พืชทำเงิน
ช่วงไม่กี่ปีมานี้ จะเห็นมนุษย์เงินเดือนลาออกจากงานประจำ หันมายึดอาชีพเกษตรกรรมกันมากขึ้นเรื่อยๆ จุดเด่นอย่างหนึ่งของคนกลุ่มนี้คือ ก่อนปลูกพืชชนิดใด จะศึกษาหาความรู้ว่าพืชชนิดนั้นๆ เหมาะกับดินประเภทใด พร้อมหาตลาดรองรับไว้เรียบร้อย ซึ่งเมื่อมีการวางแผนและมีการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบก็สามารถคืนทุนได้ในระยะเวลาไม่นานนัก จากนั้นเก็บเกี่ยวผลผลิตที่เป็นผลกำไร ซึ่งถือเป็นรายได้ดีทีเดียว อย่าง คุณวิชิต ทองประสาร หรือ คุณแมน อายุ 41 ปี เจ้าของ “สวนไผ่ทองประสาร” และ คุณสุภาวดี บุญทศ หรือ คุณมด อยู่ที่ตำบลโคกสำราญ อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร สองสามีภรรยาที่เคยทำงานในบริษัทเอกชนมาก่อน โดยคุณแมนนั้นเป็นถึงผู้จัดการศูนย์รถยนต์มิตซูบิชิ ในจังหวัดบุรีรัมย์ สุดท้ายเมื่อปลายปี 2557 ตัดสินใจมาเป็นเกษตรกรเต็มตัว เพราะมองว่าแม้จะมีตำแหน่งใหญ่โตเพียงใด แต่ก็คือลูกจ้างอยู่วันยังค่ำ สู้ออกมาทำอาชีพอิสระเป็นเจ้าของกิจการเองดีกว่า ซึ่งวันหนึ่งลูกๆ ก็ยังสามารถสืบทอดต่อไปได้ จุดเด่น ไผ่ตงอินโดฯ คุณวิชิต เล่าที่มาที่ไปของการปลูกไผ่ตง สายพันธุ์อินโดฯ ว่า ก่อนหน้านี้ได้เริ่มศึกษาหาพืชที่เหมาะกับสภาพอากาศ และสภาพดินข
ในประเทศไทย เราจะคุ้นเคยกับอาหารเผ็ดร้อนตั้งแต่เด็กจนถึงผู้ใหญ่ เพราะวัฒนธรรมการรับประทานอาหารรสจัดจ้าน ซึ่งหมายถึงในจานอาหารเหล่านั้นจะมีพริกเป็นเครื่องปรุง เพื่อรสชาติที่กลมกล่อมมากขึ้น จากสถิติแล้ว คนไทยจะบริโภคพริกประมาณ 1 กิโลกรัม ต่อคน ต่อปี คิดเป็นมูลค่าโดยรวมทั้งประเทศกว่า 30,000 ล้านบาท และมีการปลูกเพื่อส่งออกคิดเป็นมูลค่ามากกว่า 1,000 ล้านบาท ต่อปี ด้วยเหตุนี้ พริกจึงเป็นพืชเศรษฐกิจของคนไทยที่สร้างรายได้ให้กับท้องถิ่นทั่วประเทศ เนื่องจากพริกสามารถปลูกได้ในทุกพื้นที่ของประเทศไทย นอกจากพริกจะเป็นเครื่องเทศยอดนิยมแล้ว พริกยังจัดว่าเป็นสมุนไพรชั้นยอดเช่นเดียวกัน สรรพคุณของพริก ช่วยกระตุ้นทำให้เจริญอาหาร ช่วยขับลม แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อ อาหารไม่ย่อย ในทางเภสัชวิทยานั้น สารสกัดจากผลพริก ซึ่งก็คือสาร capsaicinoids เป็นสารที่ให้ความเผ็ดและกลิ่น โดยประกอบด้วยสารต่างๆ ที่เป็นองค์ประกอบ แต่จะพบสาร capsaicin เป็นหลัก คิดเป็นประมาณ 60% จากทั้งหมด โดยจะพบสารนี้มากบริเวณไส้กลางของเมล็ดพริก ซึ่งปริมาณของสารนี้ขึ้นอยู่กับอายุของพริก จากรายงานวิจัยพบว่า พริกที่อยู่ในระยะผลอ่อนจะมีปริมาณนี้น้อยกว่
เคยกล่าวมาแล้วว่า การที่เราเอาสารเคมีหลายชนิดมาผสมกัน อาจจะเป็นผลเสียในเรื่องของประสิทธิภาพ ซึ่งอาจจะได้ผลไม่เต็มที่ คุณสุเทพ สหายา นักกีฏวิทยาชำนาญการพิเศษ อดีตผู้อำนวยการกลุ่มกีฏและสัตววิทยา สำนักวิจัยและพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร กล่าวว่า การผสมสารเคมียังมีปัญหาอีกมากมายที่ทำให้การใช้สารเคมีไม่ได้ผล การเข้ากันไม่ได้กับวัสดุอุปกรณ์ที่เราใช้พ่นก็เป็นอีกปัญหาหนึ่ง เช่น สารเคมีที่พ่นเป็นละอองละเอียด เครื่องพ่นต้องใช้หัวฉีดพ่นรูเล็ก ถ้าเรานำสารเคมีไปผสมกับเชื้อราบิวเวอเรีย ไส้เดือนฝอย ซึ่งเป็นสารที่ต้องใช้หัวฉีดพ่นรูใหญ่ เมื่อเราไปผสมกันแล้วไปใช้กับถังพ่นที่มีหัวฉีดพ่นรูเล็ก พ่นไปสักพักหนึ่งหัวพ่นก็จะอุดตัน การพ่นไปที่แปลงพืชสารก็จะพ่นไปไม่ทั่วถึง เช่นนี้เรียกว่าเป็นการเข้ากันไม่ได้ทางวัสดุอุปกรณ์ ต้นทุนการผลิตสูง เพราะพ่นสารเคมีไม่ได้ผล ปัญหาการใช้สารเคมีที่กล่าวมาแล้วทั้งหมดในตอนที่แล้ว ทำให้การพ่นสารเคมีไม่ได้ผล การนำสารเคมีมาผสมรวมกันแทนที่จะเป็นการลดต้นทุนการผลิต ประหยัดสารเคมีและประหยัดแรงงาน กลับกลายเป็นเพิ่มต้นทุนให้สูงขึ้น มีเกษตรกรเคยบอกว่า เมื่อวานพ่นยาฆ่าเพลี้ย
มะละกอพันธุ์แขกดำ ลักษณะเป็นทรงพุ่มเตี้ย แข็งแรง ความสูงประมาณ 2-4 เมตร ก้านใบสีเขียวอ่อน ลักษณะสั้นและแข็งแรง ก้านใบตั้งตรง ยาวประมาณ 60-80 เซนติเมตร ใบหนากว่าพันธุ์อื่นๆ มีเส้นใบ 9-11 แฉก มีการออกดอกติดผลเร็ว ผลมีขนาดปานกลาง ส่วนหัวและปลายผลมีขนาดเท่ากัน ผลยาวประมาณ 25-35 เซนติเมตร ผลในขณะที่ยังดิบเปลือกมีสีเขียวเข้ม เปลือกหนา เนื้อหนา ผลสุกมีสีแดงอมส้ม เนื้อสีแดงเข้ม น้ำหนักผลประมาณ 0.60-1.70 กิโลกรัม เหมาะสำหรับบริโภคสุกและดิบ ในครั้งนี้ผู้เขียนไม่ได้มานำเสนอเกษตรกรที่ประสบความสำเร็จ ทำแล้วรวย แต่จะขอถ่ายทอดประสบการณ์ของเกษตรกรท่านหนึ่ง ที่ไม่ย่อท้อต่อราคาและกลไกของตลาดที่มีทั้งดีและไม่ดี ผิดหวังมาก็หลายครั้ง สุดท้าย มาลงตัวที่มะละกอแขกดำ สร้างรายได้แบบพออยู่พอกิน คุณกิตติวัฒน์ รังสีวิสิทธิ์ อยู่บ้านเลขที่ 113 หมู่ที่ 3 ตำบลประสาทสิทธิ์ อำเภอดำเนินสะดวก จังหวัดราชบุรี เกษตรกรผู้ที่จะมาเล่าถึงประสบการณ์การทำเกษตรที่ไม่ได้สวยงามนัก “อยากให้เกษตรกรที่ได้อ่านเรื่องของลุงกิตติวัฒน์แล้วมีกำลังใจสู้ต่อไป เพราะลุงกิตติวัฒน์ก็เจ็บมาเยอะ กว่าจะตั้งตัวได้ ทำเกษตรอาจไม่รวย แต่เกษตรสอนให้เรารู
คุณเจริญพร ตราชัย อยู่บ้านเลขที่ 123 หมู่ที่ 4 ตำบลหัวถนน อำเภอท่าตะโก จังหวัดนครสวรรค์ เล่าให้ฟังว่า ก่อนที่จะมาจับงานทางด้านการเกษตรเหมือนทุกวันนี้ สมัยก่อนทำงานอยู่ที่ไตหวัน ต่อมาจึงได้ย้ายกลับมาอยู่ที่เมืองไทย ซึ่งเขามีความชอบในเรื่องของการเกษตร จึงได้ยึดอาชีพเกษตรกรรมสร้างรายได้ “พอเราได้กลับมาอยู่ไทย ก็เลยมาจับงานทางการเกษตร เรียกว่าลองผิดลองถูกมาเรื่อยๆ ไม่ว่าจะเป็นแตงโมฟักทอง ก็ทำมาหมด ตอนนี้ก็รู้สึกว่า มันดูแลยาก และที่สำคัญราคาของผลผลิตก็ยังไม่ดีเท่าที่ควร ก็เลยมามองว่าจะทำแบบนี้ไม่ได้ เพราะถ้าปลูกแบบตามใจเรา สินค้าที่ขายได้ก็ไม่ได้ราคา จึงได้มีแนวการปลูกที่ปรับเปลี่ยนใหม่ คือเลือกพืชที่ตลาดต้องการ” คุณเจริญพร เล่าถึงความเป็นมา เมื่อจับทิศทางของตลาดที่จะจำหน่ายสินค้าได้แล้ว คุณเจริญพร บอกว่า จึงได้เปลี่ยนมาปลูกเมล่อน ข้าวโพดหวานญี่ปุ่นกับข้าวโพดทับทัมสยาม และมีสวนมะนาวบ้างเล็กน้อย โดยยึดเชิงเป็นเกษตรผสมผสานให้ภายในพื้นที่สวน มีการทำเกษตรที่หลากลหลาย ก็จะทำให้สามารถจำหน่ายผลผลิตได้หลายช่องทางมากขึ้นอีกด้วย โดยเมล่อนที่ปลูกจะใช้เป็นระบบโรงเรือน นำต้นกล้าเมล่อนมาปลูกลงในวัสดุปลู
เปิดมุ้งแค่ 2 ครั้ง คือตอนปลูกกลับช่วงเก็บเกี่ยวผลผลิต ลดปัญหาการจัดการ เพิ่มประสิทธิภาพและรักษาคุณภาพการผลิตได้ดี ลดการเข้าทำลายของแมลงศัตรูพืช แมลงศัตรูพืชไม่สามารถเข้าไปได้ มีบางส่วนตัวที่เล็ดลอดเข้าไปได้ แต่จะไม่ใช่แมลงศัตรูพืช ที่สำคัญของผักกินใบ ไม่มีปัญหาเรื่องโรคพืช ไม่มีอาการของโรคพืชที่เกิดขึ้นบนใบทั้งในระยะกล้า และระยะเก็บเกี่ยว ลดการขึ้นของวัชพืช เมื่อปลูกซ้ำพื้นที่เดิมไปเรื่อยๆ ปริมาณวัชพืชจะลดลงไปเอง การให้ปุ๋ยและจุลินทรีย์ไปกับน้ำ ทำให้สะดวกไม่จำเป็นต่อการเปิดมุ้งเพื่อลดน้ำ หรือให้ปุ๋ยและจุลินทรีย์ แมลงภายในจะตายหมด พลางแสงด้วยซาแลนสีเขียว ช่วยให้พืชเจริญเติบโตได้ดีขึ้น เพิ่มธาตุอาหารในดิน เมื่อปลูกทุกครั้งต้องใส่ปุ๋ยอินทรีย์ลงไปในดินก่อนการปลูกใหม่เสมอ สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมติดต่อ คุณคเชนทร์ ม้าทอง เบอร์โทร 0979949144
คุณเล็ก เกตุนาค ประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร อยู่บ้านเลขที่ 70/3 หมู่ที่ 3 บ้านหนองโสน ตำบลเขาคิริส อำเภอพรานกระต่าย จังหวัดกำแพงเพชร โทร. (061) 684-1969 เล่าย้อนกลับไปว่า ตนเองและเพื่อนๆ เกษตรกรได้รวมกลุ่มปลูกพริก เริ่มปลูกพริกเพื่อป้อนเข้าโรงงานน้ำพริก ได้มา 3 ปีแล้ว ซึ่งก่อนหน้านี้ก็มีอาชีพทำนาและไร่อ้อย หลายปีที่ผ่านมาข้าวราคาตกต่ำมาก ไม่คุ้มต่อการลงทุนปลูกจึงมองหาพืชปลูกใหม่ พอได้มีโอกาสรู้จักกับตัวแทนบริษัทที่เขาเข้ามาส่งเสริมปลูกพริกและรับซื้อคืนในราคาประกันก็มีความสนใจ เริ่มปลูกในปี 2558 กับเพื่อนเกษตรกรเกือบ 20 คน ที่สนใจ แต่ก็ไม่ได้ปลูกมาก แต่อย่างไรก็ตาม เนื่องจากไม่เคยปลูกพริกเชิงการค้ามาก่อน ก็เริ่มต้นปลูกกันคนละ 1-2 ไร่ ก็มีพื้นที่ปลูกรวมกันได้ 30 ไร่ ในตอนนั้น ซึ่งผลที่ได้คือกลางๆ หมายถึงไม่ขาดทุน มีกำไรบ้างแต่ไม่มาก ซึ่งเป็นเพราะยังขาดประสบการณ์ในการปลูก ดูแลและการรักษา โดยเฉพาะเรื่องโรคและแมลงที่ยังไม่รู้จักและการใช้สารเคมีที่ถูกต้องนัก ซึ่งเจ้าหน้าที่ของบริษัทก็พยายามเข้ามาให้ความรู้ สร้างความเข้าใจเรื่องของการปลูกพริกเป็นระยะๆ จนเกิดความรู้ควา
“มะพร้าวใหญ่หรือมะพร้าวแกง” เป็นมะพร้าวที่สามารถจะสร้างรายได้ให้กับผู้ปลูกได้อย่างมากไม่แพ้มะพร้าวน้ำหอม สามารถปลูกได้ทุกฤดูกาล เพราะทนต่อทุกสภาพอากาศทุกอย่าง มีอายุยืนนับร้อยปี ฉะนั้น ถ้าปลูกมะพร้าวแกงครั้งเดียวแล้วดูแลเอาใจใส่อย่างดีก็ถือว่าคุ้มไปตลอดยาวนาน มะพร้าวแกงมีประโยชน์ต่อวงการอาหารและขนมหลายชนิด อาทิ ถ้านำเนื้อมะพร้าวมาคั้นน้ำกะทิเพื่อไว้ประกอบอาหาร หรือทำขนมหวาน เป็นเมนูต่างๆ ที่คุณอยากจะสร้างสรรค์ เมื่อผลยังอ่อนก็สามารถดื่มน้ำมะพร้าวแก้กระหายได้ ส่วนผลที่กำลังจะแก่ก็นำมาขูด หรือนำไปขายเป็นมะพร้าวทึนทึก การปลูกมะพร้าวแกงถึงแม้ดูแล้วจะไม่ยุ่งยากมากนัก แต่การปลูกเชิงพาณิชย์ก็ควรมีการใส่ใจอย่างเต็มที่ เนื่องจากในปัจจุบันอุตสาหกรรมมะพร้าวแกงเติบโตอย่างก้าวกระโดดซึ่งไปไกลถึงต่างประเทศและทั่วโลก จึงอาจสร้างเม็ดเงินได้อย่างมาก คุณวิชาญ บำรุงยา ปราชญ์มะพร้าว อำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี เป็นอีกคนที่ประสบความสำเร็จกับอาชีพปลูกมะพร้าวแกงมาเป็นเวลายาวนาน เป็นผู้ที่สะสมความรู้ ทักษะ ตลอดจนภูมิปัญญาสร้างคุณภาพมะพร้าวแกงจนเป็นที่ยอมรับในวงการมะพร้าว จนกระทั่งได้รับการแต่งตั้งให้เป็นประธาน
มีโอกาสไปเยี่ยมชมการทำนาแบบผสมผสาน ของศูนย์ส่งเสริมและผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวหอมมะลิบ้านดงลิง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ นำโดย ครอปไลฟ์ เอเชีย ที่ส่งเสริมให้เกษตรกรผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวตามมาตรฐาน (GAP) ที่สร้างรายได้สูงกว่าข้าวเปลือกธรรมดา ด้วยหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงบวกกับแนวทางการปลูกพืชแบบผสมผสาน (IPM) ศูนย์ส่งเสริมและผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวหอมมะลิบ้านดงลิง จัดตั้งขึ้นเมื่อ ปี พ.ศ. 2554 เพื่อผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพให้เพียงพอในชุมชน เน้นการลดต้นทุน เพิ่มผลผลิต เมื่อปี พ.ศ. 2559 กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้คัดเลือกให้เป็นสถาบันเกษตรกรดีเด่นแห่งชาติ และยังได้เข้ารับโล่รางวัลพระราชทานของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และผลิตภัณฑ์เมล็ดข้าวหอมมะลิชุมชน ยังได้รับการรับรองมาตรฐานจาก สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ คุณพ่อสมัคร สมรภูมิ อายุ 70 ปี สมาชิกกลุ่มเกษตรกรที่ร่วมผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวหอมมะลิ มีพื้นที่ทำการเกษตร จำนวน 5 ไร่ แบ่งปลูกข้าว 4.2 ไร่ ที่เหลือก็จะขุดบ่อเลี้ยงปลา ปลูกพืชผสมผสานไว้กินในยามที่ไม่ได้ปลูกข้าว ก่อนที่คุณพ่อสมัครจะหันมาทำนา เป็นอดีตข้าราชการกรมพัฒ
ทุเรียน เมื่อเก็บในระยะที่สุกแก่เหมาะสม จะได้กลิ่นหอม เนื้อแห้ง กรอบนอกนุ่มใน หวานกำลังดี เป็นหนึ่งผลไม้ที่ทั้งชาวไทยและเทศชื่นชอบในรสชาติความอร่อย ทุเรียนเป็นไม้ผลเศรษฐกิจ มีหลากหลายสายพันธุ์ และที่ได้รับความสนใจจากผู้บริโภคอย่างแพร่หลายในขณะนี้ก็คือ ทุเรียนทรายขาวคุณภาพจากแปลงใหญ่ ที่จังหวัดปัตตานี คุณไพศาล สังข์มงคล ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรที่ 5 จังหวัดสงขลา เล่าให้ฟังว่า ทุเรียนทรายขาว เป็นไม้ผลเศรษฐกิจ สายพันธุ์หมอนทองพันธุ์ดีที่มีการปลูกและปฏิบัติดูแลบำรุงรักษาสืบต่อกันมาด้วยประสบการณ์จากรุ่นสู่รุ่น ที่มีการผสมผสานแนวคิดวิชาการเข้ากับภูมิปัญญาท้องถิ่นกระทั่งได้คุณภาพมาตรฐาน ประกอบกับสภาพแวดล้อมและภูมิอากาศพื้นที่จังหวัดปัตตานีมีความเหมาะสมในการสร้างสวนไม้ผลหลายชนิดได้คุณภาพ โดยเฉพาะบริเวณเชิงเขาของเทือกเขาสันกาลาคีรี ที่ลักษณะดินมีความอุดมสมบูรณ์ มีแหล่งน้ำที่ได้จากธรรมชาติบริเวณเทือกเขาและมีอากาศบริสุทธิ์ ทำให้การปลูกและปฏิบัติดูแลบำรุงรักษาทุเรียน ที่ทำให้ได้ทุเรียนทรายขาวดีมีคุณภาพ ปลอดภัยจากสารเคมีและเป็นเอกลักษณ์เฉพาะถิ่นคือ เปลือกบาง เนื้อแห้ง หอม รสหวาน
