เทคนิคเกษตร
ในวันที่โลกการเกษตรกำลังเผชิญความท้าทาย ทั้งเรื่องต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น ราคาข้าวที่ผันผวน และแรงงานภาคเกษตรที่ลดลง หลายคนอาจมองว่า “อาชีพชาวนา” กำลังถูกกดดันอย่างหนัก แต่ท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ ยังมีเกษตรกรที่เลือกจะยืนหยัด พร้อมปรับตัวให้ทันกับยุคสมัย ด้วยการผสมผสานภูมิปัญญาดั้งเดิมเข้ากับเทคโนโลยีใหม่ๆ และการจัดการอย่างมืออาชีพ หนึ่งในตัวอย่างที่ชัดเจนที่สุดคือ คุณประจักร มีมุข ชาวนาจากจังหวัดกำแพงเพชร ผู้ดูแลพื้นที่นากว่า 150 ไร่ คุณประจักรไม่ได้เป็นเพียงชาวนาที่ปลูกข้าวเพื่อขาย แต่เป็นเกษตรกรต้นแบบที่พิสูจน์แล้วว่า หากมีการวางแผนจัดการต้นทุน ใช้ปุ๋ยอย่างถูกวิธี และกล้าเปิดรับเทคโนโลยีใหม่ ผลผลิตที่ได้ก็สามารถทะลุถึง 1,000 กิโลกรัมต่อไร่ ได้อย่างสบายๆ ชาวนาผู้ฝากชีวิตไว้กับทุ่งนา 30 ปี ดูแลดิน-น้ำ และข้าว สู่วิถีเกษตรมืออาชีพ คุณประจักร เล่าด้วยรอยยิ้มว่า ตั้งแต่จำความได้ชีวิตก็อยู่กับทุ่งนามาตลอด โดยเฉพาะการทำนาที่ทำมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน “ตั้งแต่ผมอยู่กับพ่อแม่ก็ทำนามาตลอดครับ ไม่เคยเลือกอาชีพอื่นเลย พอมีครอบครัวก็ยังคงอยู่กับอาชีพนี้ จนตอนนี้ร่วม 30 ปีแล้วครับ” เส้น
เมล่อน เป็นหนึ่งในไม้ผลทำเงินที่ได้รับความนิยมสูงตลอดทั้งปี แต่ต้องอาศัยการปลูกดูแลอย่างถูกต้องวิธีด้วยจึงได้ผลผลิตที่คุ้มค่ากับการลงทุน ในครั้งนี้ จะพาไปเจาะเคล็ดลับการปลูกเมล่อนแบบมืออาชีพ ของคุณประเสริฐ บางแดง เจ้าของสวนเมล่อน “น้ำเพชรฟาร์มเมล่อน” อยู่บ้านเลขที่ 3/3 หมู่ที่ 7 ตำบลเนินปอ อำเภอสามง่าม จังหวัดพิจิตร โทร. (089) 641-5176, (061) 469-8262 คุณประเสริฐ บางแดง ปลูกเมล่อนหลากหลายสายพันธุ์ โดยเน้นสายพันธุ์ที่ปรับปรุงพัฒนาสายพันธุ์ในบ้านเราแล้ว เพราะปรับตัวและความแข็งแรงดีกว่าสายพันธุ์เมล่อนที่นำเข้ามาจากต่างประเทศโดยตรง ซึ่งราคาเมล็ดพันธุ์โดยเฉลี่ย ตกเมล็ดละ 4-5 บาท เช่น พันธุ์ “กรีนเน็ต 99” เนื้อเขียว เนื้อนุ่มหอมหวาน ผิวมีตาข่ายเส้นเล็ก มีลักษณะทนโรคและปลูกง่าย อายุการเก็บเกี่ยวสั้น ประมาณ 65-70 วัน เท่านั้น เหมาะสำหรับมือใหม่ และพันธุ์ “กาเลีย” ผิวผลสีเหลือง เนื้อเขียว หอมหวาน การเพาะกล้าเมล่อน การเพาะกล้าเมล่อน จะใช้วิธีแช่เมล็ดเมล่อนด้วยน้ำอุ่น ราว 4 ชั่วโมง ในช่วงเวลาเช้า ช่วงเวลาบ่ายก็จะเอาขึ้นจากน้ำที่แช่ มาบ่มในผ้าสะอาดหมาดน้ำ (หรือวางบนกระดาษท
ปัจจุบันคนไทยนิยมนำ พริกประดับ มาประดับสวนในสไตล์ผักสวนครัวในอาคาร บ้านเรือน คอนโดฯ กันมากขึ้น เพราะมีราคาไม่แพง ปลูกดูแลง่าย พริกประดับที่ปลูกในกระถางจะขายดีในช่วงปลายฝนต้นหนาว เพราะต้นพริกประดับกำลังเจริญเติบโตสวย ต้นพริกประดับ มีลักษณะเป็นไม้ทรงพุ่มเตี้ย และแน่นเต็มไปด้วยเม็ดพริกและใบ ที่ดูสวยงาม เวลาติดดอกออกผลจะมีหลากหลายสีสันที่จัดจ้านภายในต้นเดียว ทั้งสีเขียว สีแดง สีส้ม สีเหลือง สีม่วง ดูสวยงามน่ามอง แถมผลพริกก็สามารถนำไปปรุงรสในเมนูอาหารสุดโปรดได้เป็นอย่างดี เกษตรกรจำนวนมากจึงนิยมปลูกต้นพริกประดับเป็นอาชีพเพราะเป็นสินค้าขายดีทุกฤดูกาล “พริกประดับสีม่วง” นิยมปลูกประดับเพื่อความสวยงาม และรสชาติเผ็ดเหมือนพริกขี้หนู สามารถรับประทานสดหรือนำไปปรุงรสอาหารได้ ต้นพริกประดับสีม่วงมีสีสันสวยงาม เมล็ดอ่อนจะมีสีม่วง หลังจากนั้นจะค่อยๆ เปลี่ยนเป็นสีครีม สีเหลือง สีส้ม เมื่อแก่จัด จะมีสีแดง “พริกแม็กซิกัน” ได้รับความสนใจ ในกลุ่มผู้ชื่นชอบการตกแต่งสวน เพราะมีรูปทรงสวยสีสันสดใส ออกผลจำนวนมากจนเต็มต้น พริกชนิดนี้มีอายุประมาณ 1- 2 ปี ช่วงแรกผลพริกจะมีสีเขียวก่อนจากนั้นจะเปลี่ยนเป็นสีแดง สีส้ม สี
กำลังเป็นกระแสอยู่ช่วงนี้ “อาซาอิเบอร์รี” เชื่อว่าหลายๆ คนต้องเห็นบนโลกโซเชียล ที่หลายร้านดังนำมาทำเมนูเฮลตี้แสนอร่อย “อาซาอิ โบวล์” เมนูของหวานของคนรักสุขภาพ เต็มไปด้วยประโยชน์ล้นถ้วย ที่มีลักษณะคล้ายเบอร์รี แต่ที่จริงเป็น “อาซาอิ” เป็นผลไม้ซุปเปอร์ฟู้ด สุดยอดเบอร์รีจากป่าอะเมซอน ช่วงนี้กระแสของ “อาซาอิ” กำลังเป็นที่นิยมมากในสายคนรักสุขภาพ มีประโยชน์เยอะ ดีต่อสุขภาพ ก่อนอื่นจะพาไปทำความรู้จักที่มาที่ไปของ “อาซาอิ” ให้เพิ่มขึ้น ซึ่งอาซาอิเป็นผลไม้ตระกูลเบอร์รี พบได้มากในอเมริกากลางและอเมริกาใต้ พบบ่อยในป่าดิบชื้นแถบอะเมซอน โดยเฉพาะประเทศบราซิล โคลัมเบีย เปรู ในปัจจุบันมีการปลูกอาซาอิในหลากหลายประเทศ ไม่ว่าจะเป็น สหรัฐอเมริกา รัฐฟลอริดา รัฐฮาวาย เป็นต้น ดั้งเดิมชาวพื้นเมืองแถบอะเมซอนขนานนามว่าเป็น “ผลไม้ศักดิ์สิทธิ์” ที่อุดมไปด้วยคุณประโยชน์มากมาย ให้พลังงานสูง เป็นอาหารหลักของชาวบราซิล ใช้กินกับแป้งมันสำปะหลังหรือใช้คู่กับปลาและอาหารอื่นๆ อีกด้วย จุดเด่นของผลไม้ชนิดนี้ มีคุณสมบัติต่อต้านอนุมูลอิสระสูงเป็นอันดับต้นๆ เทียบเท่ากินมะเขือเทศถึง 188 ผล เพื่อให้ได้ค่าการต่อต้านอนุมูลอิสระของ
มันฝรั่งเป็นพืชล้มลุกที่เติบโตได้ดีในสภาพภูมิอากาศหนาวเย็น มีอุณหภูมิเฉลี่ยตลอดฤดูปลูก ที่ 15-18 องศาเซลเซียส ประเทศไทยปลูกมันฝรั่งได้ดีในช่วงต้นฤดูหนาว ระหว่างเดือนพฤศจิกายนหรือต้นเดือนธันวาคม โดยแหล่งปลูกมันฝรั่งในประเทศไทย ได้แก่ จังหวัดตาก เชียงราย เชียงใหม่ ลำพูน พะเยา ฯลฯ เนื่องจากความนิยมในการบริโภคมันฝรั่งแปรรูปยังคงเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ภาครัฐมีการผลิตหัวพันธุ์มันฝรั่งหลักและหัวพันธุ์ขยายเพื่อจำหน่ายให้กับเกษตรกร เพื่อลดการนำเข้าหัวพันธุ์บางส่วนจากต่างประเทศ ช่วยลดต้นทุนการผลิตให้เกษตรกร และเป็นการส่งเสริมให้เกษตรกรได้เรียนรู้เทคโนโลยีการผลิตหัวพันธุ์มันฝรั่งคุณภาพดี ให้มีผลผลิตส่งโรงงานแปรรูป ช่วยเพิ่มขีดความสามารถของเกษตรกรในการเป็นผู้ผลิตหัวมันฝรั่งสด เพื่อการแปรรูปให้เพียงพอกับความต้องการของโรงงานแปรรูปในระยะยาว สายพันธุ์มันฝรั่ง สำหรับสายพันธุ์มันฝรั่งที่ปลูกในไทย สามารถแบ่งตามการใช้ประโยชน์ได้ 2 ประเภท คือ 1. มันฝรั่งพันธุ์บริโภคสด เป็นมันฝรั่งที่ปลูกเพื่อนำหัวมันฝรั่งไปปรุงอาหารเพื่อการบริโภค ได้แก่ พันธุ์สปันตา (Spunta) อายุปลูกถึงเก็บเกี่ยว 100-120 วัน เจริญเติบโ
ในวันที่ราคามันสำปะหลังตกต่ำ หลายคนอาจหมดกำลังใจและเริ่มตั้งคำถามว่าการทำเกษตรยังไปต่อได้หรือไม่ แต่สำหรับ คุณบอมบ์–อภิสิทธิ์ มะพันธุ์ เกษตรกรรุ่นใหม่จากจังหวัดขอนแก่น กลับเลือกที่จะยืนหยัดต่อสู้และสร้างแรงบันดาลใจให้เกษตรกรทั่วประเทศ ผ่านช่องทาง TikTok ภายใต้ชื่อ Bom153 ที่ทุกวันนี้กลายเป็นพื้นที่แบ่งปันความรู้ เทคนิค และกำลังใจให้กับผู้ที่สนใจปลูกมันสำปะหลัง จากมรดกครอบครัวสู่เกษตรอัจฉริยะ เพิ่มผลผลิตมันสำปะหลังเกือบเท่าตัว คุณบอมบ์ เล่าให้ฟังว่า อาชีพเกษตรกรปลูกมันสำปะหลังเป็นสิ่งที่สืบทอดต่อมาจากครอบครัว แต่ในฐานะคนรุ่นใหม่ คุณบอมบ์ไม่หยุดอยู่กับวิถีแบบเดิม หากแต่นำเทคโนโลยีและองค์ความรู้ใหม่ๆ เข้ามาประยุกต์ใช้กับการทำไร่มันสำปะหลังอย่างจริงจัง จากอดีตที่ผลผลิตอยู่เพียง 5-6 ตันต่อไร่ คุณบอมบ์สามารถพัฒนาเพิ่มขึ้นได้ถึง 9 ตันต่อไร่ ด้วยการจัดการที่เป็นระบบ การใช้ปุ๋ยตามค่าวิเคราะห์ดิน การเตรียมพื้นที่ปลูกที่เหมาะสม และการควบคุมต้นทุนอย่างมีประสิทธิภาพ แม้วันนี้ราคามันสำปะหลังในตลาดจะไม่สูงนัก แต่คุณบอมบ์กลับไม่ยอมให้ตัวเลขเหล่านั้นมาหยุดความฝัน คุณบอมบ์มองว่าหากผลผลิตต่ำกว่า 4-5 ตันต
เทคนิคการทำ “ทุเรียนนอกฤดู” หรือ “ทุเรียนทวาย” คือการปลูกทุเรียนให้ติดผลและเก็บเกี่ยวได้นอกเหนือจากฤดูกาลปกติ (เมษายน-กันยายน) ทำให้สามารถขายทุเรียนได้ตลอดทั้งปีในราคาสูงกว่าปกติ แต่การทำทุเรียนนอกฤดูให้ประสบความสำเร็จนั้นไม่ใช่เรื่องง่าย ต้องใช้เทคนิคการให้น้ำและปุ๋ยที่เหมาะสม รวมทั้งใช้สารเคมีอย่าง “พาโคลบิวทราโซล” หรือที่เรียกกันติดปากว่า “การทำสาร” เพื่อควบคุมการเจริญเติบโตของต้นและกระตุ้นการออกดอก ติดผลที่สมบูรณ์ เพื่อจะเก็บเกี่ยวผลผลิตทุเรียนคุณภาพดีในช่วงเวลาที่ต้องการ ลุงบ่าว หรือ คุณวินิต รอดแก้ว เกษตรกรต้นแบบในพื้นที่ตำบลตลิ่งชัน อำเภอท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช ประสบความสำเร็จในการทำทุเรียนนอกฤดู เพราะลุงบ่าวมีความรู้ ใส่ใจในทุกขั้นตอนการผลิตควบคู่กับการใช้ปุ๋ย SOP ซอยล์เมต เป็นปุ๋ยซัลเฟต 100% ปราศจากคลอไรด์ ไม่เพิ่มความเป็นกรดให้กับดิน ช่วยให้พืชดูดซึมธาตุอาหารได้อย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยฟื้นบำรุงต้นและการทำใบสะสมอาหารได้สมบูรณ์เต็มที่ ตอบสนองต่อการทุเรียนนอกฤดูได้ดี ทุเรียนติดผลดก เนื้อหนา ทรงสวย พูใหญ่ น้ำหนักดี รสชาติหวานมัน ถูกใจตลาด ขายได้ราคาดี ที่สำคัญได้ผลผลิตทุเรียน
วว. แนะผลิตฟางปรุงแต่งทดแทนหญ้าสำหรับเลี้ยงสัตว์ ได้ปริมาณโปรตีนเพิ่มขึ้น กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วว.) โดย ศูนย์เชี่ยวชาญนวัตกรรมเกษตรสร้างสรรค์ ประสบผลสำเร็จวิจัยและพัฒนา การผลิตฟางปรุงแต่งทดแทนหญ้า โดยเป็นสูตรที่ ลดปริมาณการใช้ยูเรียลง และเพิ่มปริมาณรำข้าวในส่วนผสม สามารถนำไปใช้เลี้ยงโคได้อย่างปลอดภัย รวมทั้งสร้างความมั่นใจให้แก่เกษตรกรในการเลี้ยงสัตว์ให้มีคุณภาพ สูตรการผลิตฟางปรุงแต่งทดแทนหญ้า มี 3 สูตร ดังนี้ 1. ฟางข้าวหมักกับน้ำ 100 กิโลกรัม กากน้ำตาล 10% และยูเรีย 1.5%2. ฟางข้าวราดด้วยส่วนผสมน้ำ 100 กิโลกรัม กากน้ำตาล 10% และยูเรีย 1.5%3. ฟางข้าวสูตรภูมิปัญญาท้องถิ่น ในอัตราส่วนกากน้ำตาล 14% ยูเรีย 1% รำข้าว 4% ต่อฟางข้าว 100 กิโลกรัม จุดเด่น “ฟางปรุงแต่งทดแทนหญ้า” 1. สูตรภูมิปัญญาท้องถิ่น เป็นสูตรที่ลดปริมาณการใช้ยูเรียลง และเพิ่มปริมาณรำข้าวในส่วนผสม2. ได้ปริมาณโปรตีนเพิ่มขึ้น 11%3. วัวกินมากขึ้นถึง 5 กิโลกรัมต่อ 1 วัน สามารถเพิ่มน้ำหนักวัวจากเดิมได้ถึง 3 ขีด4. สามารถนำไปใช้เลี้ยงโคได้อย่างปลอดภัย ร
ช่วงหน้าฝนเป็นปัญหาใหญ่ที่จะทำให้ผลผลิตทางการเกษตรเสียหายได้ โดยเฉพาะการปลูกพืชผักทั้งการค้าและรอบบ้าน กรมส่งเสริมการเกษตรได้แนะนำให้เกษตรกรวางแผนการปลูกและรักษาพืชผัก เนื่องจากในช่วงฤดูฝนมีปริมาณน้ำมากและความชื้นในอากาศสูง อาจทำให้ผลผลิตเสียหายได้ หากเกษตรกรวางแผนการผลิตและดูแลรักษาไม่ดี ขอแนะนำ 7 เทคนิคการปลูกพืชผักให้เหมาะกับช่วงฤดูฝน ดังนี้ 1. เลือกชนิดพืชผักที่เหมาะสมสำหรับปลูกในฤดูฝน ได้แก่ ผักที่มีอายุการเก็บเกี่ยวสั้นจำพวกผักใบ เช่น กวางตุ้ง ผักบุ้งจีน ผักตระกูลกะหล่ำ เช่น คะน้า ผักเถาเลื้อย เช่น ตำลึง ถั่วลันเตา แฟง มะระ ผักยืนต้น เช่น ชะอม พริก มะเขือ เป็นต้น 2. เมล็ดพันธุ์ควรใช้จากแหล่งที่เชื่อถือได้ และเพื่อเป็นการป้องกันเชื้อราที่ติดมากับเมล็ดควรแช่เมล็ดพันธุ์ในน้ำอุ่น ประมาณ 50 องศาเซลเซียส นาน 30 นาที 3. การเตรียมแปลงในฤดูฝนดินมีการอุ้มน้ำมาก จะทำให้ขาดอากาศและตายในที่สุด ดังนั้น พืชผักที่มีรากไม่ลึกมาก ควรยกแปลงให้สูงไม่น้อยกว่า 30 เซนติเมตร พร้อมทั้งเพิ่มปริมาณปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักมากกว่าเดิม เพื่อลดความเป็นกรดของดิน 4. การจัดการแปลงหาวัสดุคลุมแปลง เพื่อป้องกันเม็ดฝนที่ส
“กะเพรา” เป็นพืชผักสวนครัวในวงศ์ Lamiaceae ที่อยู่ครัวไทยมาอย่างยาวนาน กะเพรานั้นถือได้ว่าเป็นพืชที่มีกลิ่นเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว กลิ่นหอมฉุนที่ไม่ว่าจะได้กลิ่นอีกกี่ครั้งก็พาให้ท้องส่งเสียงโครกครากอยู่เสมอ กะเพราไม่เพียงแต่ปรากฎตัวในฐานะส่วนหนึ่งของอาหารยอดนิยมอย่าง “ผัดกะเพรา” เท่านั้น แต่ยังนิยมใช้เป็นยาสมุนไพร เนื่องจากกะเพรานั้นมีรสฉุนร้อนจึงสามารถที่จะช่วยขับลมและแก้อาการจุกเสียดท้องได้ดี อีกทั้งยังมีสรรพคุณในการช่วยบำรุงธาตุอีกด้วย กะเพรานั้นแบ่งออกเป็น 2 ชนิด คือ กะเพราแดงและกะเพราขาว โดยกะเพราแดงจะมีฤทธิ์ที่แรงกว่ากะเพราขาว สำหรับการใช้ประโยชน์เพื่อเป็นยานั้นจึงนิยมใช้กะเพราแดงมากกว่า ซึ่งโดยมากแล้วนั้น กะเพราที่เราพบเห็นนั้นจะความสูงเพียง 30-60 เซนติเมตรเท่านั้น แต่วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านจะพาไปดูวิธีการ “แกล้งกะเพรา” เพื่อให้ได้กะเพราต้นใหญ่ ใบเยอะ จะปลูกเพื่อบริโภคหรือเพื่อการตกแต่งก็สามารถทำได้ทั้งสิ้น การแกล้งกะเพรา “การแกล้งกะเพรา” คือ วิธีที่ทำให้ต้นกะเพรานั้นเติบโตอย่างรวดเร็ว ออกใบได้เยอะ และมีอายุที่ยืนยาวขึ้น โดยผู้ที่เผยแพร่วิธีการแกล้งกะเพรานี้ คือ อาจารย
กระแสความตื่นตัวด้านสิ่งแวดล้อมกำลังผลักดันให้ภาคเกษตรกรรมไทยต้องปรับตัวครั้งใหญ่ เทคโนโลยีชาวบ้าน สังกัดข่าวสด ในเครือมติชน จึงได้จัดงานสัมมนาใหญ่ประจำปีภายใต้แนวคิด “เทคโนโลยีชาวบ้าน Next Move เกษตรไม่เหมือนเดิม” เมื่อวันที่ 30 ตุลาคม 2569 ณ ห้องประชุมอาคารข่าวสด เพื่อเปิดมุมมองและชี้ทิศทางอนาคตของเกษตรกรไทย โดยเฉพาะในช่วงเวทีเสวนาเวลา 13.30–14.30 น. ที่พาผู้ฟังไปเจาะลึกตั้งแต่ประเด็น Carbon Footprint, Net Zero ไปจนถึง Carbon Credit ผ่านการแลกเปลี่ยนอย่างเข้มข้นระหว่างนักวิจัยเทคโนโลยีข้อมูล และตัวแทนชุมชนผู้ลงมือทำจริงในพื้นที่ ดร.อัมพร โพธิ์ใย นักวิจัยอาวุโส และหัวหน้าทีมวิจัยเทคโนโลยีและนวัตกรรมการตลาดคาร์บอน (DIT) มองว่า ประเด็นคาร์บอนเครดิตในภาคเกษตรกรรายย่อยต้องเริ่มต้นด้วยการคิดคำนวณต้นทุนอย่างรอบคอบ ปัจจุบันตลาดในไทยยังเป็นภาคสมัครใจ ซื้อขายผ่านเกณฑ์มาตรฐาน T-VER ซึ่งราคาเฉลี่ยที่ผ่านมาอยู่ที่ราว 85 บาทต่อตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า สิ่งที่เกษตรกรต้องระวังที่สุดคือ “ต้นทุนค่าจ้างผู้ตรวจประเมินภายนอก” หากเกษตรกรทำแปลงเดี่ยวเพียงไม่กี่ไร่ รายได้จากการขา
การทำเกษตรให้ประสบความสำเร็จ ไม่ได้ขึ้นอยู่กับการเลือกเลี้ยง หรือปลูกสิ่งที่มีราคาดีในตลาดเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเริ่มจากการทำความเข้าใจธรรมชาติ และค้นหาว่าสภาพแวดล้อมแบบใดเหมาะสมกับสิ่งที่เราต้องการเลี้ยงหรือปลูก เพราะเมื่อเข้าใจความต้องการของสิ่งมีชีวิต และเลือกใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ได้อย่างเหมาะสม ก็อาจกลายเป็นจุดเริ่มต้นของการสร้างอาชีพและมูลค่าเพิ่มทางการเกษตรได้ เช่นเดียวกับการเลี้ยง “ชันโรง” บน “เกาะช้าง” จังหวัดตราด ที่ได้นำความอุดมสมบูรณ์ของผืนป่ามาเป็นส่วนสำคัญ ในการพัฒนาการเลี้ยงแมลงผสมเกสรชนิดนี้ให้เติบโตตามธรรมชาติ คุณต้น – ขจรพงศ์ ชูปัญญานนท์ เจ้าของนิรามิสสุข เกษตรกรจังหวัดตราด เป็นอีกหนึ่งท่านที่นำประสบการณ์จากการทำสวนผลไม้มาต่อยอดสู่การเลี้ยงชันโรง โดยเริ่มจากการทดลองเลี้ยงหลายสายพันธุ์ ก่อนจะสังเกตเห็นความเปลี่ยนแปลงของรังและเรียนรู้ว่า แม้ชันโรงจะเป็นแมลงที่มีประโยชน์ต่อการเกษตร แต่การนำมาเลี้ยงให้ประสบความสำเร็จ จำเป็นต้องคำนึงถึงความเหมาะสมของสภาพแวดล้อมด้วย ประสบการณ์ครั้งนั้นทำให้คุณต้นเริ่มมองหาพื้นที่ใหม่ จนพบว่าผืนป่าบนเกาะช้าง อาจเป็นคำตอบสำคัญของการเลี้ย
การทำเกษตรในยุคใหม่อาจไม่จำเป็นต้องเริ่มต้นจากพื้นที่ขนาดใหญ่เสมอไป หากแต่ต้องอาศัยการวางแผน การเลือกพืชให้เหมาะสมกับข้อจำกัดของตนเอง รวมถึงการมองเห็นโอกาสทางการตลาดตั้งแต่ก่อนเริ่มลงมือปลูก หนึ่งในแนวคิดที่น่าสนใจจากงานสัมมนา “เทคโนโลยีชาวบ้าน NEXT MOVE เกษตรไม่เหมือนเดิม” ซึ่งจัดขึ้นเมื่อวันที่ 30 ตุลาคม 2569 คือเรื่องราวของ คุณอ้อ–สาวิตตรี สระทองเทียน เจ้าของ The Vanilla House จังหวัดนครปฐม ผู้เปลี่ยนความสนใจในวานิลลาให้กลายเป็นโอกาสในการทำเกษตรบนพื้นที่จำกัด พร้อมถ่ายทอดประสบการณ์และมุมมองการสร้างมูลค่าจากพืชทางเลือกให้แก่ผู้เข้าร่วมงาน คุณอ้อเล่าว่า เดิมทีตนเองมีพื้นฐานด้านอาหาร และประกอบอาชีพเกี่ยวกับการพัฒนาสูตรอาหารและผลิตภัณฑ์มาอย่างต่อเนื่อง จึงมีความคุ้นเคยกับการใช้วัตถุดิบในอุตสาหกรรมอาหาร โดยเฉพาะวานิลลา ซึ่งเป็นหนึ่งในวัตถุดิบสำคัญที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในกลุ่มเบเกอรี่ ขนมหวาน และอาหาร จุดเริ่มต้นของการปลูกวานิลลาเกิดจากความตั้งใจเพียงเล็กๆ ที่ต้องการปลูกไว้ใช้ในงานของตนเอง และแบ่งปันให้กับเชฟหรือผู้ประกอบการที่รู้จัก โดยวางแผนเริ่มต้นเพียง 20 ต้นเท่านั้น แต่เมื่อได้ศึกษาธ
กระแสปลูกผลไม้พรีเมียมกินเองกำลังมาแรง โดยเฉพาะ “บลูเบอร์รี่” ผลไม้ลูกเล็กสีฟ้าเข้มที่ขึ้นชื่อเรื่องสารต้านอนุมูลอิสระสูง รสชาติหวานอมเปรี้ยว และราคาค่อนข้างสูงในท้องตลาด หลายคนอาจคิดว่าบลูเบอร์รี่ปลูกได้เฉพาะในประเทศเมืองหนาวเท่านั้น แต่ในความเป็นจริงแล้ว หากเข้าใจการปลูกบลูเบอร์รี่ในกระถางอย่างถูกต้อง และคอยศึกษาและเลือกสายพันธุ์ที่เหมาะสมกับสภาพอากาศประเทศไทย ก็สามารถปลูกได้ วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านได้รวบรวมแนวทางการปลูกบลูเบอร์รี่ในกระถาง ตั้งแต่ขั้นตอนการเตรียมต้นพันธุ์ การเตรียมวัสดุปลูก การดูแลรักษา ตลอดจนการจัดการเพื่อให้ต้นแข็งแรงและสามารถออกดอกติดผลได้อย่างเหมาะสมกับสภาพอากาศของประเทศไทย การเลือกสายพันธุ์คือ “หัวใจ” ของการปลูกบลูเบอร์รี่ในประเทศเขตร้อนอย่างประเทศไทยเลยก็ว่าได้ เพราะบลูเบอร์รี่เป็นพืชเมืองหนาวที่ต้องการ “ชั่วโมงความหนาว” (chilling hours) เพื่อกระตุ้นการออกดอก หากเลือกสายพันธุ์ไม่เหมาะ แม้จะดูแลดีแค่ไหนก็อาจไม่ออกผล บลูเบอร์รี่แบ่งออกเป็น 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ Highbush, Lowbush และ Rabbiteye ซึ่งแต่ละกลุ่มมีความต้องการอุณหภูมิแตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยทั่วไปกลุ