เทคนิคเกษตร

@ แกะสลักหิมะ ที่เมืองฮาร์บิน ประเทศจีน งาน 11th International Collegiate Snow Sculpture Contest (2019) ณ มหาวิทยาลัยวิศวกรรมฮาร์บิน สาธารณรัฐประชาชนจีน ผลการแข่งขันแกะสลักหิมะนานาชาติชิงแชมป์โลก ครั้งที่ 11 ประจำปี 2562 เมื่อวันที่ 4-7 มกราคม ที่ผ่านมานี้ วิทยาลัยสารพัดช่างตราด สามารถคว้า 3 รางวัล คือ รางวัลชนะเลิศ Top Grade Awards ซึ่งเป็นรางวัลสูงสุดของการแข่งขันรางวัลความคิดสร้างสรรค์ยอดเยี่ยม Best Creative Awards และรางวัลศิลปะ Artist Award ในชื่อผลงาน “ภารกิจช่วยเหลือ 13 ชีวิตในถ้ำหลวง” (RescueMisson Rivets Thamluang caves in Chiangrai Thailand) เป็นการคว้ารางวัลของสถานศึกษาและนักศึกษาอาชีวศึกษาของไทยติดต่อกันมาเป็นสมัยที่ 10 สร้างความภูมิใจให้กับกรมอาชีวศึกษาหน่วยงานที่ดูแลและพัฒนาการศึกษาระดับอาชีวศึกษา การศึกษาเพื่อเพิ่มโอกาสในการมีงานทำมากขึ้น ดร.ประดิษฐ์ ฮกทา ผู้อำนวยการวิทยาลัยสารพัดช่างตราด กล่าวถึงที่มาของการแข่งขันแกะสลักหิมะว่า ส่วนสำคัญเป็นผลพวงจากการพัฒนาหลักสูตรวิชาชีพระยะสั้นฐานสั้น หรือ Eto E (Education to Employment : Vocational Boot Camp : E to E) ที่จัดหลักสูตรร

สวัสดีครับท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน เป็นอย่างไรกันบ้างหนอในช่วงที่ผ่านมา เราต้องเจอกับเรื่องราวของฝุ่นที่คลุมเมือง เรื่องราวของหน้ากากกันฝุ่นที่หาซื้อไม่ได้ กระทั่งได้เห็นนวัตกรรมกำจัดฝุ่นใหม่ๆ ทั้งพ่นจากโดรนและเครื่องบินเล็กและจากตึกสูงต่างๆ อาจมีบางคนไม่ถูกใจในการแก้ปัญหาอยู่บ้าง แต่ความสำคัญในครั้งนี้ก็ได้เห็นน้ำใจของผู้เกี่ยวข้องต่างๆ ไม่รู้สิ ไม่ว่าเหตุการณ์ในประเทศจะมีปัญหาอะไร หากเมื่อมีภัยใดๆ เราคนไทยพร้อมที่จะร่วมมือกันเสมอ อยากทำความเข้าใจกันสักนิดสำหรับโลกในยุคใหม่ ที่เน้นผลการประกอบการและรุกรานธรรมชาติ เราเคยสูญเสียทรัพยากรธรรมชาติไปมากมายเพื่อแลกมากับคำว่า พัฒนา และเราก็ไม่เคยนำเรื่องราวดังกล่าวมาเป็นบทเรียนอย่างแท้จริง ทุกวันนี้เหมือนเราเดินตามหลังปัญหา คอยแก้ไขเท่านั้น สุดสัปดาห์ที่ผ่านมา ผมและเพื่อนๆ มีโอกาสได้เดินทางไปที่จังหวัดพัทลุง โดยได้รับเชิญให้ไปเปิดสัมมนาการปลูกมะละกอครบวงจร เพื่อสร้างรายได้ทดแทนรายได้หลักจากยางพาราและปาล์มน้ำมัน ที่จัดโดย อบต.ทุ่งนารี อำเภอป่าบอน จังหวัดพัทลุง มะละกอ ยังเป็นพืชชนิดใหม่ของพื้นที่ เพราะอาชีพหลักของพี่น้องเกษตรกรก็คือสวนยางพาราและ

ทุกคนคงเคยกินปลากระป๋องนะครับ ปลาซาร์ดีนในซอสมะเขือเทศกระป๋องเป็นอาหารยามยากของคนไทยมาเนิ่นนาน แล้วก็มีจำหน่ายมากมายหลายยี่ห้อ แม้เดี๋ยวนี้จะเริ่มมีปลาทูน่ากระป๋องในน้ำแร่ น้ำมัน น้ำเกลือ ปรุงเป็นราดพริกบ้าง ผัดกะเพราบ้างให้เลือก แต่ “ปลากระป๋อง” ก็ยังเป็นหนึ่งในดวงใจ ที่เราจะเปิดกินกับข้าวสวยราดน้ำปลาพริก หรือเอามายำ ทอด ป่น แกงส้ม ต้มยำ หรือผัดกะเพราปลากระป๋องได้อร่อยอยู่เสมอ อีกทั้งปลากระป๋องทั้งหมดถูกทำมาให้ก้างเปื่อยนุ่มจนเคี้ยวกินได้ทั้งตัว เลยเป็นสำรับอาหารแคลเซียมที่สำคัญของคนไทยปัจจุบันด้วย แต่ส่วนใหญ่ โรงงานปลากระป๋องเขาจะใช้ปลาซาร์ดีน (Sardine) มาทำ เนื้อมันค่อนข้างแข็ง และไม่มีรสชาติอะไรนัก ที่เลือกใช้ปลาทู (Mackerel) นั้นมีน้อย และก็ทำไมไม่รู้ครับ เนื้อไม่ค่อยอร่อย อาจเพราะไม่ได้ใช้ปลาทูหลังสั้น (Short – bodied Mackerel) แบบ “ปลาทูแม่กลอง” ที่มีชื่อเสียงของเมืองสมุทรสงครามมาทำกระมัง ดังนั้น หากว่าวันไหนเราไปจ่ายตลาด แล้วโชคดีมีปลาทูหลังสั้นตัวเล็กๆ สดๆ มาขายละก็ ซื้อมาทำปลากระป๋องโฮมเมดกันดีกว่าครับ ถึงแม้ไม่ได้อยู่ในกระป๋องแล้ว แต่ผมก็ขอเรียกชื่อเดิมนะครับ มันเป็นกับข้าวท

หน้ากากดำน้ำ ใช้สำหรับยิงปลา เราชาวบ้านไม่ได้ทำเอง ต้องไปซื้อตามท้องตลาด ราคาอยู่ในหลักร้อย ถ้าคุณภาพดีมากๆ ก็เป็นพัน หน้ากาก แยกคร่าวๆ ได้ 2 ชนิด คือ 1. ชนิดที่ไม่มีสายท่อ กับ 2. ชนิดที่มีสายท่อ ทั้งสองอย่างราคาต่างกัน อย่างไม่มีสายท่อถูกกว่า ใช้ง่ายและสะดวกกว่า แต่ดำน้ำลงไปไม่ได้นาน เพราะไม่มีสายท่อหายใจ หากใครต้องการดำน้ำให้ได้นานๆ ต้องซื้อย่างที่มีสายท่อ แม้จะราคาแพงก็ต้องซื้อ เพราะไม่มีทางเลือกอื่น หน้ากากทั้งชนิดมีท่อและไม่มีท่อ เราชาวบ้านซื้อใช้จุดประสงค์เดียวกันคือ เพื่อไว้สำหรับสวมดำน้ำลงไปยิงปลา การดำน้ำยิงปลา เป็นการหาปลาอย่างหนึ่ง เหมาะสำหรับคนที่มีเวลาว่างมากๆ หรือไม่ก็สามารถหาเวลาว่างไปยิงปลาได้ สถานที่ยิงปลาคือ ลำคลอง หนองน้ำ บ่อน้ำ มีระดับน้ำลึกๆ พอลงไปเคลื่อนไหวหายิงปลาได้ หรือไม่ก็พอที่จะดำลงไปแล้วมิดตัวได้อย่างน้อยสัก 1 วา สมัยผู้เขียนยังเป็นเด็กๆ ราว พ.ศ. 2515-2520 สมัยนั้นบ้านทุ่งน้ำใส่แจ๋ว การยิงปลาเราไม่ได้สวมหน้ากาก ไม่ใช่หน้ากากไม่มี แต่เราไม่มีปัญญาจะซื้อ อีกประการหนึ่งเราชาวบ้านก็ไม่ค่อยนิยมสวมหน้ากากกัน บางคนบอกว่ารุงรัง บ้างก็บอกว่าเหมือนเป็นการเอาเปรียบปลา

มูลนิธิชีววิถี (Biothai foundation) โดยแผนงานกินเปลี่ยนโลก มีโครงการสนับสนุนเผยแพร่คุณประโยชน์ของ “ผักยืนต้น” (Perennial vegetables) อย่างยั่งยืนติดต่อกันมาหลายปี มีการพิมพ์หนังสือ ผักยืนต้น กินผักอายุยืน โลกอายุยาว เผยแพร่เมื่อปลายปีที่แล้ว และยังมีจัดกิจกรรมที่เกี่ยวข้อง ทั้งในระหว่างเครือข่ายภายใน และทั้งบรรยายให้ความรู้สาธารณะอย่างต่อเนื่อง อย่างเช่นเมื่อวันที่ 29-30 มกราคม ที่ผ่านมา ก็มีงาน “ปลูก – กินผักยืนต้น ชุมชนยั่งยืน” ที่สวนชีววิถี ตำบลไทรม้า อำเภอเมืองนนทบุรี เป็นงานออกร้านของบรรดาเครือข่ายทั้งจากภาคใต้ ภาคกลาง เช่น โครงการความมั่นคงทางอาหาร ชุมชนชายฝั่งอ่าวพังงา, แหล่งเรียนรู้วิถีคนธรรม อำเภออู่ทอง สุพรรณบุรี เป็นอาทิ มีการนำเอาผักยืนต้นของแต่ละภาคแต่ละชุมชนมาแสดง จำหน่าย แลกเปลี่ยนกัน และยังประกอบเป็นอาหารเด็ดๆ สำรับท้องถิ่นให้ลองชิมอย่างชวนตื่นตาตื่นลิ้นด้วยครับ ผมเลยพลอยได้กินแกงแคเต่าร้าง หมกหมูดอกแคหางค่าง ยำลูกมุดปลาฉิ้งฉ้าง แกงอ่อมใบขี้เหล็ก ต้มกะทิผักเหมียง ฯลฯ เสียจนอิ่มแปล้ไป ผักยืนต้นแปลกตาที่ขนย้ายมาอวดตัวในงานนี้ ก็เช่น เสม็ดขาว เขือง (เต่าร้าง) ตะขบป่า (หมาก

ชอบจุงเบย เวลาได้เปิบอะไรที่ไม่เหมือนชาวบ้านชาวช่องเขา จำได้ว่าเคยไปเจอคนขอนแก่นทำตูดเป็ดทอดขาย วันนี้ชายย้วยสุดแสนจะภูมิใจนำเสนอผลไม้ที่ได้ชื่อว่าเป็นเอกลักษณ์หนึ่งเดียวในประเทศไทย มันคือ มันคือ … “มังคุดคัด” เด้อคับ หน้าตาก้อแสนจะธรรมดา มีเวลาเหลือนิดหน่อยหลังจากเข้าไปกราบพระธาตุที่วัดพระมหาธาตุ นครศรีธรรมราช เดินเตร็ดเตร่ฆ่าเวลาเล่น เห็นคนมุงร้านผลไม้ซึ่งที่จิงก้อคือ มะม่วง 1 ถาด กับมังคุดเสียบไม้ 1 ถาด ชายย้วยนั่งคุยกับ “เจ๊เป้า” แม่ค้าคนงาม เวลายิ้มก้อยิ้มหวานซะด้วย นางบอกว่าขายประจำที่นี่ มานครศรีฯ ถ้าไม่กินมังคุดคัดถือว่ายังมาไม่ถึงนครกันเลยทีเดียว เจ๊จ้อไปพลางหยิบผลไม้ใส่ถุงไปพลาง ขายดีมากๆ มังคุดคัดไม่ได้มีพันธุ์อะไรพิเศษ ตำนานดั้งเดิมคือการขนส่งลำบากมาก มาทางรถไฟ ขนผลไม้เป็นกระสอบๆ ของดิบๆ ก็จะคัดทิ้งๆ บรรดาคนเฒ่าคนแก่พากันไปเก็บมังคุดดิบมาปอกเปลือกแล้วร้อยเชือกขาย พวงละสลึงเดียว มีหลายลูก จากนั้นมังคุดคัดก้อโดนจับเสียบไม้ อัพเกรดขึ้นมาอีกนิดหน่อย ขายไม้ละ 5 บาท ลองคิดดูว่ามีมานานแค่ไหน เจ๊เป้าบอกว่าเกิดมาก้อเห็นคุณย่าขายแล้ว ทุกวันนี้รับมรดกตกทอ

ช่วงหน้าแล้ง ชาวบ้านที่เป็นเกษตรกรในพื้นที่จังหวัดนครราชสีมา ว่างจากการทำนาจึงได้หาอาชีพเสริมอื่นๆ ทำ เพื่อสร้างรายได้เสริมให้กับครอบครัว เช่นเดียวกับ นางตุ้ม ขาวงาม อายุ 72 ปี ชาวบ้านมะค่า หมู่ที่ 5 ต.มะค่า อ.โนนไทย จ.นครราชสีมา ก็ได้ใช้เวลาว่างจากการทำนา ออกหาแหย่ไข่มดแดงขาย โดยถือไม้ไผ่และฮวด ที่เป็นอุปกรณ์สำหรับแหย่ไข่มดแดง ออกหาแหย่ไข่มดแดงตามต้นไม้ ทั้งในหมู่บ้าน และตามทุ่งนา ซึ่งแต่ละวันสามารถหาไข่มดแดงมาขายได้ไม่ต่ำกว่าวันละ 700-800 บาท เลยทีเดียว นางตุ้ม เปิดเผยว่า อาชีพหลักของตนนั้นคือ การทำไร่ ทำนา แต่เมื่อมีเวลาว่างก็จะหาไข่มดแดงมาขายเป็นรายได้เสริม ซึ่งทำมานานกว่า 12 ปีแล้ว สำหรับการหาไข่มดแดงนั้น ก็จะไปกับคุณตา 2 คน โดยจะออกไปหารังมดแดงในทุ่งนา หรือในหมู่บ้าน ตั้งแต่เวลา 08.00 น. ซึ่งมดแดงจะชอบทำรังออกไข่บนต้นไม้หลายชนิด อาทิ ต้นสะแก ต้นสะเดา และต้นมะม่วง ส่วนจะรู้ว่ารังไหนมีไข่มากๆ นั้น ก็ต้องสังเกตรังที่มีใยขาวๆ อยู่ขอบรัง และถ้ารังไหนที่มีน้ำหนักจนกิ่งไม้โน้มลงมา จะได้ไข่มดแดงมากเป็นพิเศษ เมื่อได้ไข่มดแดงมาแล้ว ก็จะนำมาแช่น้ำเพื่อคัดแยกไข่ออกจากตัวมดแดง ซึ่งวิธีคัดก็ต้