ปุ๋ยอินทรีย์สูตรลับ! ทำครั้งเดียวบำรุงได้ทั้งสวน ผัก • ไม้ดอก • ไม้ผล • ไม้กระถาง

ในยุคที่ปุ๋ยแพงจนแบกต้นทุนไม่ไหว ทางรอดเดียวของเกษตรกรคือการพึ่งพาตัวเอง วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านพาไปเปิดสูตรปุ๋ยอินทรีย์สารพัดประโยชน์จาก คุณสมศักดิ์ เครือวัลย์ (ปราชญ์เกษตรเศรษฐกิจพอเพียง ปี 2558) เกษตรกรชาวสวนผลไม้ชั้นครูจากจังหวัดระยอง สูตรนี้ทำง่าย และตอบโจทย์คนรักต้นไม้ที่สุด เพราะผสมครั้งเดียวสามารถบำรุงได้ ทั้งพืชผักสวนครัว ไม้ผล ไม้ดอก ไม้ประดับ ยันไม้กระถางในบ้าน ทำอย่างไรมาดูกัน วิธีการผลิตปุ๋ยอินทรีย์ มีกระบวนการผลิต ดังนี้ 1.1 มูลสัตว์แห้งละเอียด 1 ส่วน 1.2 แกลบดำ 1 ส่วน 1.3 อินทรียวัตถุอื่นๆ ที่หาได้ง่าย เช่น แกลบ ชานอ้อย ขี้เลื่อย เปลือกถั่วลิสง เปลือกถั่วเขียว และขุยมะพร้าว เป็นต้น อย่างใดอย่างหนึ่ง หรือหลายอย่างรวมกัน 3 ส่วน 1.4 รำละเอียด 1 ส่วน 1.5 นำน้ำสกัดชีวภาพ 1 ส่วน+น้ำตาล 1 ส่วน + น้ำ 100 ส่วน คนจนละลายเข้ากันดี 1.6 กระสอบป่านเก่าๆ สำหรับคลุมปุ๋ยที่ผสมแล้ว 1.7 จอบ 1.8 พลั่ว และ 1.9 ฝักบัวรดน้ำ 2.1 เตรียมพื้นที่ผสมปุ๋ยบนพื้นซีเมนต์ หรือถ้าเป็นพื้นดินให้ปูผ้ายางเพื่อป้องกันปุ๋ยซึมลงดิน 2.2 นำเอาวัสดุต่างๆ มากองซ้อนกันเป็นชั้นๆ แล้วคลุกเคล้าจนเข้ากันดี 2.3 เอาส่วนผสม

ภาพของจังหวัดนนทบุรีที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว จากพื้นที่สวนผลไม้ริมคลองสู่เมืองแห่งคอนโดมิเนียม ถนนสายใหม่ และศูนย์การค้าขนาดใหญ่ ยังมีพื้นที่สีเขียวบางส่วนที่ยังคงยืนหยัดรักษาวิถีเกษตรดั้งเดิมเอาไว้ หนึ่งในนั้นคือ “สวนทุเรียน 5 พี่น้อง” สวนทุเรียนนนท์ GI ที่ยังคงอนุรักษ์รูปแบบการทำสวนยกร่องแบบดั้งเดิม และสืบทอดมรดกจากบรรพบุรุษมากว่า 100 ปี ท่ามกลางความท้าทายของการขยายตัวของเมืองที่ค่อยๆ รุกคืบเข้ามาในทุกทิศทาง คุณสุดใจ ศรศิลป์ เจ้าของ 5 พี่น้อง สวนทุเรียนนนท์  เล่าว่า ปัจจุบันสวนแห่งนี้มีพื้นที่ประมาณ 20 ไร่ โดยมีพี่น้องทั้งหมด 5 คน เป็นเจ้าของร่วมกัน ถือเป็นมรดกที่ส่งต่อกันมาจากรุ่นปู่ย่าตายาย จนถึงรุ่นลูกหลานในปัจจุบัน และยังคงผลิตทุเรียนนนท์ GI คุณภาพสูงออกสู่ตลาดทุกปี เพื่อสร้างรายได้ให้กับครอบครัว พร้อมทั้งเป็นส่วนหนึ่งของการอนุรักษ์อัตลักษณ์ทุเรียนนนท์ให้คงอยู่ต่อไป “ที่ดินผืนนี้มีอายุมากกว่า 100 ปีได้ เพราะตั้งแต่เกิดมาก็เห็นสวนแห่งนี้แล้ว เป็นมรดกที่ส่งต่อกันมา” ย้อนกลับไปในอดีต จังหวัดนนทบุรีเต็มไปด้วยสวนผลไม้ที่เชื่อมต่อกันด้วยเครือข่ายลำคลอง ผู้คนสัญจรทางน้ำเป็นหลัก วิถี

มะม่วงแก้วขมิ้น มีถิ่นกำเนิดจากประเทศกัมพูชา “มะม่วงแก้วขมิ้น” ถูกนำเข้ามาปลูกเพื่อเก็บผลผลิตและขยายพันธุ์โดยการตอนกิ่งจำหน่ายในประเทศไทยมาเป็นระยะเวลานานแล้ว มะม่วงแก้วขมิ้น เป็นที่นิยมอย่างมากในประเทศไทย เนื่องจากเป็นมะม่วงที่ติดผลง่าย ติดผลดกตลอดทั้งปี โดยไม่ต้องใช้วิธีบังคับให้ติดผลนอกฤดูกาลเหมือนมะม่วงสายพันธุ์อื่นบางชนิด ปลูกมะม่วงให้ได้ผลผลิตดีที่สุดควรปลูกในช่วงต้นฤดูฝน มะม่วงที่ปลูกจะมีการเจริญเติบโตที่ดีมากกว่ามะม่วงที่ปลูกในฤดูแล้ง แต่ถ้าหากมีระบบการให้น้ำที่ดี ก็สามารถปลูกมะม่วงได้ทุกฤดูกาล ต้นมะม่วงแก้วขมิ้นใช้ระยะเวลาในการปลูก 3 ปี ก็สามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้แล้ว มะม่วงแก้วขมิ้น เป็นไม้ยืนต้นไม่ผลัดใบขนาดกลาง มีอายุประมาณ 10-20 ปี ลำต้นสูงประมาณ 15-20 เมตร ลำต้นแตกกิ่งตั้งแต่ระดับต่ำ เป็นทรงพุ่มกลม มีกิ่งหลัก และกิ่งแขนงมาก เมื่อแลดูจนกระทั่งเป็นทรงพุ่มหนา เปลือกลำต้นก็จะแตกร่องเป็นแผ่นสะเก็ด และมีสีเปลือกลำต้นสีดำอมเทา ใบมะม่วงแก้วขมิ้น ออกเป็นใบเดี่ยว มีก้านใบสีเขียว โคนใบมน ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบ แผ่นใบมีสีเขียวเข้มและเป็นมัน มะม่วงแก้วขมิ้น มีรสชาติเป็นเอกลักษณ์ผลดิบหร

พลับช็อกโกแลต Black Sapote ช็อกโกแลตพุดดิ้ง เป็นผลไม้มีถิ่นกำเนิดอยู่ตามแนวชายฝั่งทั้งสองแห่งของเม็กซิโก จากเมืองฮาลิสโกไปจนถึงเชียปัสเวรากรูซ และยูคาทาน บนพื้นที่ราบลุ่มของอเมริกากลาง เป็นไม้โซนร้อน ต้นไม้มีการปรับตัวให้เข้ากับพื้นที่กึ่งเขตร้อนและอบอุ่น ทนต่อพื้นที่ที่มีลมแรงปานกลาง และหากตัดแต่งเป็นประจำ เพื่อจำกัดขนาดต้นไม้ ให้มีความโปร่งแสงจะได้ส่องผ่านได้ทั่วถึง ใบพลับช็อกโกแลต มีสีเขียวชอุ่มมันวาวตลอดปี ลักษณะสลับเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ยาว 4-12 นิ้ว (10-30 เซนติเมตร) ลักษณะดอก เกิดขึ้นในซอกใบและอาจเป็นดอกกะเทย หรือตัวผู้ เนื่องจากพลับช็อกโกแลต เป็นไม้ผลโซนร้อน จึงปลูกและเติบโตได้ดีในประเทศไทย ผลของพลับช็อกโกแลต จะมีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 2-6 นิ้ว (ประมาณ 5-15 เซนติเมตร) ผลคล้ายกับลูกมะเขือเทศลูกใหญ่ๆ มีเปลือกสีเขียว ผลที่ยังไม่สุกจะเป็นสีเขียวใส เมื่อสุกแล้วก็จะเริ่มเปลี่ยนเป็นสีเขียวเข้ม และเมื่อสุกเต็มที่ เนื้อข้างในผลจะเป็นสีน้ำตาลเข้มจัดจนถึงสีดำ เมล็ดด้านในผล บางผลก็ไม่มีเมล็ด แต่บางผลก็อาจมี 1-5 เมล็ด ในช่วงผลเริ่มสุกจะร่วงจากต้นค่อนข้างเร็ว ทำให้เกษตรกรมักจะเก็บผลผลิตก่

กระท่อมเล็กๆ โรงเพาะเห็ดในอำเภอไทรน้อย จังหวัดนนทบุรี เป็นแหล่งบ่มเพาะความรู้ นวัตกรรม และแรงบันดาลใจอันยิ่งใหญ่ในการเพาะเห็ดครบวงจร โดยมีผู้หญิงคนหนึ่งเป็นผู้อยู่เบื้องหลังความสำเร็จนี้ นั่นคือ “คุณจุ๊บ–นัยนา ยังเกิด” เจ้าของ กระท่อมเห็ด ฟาร์ม@ไทรน้อย ที่ไม่ได้มองเห็นแค่ดอกเห็ดบนก้อนเชื้อ แต่เธอมองเห็นคุณค่าและโอกาสของเห็ดทั้งในมิติอาหาร สุขภาพ และเศรษฐกิจอนาคต ทำฟาร์มเห็ดเชิงธุรกิจ  เพื่อสร้างอาชีพหลังเกษียณ  คุณจุ๊บ เล่าให้ฟังว่า จุดเริ่มต้นของการทำฟาร์มเห็ดเริ่มมาจากที่เป็นมนุษย์เงินเดือน และทำงานประจำอยู่สถาบันการเงินแห่งหนึ่ง และได้เห็นว่าคนที่เอาเงินมาฝากบั้นปลายชีวิตแต่ละคนอยากจะกลับไปทำเกษตร ทำเป็นฟาร์มเล็กๆ คุณจุ๊บจึงได้มุมมองว่าสุดท้ายแล้วคนเราก็ต้องกลับมาหาธรรมชาติ  ต่อมาได้ฟังเรื่องการทำเกษตรของในหลวงรัชกาลที่ 9 และหลักเศรษฐกิจพอเพียง ยิ่งเป็นการตอกย้ำความตั้งใจในการทำเกษตรเป็นอาชีพมากขึ้น คุณจุ๊บจึงมองไปถึงในอนาคตว่าต้องเลือกทำที่เหมาะกับผู้หญิง เพราะหากจะให้ออกกลางแดดคงไม่ไหว การเพาะเห็ดจึงเป็นตัวเลือกที่คุณจุ๊บมองว่าเหมาะเพราะมีความสวย และอยู่ภายในโรงเรือนที่ชื้นๆ ไม่ร้

ท่ามกลางวิกฤตฝุ่น PM 2.5 ที่ปกคลุมหลายพื้นที่ของประเทศไทย และกระแสการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่กำลังส่งผลกระทบไปทั่วโลก การจัดการวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรกลายเป็นหนึ่งในความท้าทายสำคัญที่ทั้งภาคเกษตรและภาคอุตสาหกรรมต้องเร่งหาทางออก ในขณะที่เศษซากพืชทางการเกษตรจำนวนมากยังคงถูกเผาทิ้งหรือปล่อยให้กลายเป็นของเสียไร้มูลค่า สตาร์ทอัพไทยรุ่นใหม่อย่าง “Vela Enterprise” กลับมองเห็นโอกาสซ่อนอยู่ในสิ่งที่หลายคนมองข้าม ด้วยแนวคิด “Waste to Value” ที่มุ่งเปลี่ยนวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรให้กลายเป็นผลิตภัณฑ์มูลค่าสูง พร้อมสร้างผลกระทบเชิงบวกต่อสิ่งแวดล้อมและภาคธุรกิจไปพร้อมกัน ล่าสุด เทคโนโลยีชาวบ้าน ได้มีโอกาสพูดคุยกับทีมคนรุ่นใหม่จาก บริษัท เวฬา เอ็นเตอร์ไพรส์ จำกัด นำโดย คุณฉันท์ธิดา วรรณภิระ Executive General Manager พร้อมด้วย คุณจุลพักตร์ ทนนวงค์ และ คุณบัณฑิฌา ธิโนชัย ในตำแหน่ง Brand & Growth Manager ผู้ร่วมขับเคลื่อนธุรกิจนี้ไปด้วยกัน จากเศษวัสดุที่ครั้งหนึ่งเคยถูกมองว่าเป็นเพียง “ขยะ” วันนี้กำลังถูกเปลี่ยนให้กลายเป็นนวัตกรรมที่สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ และอาจเป็นอีกหนึ่งคำตอบสำคัญของการพัฒนาอ