกใคร คุณเฉลิม ยานะวงษ์ เกษตรกรผู้ปลูกไผ่ เจ้าของไร่ ยานะวงษ์ ตั้งอยู่ บ้านเลขที่ 336 หมู่ที่ 9ตำบลพะวอ อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก คุณเฉลิม ได้เริ่มปลูกไผ่มาแล้วกว่า 7 ปี มีอาชีพเดิมคือ ทำไร่ข้าวโพด แต่เนื่องจากประสบปัญหาภัยแล้งที่นับวันยิ่งจะทวีความรุนแรงมากขึ้น บวกกับราคาข้าวโพดไม่ดี คนปลูกเยอะ แรงงานหายาก ไม่คุ้มค่ากับการลงทุน คุณเฉลิมจึงเริ่มหันมาปลูกไผ่เป๊าะ โดยให้เหตุผลที่เลือกปลูกไผ่เป๊าะว่า ไผ่เป๊าะมีราคาดี ราคาซื้อขายกันในสวนกิโลกรัมละ 40 บาท ถ้าขยันหน่อยก็นำไปวางขายตามริมถนนแม่สอด ก็จะได้ราคาถึงกิโลกรัม
ต้นอ่อนผักบุ้ง มีคุณค่าทางสารอาหารมากกว่าผักบุ้งปกติ 3-5 เท่า รสชาติของต้นอ่อนผักบุ้ง ไม่แตกต่างจากผักบุ้งใหญ่มากมายนัก แต่ต้นอ่อนผักบุ้งอร่อยกว่าผักบุ้งต้นใหญ่ ด้วยเพราะมีความอ่อนนุ่ม และกรอบมากกว่า ต้นอ่อนผักบุ้ง สามารถประกอบอาหารได้หลายเมนู อาทิ ผัดผักบุ้งน้ำมันหอย, ผัดผักบุ้งไฟแดง, ทำสลัดผัก หรือจะทำเมนูต้มจืด แล้วใส่ต้นอ่อนผักบุ้งด้วยก็ได้ สำหรับวิธีการเพาะต้นอ่อนผักบุ้ง คุณรติรัตน์ อธิบายไว้ดังนี้ เริ่มจาก ล้างเมล็ดผักบุ้งในน้ำสะอาดก่อนการนำเมล็ดผักบุ้งแช่ในน้ำ ประมาณ 12 ชั่วโมง เป็นอย่างน้อย หลังจากนั้น เอาเมล็ดมาห่อผ้า เพื่อรักษาความชื้น คลุมผ้าไว้ประมาณ 12 ชั่วโมงเป็นอย่างน้อย เมล็ดจะเริ่มงอก หลังจากนั้น เตรียมดินในตะกร้าสี่เหลี่ยม สูงประมาณ 4-5 นิ้วเพื่อง่ายต่อการขนย้าย วางความหนาของดินไม่เกิน 1 นิ้ว และผสมมูลไส้เดือนลงไปด้วย เพื่อเป็นอาหารของพืช ส่วนดินที่ใช้เป็นดินขุยมะพร้าว ซึ่งจะมีส่วนผสมของดินน้อย เมื่อเมล็ดผักบุ้งที่คลุมไว้ เริ่มมีรากงอกเล็กน้อย ให้นำเอาโปรยลงไปในตะกร้าที่เตรียมดินเอาไว้ เกลี่ยให้เต็มพื้นที่ โรยลงไปแค่พอเหมาะ หลังจากนั้น ให้โรยขุยมะพร้าวกลบทับบางๆ อีกชั
ปัจจุบัน ความต้องการบริโภคมะพร้าวในภาคอุตสาหกรรมและในครัวเรือนมีมากกว่าผลผลิตที่ผลิตได้ และนับวันจะเพิ่มมากขึ้น เป็นเหตุให้ต้องนำเข้ามะพร้าวและผลิตภัณฑ์มะพร้าวจากต่างประเทศมาทดแทน เป็นผลให้มะพร้าวในประเทศราคาตกต่ำ ประเทศที่อนุญาตให้นำมะพร้าว ผลิตภัณฑ์จากมะพร้าว เข้ามาได้มี อินโดนีเซีย เวียดนาม เมียนมา และมาเลเซีย มีรายงานจาก อำเภอทับสะแก จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ เมื่อ 18 ตุลาคม 2562 ว่า ราคามะพร้าวผลขยับสูงขึ้น จาก 5 บาท/ผล เป็น 15 บาท/ผล หลังจากราคาตกมาอย่างยาวนาน ตั้งแต่ ปี 2555 แม้ราคาสูงขึ้น รายได้จากการขายมะพร้าวยังน้อยอยู่ เนื่องจากมีผลผลิตต่ำ เมื่อดูสถิติการนำเข้าแล้วพบว่า นำเข้ามะพร้าวถึง 7 เดือน ในรอบปี เพื่อทดแทนที่ภาคอุตสาหกรรมแปรรูปกะทิสำเร็จรูป อาหาร และอื่นๆ นั้น มีความต้องการประมาณ 166,000 ตัน ณ ปัจจุบัน และภาคอุตสาหกรรมจะขยายตัวประมาณ 10% ในปีต่อๆ มา หากดูสภาวะผลิตมะพร้าวในขณะนี้ แสดงให้เห็นว่าอยู่ในภาวะวิกฤติมาก ที่จะต้องรีบเร่งแก้ปัญหานี้ เพื่อรักษาสมาชิกชาวสวนมะพร้าวไม่น้อยกว่า 300,000 ครอบครัว ไม่ให้หันไปปลูกพืชอย่างอื่นแทน ยุทธศาสตร์เร่งรัดเพิ่มผลผลิตมะพร้าวให้เพียงพ
เรื่องราวของ ดีทรอยด์ นั้นไม่ธรรมดา จากเมืองหลวงอุตสาหกรรมยานยนต์โลกเมื่อร้อยปีก่อน เป็นเมืองจลาจลรายวัน เพราะเรื่องเหยียดผิว เข่นฆ่ากัน กดขี่กัน บ้านเมืองร้อนระอุจนผู้คนเตลิดหนี ไม่ว่าจะฝ่ายเหยียดผิวเขาหรือถูกเหยียด ดีทรอยด์กลายเป็นเมืองที่ไม่มีใครอยากอยู่ ผู้บริหารไม่มีเงินภาษีบริหารบ้านเมือง ทรุดโทรมตกต่ำ หนี้สินล้นพ้นตัว จนกลายเป็นเมืองใหญ่เมืองแรกของอเมริกาที่ล้มละลาย จากดาวเด่นสู่ปลักตม ทั้งหมดเกิดขึ้นในช่วงไม่กี่สิบปี ในยุคอันเรืองรอง ดีทรอยด์ ได้รับสมญาหลากหลาย อย่าง Motown ซึ่งมาจาก คำว่า Motor Town เมืองรถยนต์ เรารู้จัก คำว่า โมทาวน์ มานาน แต่ไม่รู้ว่ามันหมายถึงเมืองนี้ หรืออีกชื่อคือ The D หรือ เดอะดี มีคำนำหน้าว่า เดอะนี่ ยืนยันว่ายิ่งใหญ่หาใช่ไก่กา ที่จริง ดีทรอยด์ เป็นศูนย์กลางการค้ามาก่อนหน้ายุครถยนต์แล้ว ด้วยความเป็นเมืองชายแดน จึงมีกิจกรรมการค้าไหลผ่านไปมาตั้งแต่ครั้งตั้งเป็นประเทศสหรัฐอเมริกานั่นเลยทีเดียว เป็นศูนย์กลางการเดินเรือในทะเลสาบทั้งห้า เป็นศูนย์กลางต่อเรือ และการค้าอื่นๆ ดีทรอยด์ เป็นเมืองใหญ่ที่สุดของรัฐมิชิแกน ที่มีชิคาโกเป็นเมืองหลวง ดีทรอยด์อยู่ทางตอนเห
เกษตรกรก้าวหน้า ที่อำเภอวังม่วง ได้รวมกลุ่มสร้างพลังร่วมกันปลูกมันสำปะหลังแปลงใหญ่ แล้วจัดการใช้พื้นที่ เงินทุน แรงงาน หรือปัจจัยการผลิตที่ผสมผสาน ใช้เทคโนโลยีการผลิตหรือปลูกในระบบเกษตรดีที่เหมาะสม หรือ GAP เพื่อให้ได้ผลผลิตมาตรฐาน นำทุกส่วนของต้นมันสำปะหลังมาสร้างมูลค่าเพิ่ม พร้อมจัดหาตลาดจำหน่าย ทำให้เกษตรกรมีรายได้นำไปสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตที่มั่นคงยั่งยืน เรื่องการ “ปลูกมันสำปะหลังแปลงใหญ่…ก้าวที่เปลี่ยนวิถีสู่ความมั่นคง” เป็นทางเลือกที่น่าสนใจให้ก้าวสู่ความสำเร็จในอาชีพ จึงนำมาบอกเล่าสู่กัน คุณทวี มาสขาว ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรที่ 1 จังหวัดชัยนาท เล่าให้ฟังว่า มันสำปะหลังเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญ ระบบส่งเสริมการเกษตรแบบแปลงใหญ่ เป็นนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อแก้ปัญหาด้านการผลิตและตลาดของเกษตรกร ภายใต้หลักคิด “การตลาดนำการผลิต” โดยได้ทำงานร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องส่งเสริมให้เกษตรกรรวมกลุ่มปลูกมันสำปะหลังแปลงใหญ่ เพื่อร่วมกันพัฒนาการผลิต พัฒนาคุณภาพผลผลิต สำนักงานส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรที่ 1 ได้สนับสนุนการปลูกมันสำปะหลังแปลงใหญ่ในด้านความรู้วิชาการ
การปลูกผักไว้รับประทานเองภายในบ้านไม่ใช่เรื่องยาก แม้ในบริเวณบ้านมีพื้นที่ไม่มากหรือไม่มีพื้นที่ที่เป็นดินเลย ก็สามารถทำได้ด้วยการปลูกในภาชนะต่างๆ เนื่องจากส่วนใหญ่ผักจะมีอายุสั้น มีระบบรากตื้น หากดินที่ปลูกผักมีความอุดมสมบูรณ์ดีพอสมควร บริเวณที่ปลูกผักได้รับแสงแดดอย่างน้อย 6-8 ชั่วโมง/วัน มีเมล็ดพันธุ์ หรือกิ่งพันธุ์พืชที่ดี และมีการรดน้ำผักอย่างสม่ำเสมอ เท่านี้ก็สามารถมีผักสวนครัวไว้รับประทานเองได้แล้ว หรือถ้าปลูกในพื้นที่ที่มากสักหน่อยก็เพียงพอที่จะขายได้ นางยุพิน ศรีคำ และสามี ซึ่งเป็นชาวบ้านในพื้นที่ ต.ห้วยข้าวก่ำ อ.จุน จ.พะเยา ช่วยกันปลูกพืชผักสวนครัวปลอดภัยบริเวณข้างบ้าน บนเนื้อที่ประมาณ 1 งานเศษ มานานกว่า 20 ปี จากปลูกทานในครอบครัวเหลือก็ขาย ในปัจจุบันได้เป็นอาชีพที่สร้างรายได้ให้ครอบครัวเดือนละ 12,000- 15,000 บาท เนื่องจากกระแสการรักสุขภาพของประชาชนทั่วไปกันอย่างมากในปัจจุบัน ส่งผลให้การประกอบอาชีพปลูกพืชผักสวนครัวปลอดภัย ไม่ใช้สารเคมี กลายเป็นอาชีพที่สร้างรายได้เสริมเป็นอย่างดี ซึ่งตั้งแต่ปี 2538 เป็นต้นมา สองสามีภรรยาได้ช่วยกันพัฒนาพื้นที่ว่างเปล่าข้างบ้านด้านทิศตะวันออก ประ
ด้วยคุณค่าทางโภชนาการ รวมถึงรสหวานอมเปรี้ยวเล็กน้อย ทำให้ “มะเขือเทศ” เป็นพืชไม้ผลที่เข้าไปอยู่ในหลายเมนูอาหาร ในทั่วทุกมุมโลก แล้วนิยมบริโภคมะเขือเทศกันแบบสด ทั้งนี้ มักให้ความสำคัญกับมะเขือเทศที่ปลอดภัยจากสารเคมีกันมาก คุณสรายุทธ เย็นตั้ง หรือ คุณสตีฟ ชาวเมืองอุทัยธานีที่ยึดอาชีพปลูกมะเขือเทศพันธุ์ต่างประเทศด้วยการจัดการแบบอินทรีย์ในโรงเรือนสร้างคุณภาพผลผลิตที่สมบูรณ์ เพื่อลูกค้าจะได้บริโภคแต่สิ่งที่ปลอดภัยช่วยให้มีสุขภาพที่แข็งแรง คุณสตีฟร่ำเรียนมาจากคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ สาขาออกแบบผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ มหาวิทยาลัยนเรศวร หลังจากจบการศึกษาออกมารับงานออกแบบผลิตภัณฑ์ด้วยตัวเองจนถึงปัจจุบัน แล้วเปิดร้านขายกาแฟร่วมกับแฟนที่อำเภอทัพทัน ความไม่ตั้งใจเข้าสู่วงการเกษตรทั้งที่ตัวเองร่ำเรียนมาสายออกแบบได้เกิดขึ้นเมื่อร้านขายกาแฟและเครื่องดื่มที่ตั้งขายอยู่ภายในบริเวณศูนย์อบรมการเกษตรที่อำเภอทัพทัน ทำให้คุณสตีฟมีโอกาสไปช่วยกิจกรรมทางการเกษตรที่จัดขึ้นภายในศูนย์หลายกิจกรรม จนกระทั่งเกิดการซึมซับความรู้ วิธี และเทคนิคหลายอย่างจนเรียนว่าเกิดความชำนาญระดับหนึ่ง อีกทั้งยังได้มีโอกาสโชว์ฝีมือการปลูกเ
“พลังงาน” เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับมนุษย์ในยุคนี้ และนับวันจะมีราคาแพงขึ้น และการใช้ก๊าซชีวภาพจากมูลสัตว์จึงเป็นพลังงานทดแทนที่น่าสนใจ เช่น คุณสุภีร์ ดาหาร ผู้ใหญ่บ้านบ้านหนองโข่ย หมู่ที่ 19 ต.ท่าพระ อ.เมือง จ.ขอนแก่น ผู้ใหญ่สุภีร์ เล่าให้ฟังว่า มีพื้นที่ประมาณ 5 ไร่ ทำฟาร์มเห็ดเป็นหลัก โดยผลิตก้อนเชื้อเห็ดหลากหลายชนิดออกจำหน่าย ได้แก่ เห็ดโคนญี่ปุ่น (เห็ดยานางิ) ก้อนละ 12 บาท เห็ดบด เห็ดขอนขาว และเห็ดเป๋าฮื้อ ก้อนละ 8 บาท เห็ดนางฟ้า-นางรม ก้อนละ 7 บาท ส่วนดอกเห็ดโคนญี่ปุ่น กิโลกรัมละ 200 บาท เห็ดบด กิโลกรัมละ 100 บาท เห็ดขอนขาวและเห็ดเป๋าฮื้อ กิโลกรัมละ 80 บาท เห็ดนางฟ้า-นางรม กิโลกรัมละ 60 บาท นอกจากนี้ ยังทำกิจกรรมลักษณะไร่นาสวนผสม ได้แก่ ปลูกมะม่วง ไผ่ ชะอม มะละกอ เลี้ยงกบในบ่อซีเมนต์ ปลาดุกในบ่อซีเมนต์ การผลิตปุ๋ยอินทรีย์จากก้อนเชื้อเห็ด มีรายได้หมุนเวียนตลอดปี ที่ฟาร์มแห่งนี้ ใช้เป็นที่ทำการศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลท่าพระ เป็นศูนย์เรียนรู้ด้านการเพาะเห็ด การผลิตปุ๋ยอินทรีย์ ซึ่งแต่ละเดือนจะมีการจัดอบรมเกษตรกรและเป็นแหล่งศึกษาดูงาน และยังจัดประกอบอาหาร
กรมวิชาการเกษตร จัดหนัก ลุยปรับปรุงพันธุ์มะละกอฮอลแลนด์ได้พันธุ์ใหม่ใช้ชื่อพันธุ์ศรีสะเกษ ลักษณะเด่นสุดยอดปาดหน้าพันธุ์การค้า ต้นสูงไม่มาก แค่ 128 เซนติเมตร ให้ผลผลผลิตสูงกว่า 24 กิโลกรัม/ต้น แถมเก็บเกี่ยวได้เร็วกว่าพันธุ์การค้าถึง 45 วัน เนื้อหนา สีเนื้อส้มอมแดงเข้มสม่ำเสมอกันทั้งผล ผลทรงกระบอก ช่วยลดความเสียหายจากการขนส่ง นางสาวเสริมสุข สลักเพ็ชร์ อธิบดีกรมวิชาการเกษตร เปิดเผยว่า มะละกอ จัดเป็นพืชเศรษฐกิจที่มีความสำคัญชนิดหนึ่งของประเทศ ผลมะละกอนอกจากใช้บริโภคสดแล้ว ยังใช้ในอุตสาหกรรมแปรรูปหลายชนิด โดยเฉพาะมะละกอฮอลแลนด์จัดเป็นมะละกอเพื่อรับประทานสุกที่ได้รับความนิยมจากผู้บริโภคสูง ซึ่งราคาซื้อขายในท้องตลาดจะสูงกว่าพันธุ์แขกดำหรือแขกนวล กิโลกรัมละ 10 บาท แต่ปัญหาของมะละกอฮอลแลนด์ คือ ขาดแคลนเมล็ดพันธุ์ดี พันธุ์ราคาแพง พันธุ์ทั่วไปมีความแปรปรวนในพันธุ์สูง ทำให้ต้นทุนการผลิตสูงและคุณภาพผลผลิตต่ำ ศูนย์วิจัยพืชสวนศรีสะเกษ กรมวิชาการเกษตร จึงได้ปรับปรุงพันธุ์มะละกอฮอลแลนด์สายพันธุ์แท้ที่ให้ผลผลิตสูงมากกว่าพันธุ์การค้า ออกดอกติดผลเร็ว ต้นเตี้ย ผลเป็นทรงกระบอกเพื่อลดความเสียหายจากการขนส่ง
