พืชทำเงิน
“กระชาย” เป็นสมุนไพรพื้นบ้านที่นำมาใช้ประโยชน์ได้หลายด้าน มีสรรพคุณสร้างภูมิคุ้มกัน รวมถึงช่วยบรรเทาอาการเจ็บป่วยได้หลายอย่าง ขณะเดียวกัน ยังมีกลิ่นหอมเฉพาะตัวจึงนิยมนำมาปรุงอาหารเพื่อช่วยดับกลิ่นคาวของเนื้อสัตว์เนื้อปลาได้เป็นอย่างดี อีกทั้งยังนำกระชายมาจับคู่กับพืชชนิดอื่นทำเป็นเครื่องดื่มจำหน่ายได้รับความนิยมมาก คุณประยุทธ จำนงกุล บ้านเลขที่ 121/1 หมู่ที่ 6 บ้านหนองเตียน ตำบลบ่อพลอย อำเภอบ่อพลอย จังหวัดกาญจนบุรี ปลูกกระชายและพืชอื่นแบบผสมในแปลงเดียวกัน ไม่ว่าจะเป็น ผักชี ข้าวโพด อยู่ในพื้นที่ 3 ไร่ แบบปลอดสารโดยใช้น้ำหมักและสารไล่แมลงที่ทำจากสมุนไพร ทั้งยังเป็นแปลงสาธิตมีการตรวจสอบดินอยู่เป็นประจำ ทำให้ดินมีธาตุอาหารครบถ้วนสมบูรณ์ ลักษณะดินในพื้นที่ปลูกมีสีแดง เป็นชุดดินบ่อพลอย เหมาะกับการปลูกพืชไร่และพืชสวน ก่อนเริ่มลงมือปลูกต้องเตรียมแปลงด้วยการไถพรวนทิ้งไว้ 1 เดือน แปลงปลูกคุณประยุทธได้ตรวจคุณภาพดินก่อนปรับปรุงดินเพื่อให้รู้ว่าควรต้องเติมธาตุอาหารตัวใดลงไปจะได้มีความเหมาะสม ทุกครั้งหลังเก็บเกี่ยวผลผลิตเรียบร้อยจะปลูกปอเทืองเพื่อเป็นปุ๋ยสดทิ้งไว้ 50 วันแล้วจึงไถกลบ โดยหลังจากไถกล
นายรพีภัทร์ จันทรศรีวงศ์ อธิบดีกรมวิชาการเกษตร เปิดเผยว่า เห็ดฟาง เป็นเห็ดที่มีถิ่นกำเนิดในประเทศไทยได้รับความนิยมเพาะบริโภคอย่างแพร่หลาย มีกำลังการผลิตสูงถึง 55 เปอร์เซ็นต์ของผลผลิตเห็ดรวมที่ผลิตได้ในประเทศ โดยมีพื้นที่ภาคกลางเป็นแหล่งการผลิตหลักและมีตลาดกลางที่จำหน่ายผลผลิตเห็ดฟาง ได้แก่ ตลาดไทและตลาดสี่มุมเมือง ราคาจำหน่ายกิโลกรัมละ 100 – 150 บาท ขึ้นอยู่กับขนาดของดอกเห็ดฟางตามเกณฑ์มาตรฐานชั้นคุณภาพของเห็ดฟาง (มกษ. 1515-2558) อย่างไรก็ตาม ปัญหาสำคัญในการผลิตเห็ดฟาง คือ เชื้อพันธุ์เห็ดฟางที่มีจำหน่ายในท้องตลาดมักประสบปัญหาความอ่อนแอลง เนื่องจากความแปรปรวนทางพันธุกรรมจากและจากสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงในปัจจุบัน ซึ่งเชื้อพันธุ์เห็ดฟางถือเป็นปัจจัยข้อแรกที่ส่งผลอย่างมากต่อผลผลิตเห็ดฟางของเกษตรกร ส่งผลให้ผลผลิตเห็ดฟางลดลงอย่างต่อเนื่อง ศูนย์รวบรวมเชื้อพันธุ์เห็ดแห่งประเทศไทย สำนักวิจัยพัฒนาเทคโนโลยีชีวภาพ กรมวิชาการเกษตร จึงได้ดำเนินการรวบรวม เก็บอนุรักษ์เชื้อพันธุ์เห็ดฟางจากพื้นที่ต่าง ๆ เพื่อดำเนินการเพาะทดสอบ คัดเลือกเห็ดฟางสายพันธุ์ใหม่ที่ให้ผลผลิตสูงและมีลักษณะที่ดีตามความต้องการขอ
คุณสมทรง แสงตะวัน อยู่บ้านเลขที่ 9/3 หมู่ที่ 4 ตำบลบางพรม อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงคราม ถือเป็นบุคคลสำคัญที่ผลักดันให้ชาวบ้านในชุมชนบ้านบางพลับหันมาปลูกส้มโอขาวใหญ่เชิงการค้ากันแบบมีคุณภาพตามแนวทางอินทรีย์ พร้อมไปกับการรวบรวมองค์ความรู้และภูมิปัญญาต่างๆ เพื่อจัดตั้งเป็นศูนย์การเรียนรู้มหาวิชชาลัยภูมิปัญญาท้องถิ่น จังหวัดสมุทรสงคราม แล้วดึงนักท่องเที่ยวร่วมกิจกรรมต่างๆ ในรูปแบบท่องเที่ยวเชิงเกษตร สร้างรายได้ให้ทุกครัวเรือน ความจริง ส้มโอ เป็นไม้ผลท้องถิ่น ที่รุ่นพ่อ-แม่ ปลูกกันมาก่อน สมัยนั้นชาวบ้านปลูกส้มโอกันหลายพันธุ์ สำหรับขาวใหญ่ไม่นิยมปลูก เนื่องจากให้ผลผลิตน้อย แต่สำหรับคุณสมทรงกลับมองว่า ขาวใหญ่ เป็นพันธุ์ส้มโอที่มีคุณลักษณะเด่นหลายอย่างควรอนุรักษ์ไว้ ดังนั้น จึงให้ความสำคัญกับการปลูกส้มโอพันธุ์ขาวใหญ่มาตั้งแต่ ปี 2520 คุณสมทรง เล่าว่า ที่ดินที่ปลูกส้มโออยู่ตอนนี้ซื้อมาจากการเป็นสวนมะพร้าวเก่า แล้วมีส้มโอขาวใหญ่อยู่ในแปลงจำนวน 3 ต้น เมื่อคุณสมทรงเห็นว่าต้นส้มโอมีสภาพสมบูรณ์จึงขยายพันธุ์ด้วยวิธีตอนกิ่ง จำนวน 300 กิ่ง แล้วแบ่งปลูกในพื้นที่ 7 ไร่ โดยใช้ระยะปลูก 6 คูณ 6 เมตร แบบยก
ลำไย เป็นพืชเศรษฐกิจของไทย มีมูลค่าการส่งออกต่อปีที่สูง ประเทศไทยถือว่าเป็นผู้ส่งออกลำไยรายใหญ่ของโลก แหล่งผลิตสำคัญลำไยไทยจะอยู่ในทางภาคเหนือคือ จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย ลำพูน เนื่องจากสภาพภูมิอากาศของภาคเหนือเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อการออกดอกของลำไย ในปีไหนที่อากาศหนาวเย็นยาวนาน ลำไยจะออกดอกติดผลได้ดี ส่วนปีไหนอุณหภูมิต่ำไม่พอ ปีนั้นต้นลำไยจะออกดอกน้อย หรือไม่ออกดอกเลย สารโพแทสเซียมคลอเรตเป็นสารเติมออกซิเจน สามารถทำปฏิกิริยารุนแรงอย่างมากกับสารรีดิวซิงเอเจนต์ และสารอินทรีย์ทุกชนิด สารโพแทสเซียมคลอเรต สามารถระเบิดได้เองเมื่อมีอุณหภูมิสูงกว่าจุดเดือด จึงนิยมนำสารนี้มาทำดอกไม้ไฟ และด้วยความบังเอิญของคนทำดอกไม้ไฟ ทำให้พบว่าสารนี้สามารถชักนำการออกดอกของลำไย โดยไม่ต้องพึ่งพาความหนาวเย็นได้ ผู้ช่วยศาสตราจารย์พาวิน มะโนชัย รองอธิการบดี มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ผู้นำโครงการวิจัยด้านลําไยหลายโครงการ เรียบเรียงหนังสือและเอกสารเผยแพร่เพื่อการเรียนการสอน อาทิ ลําไย การผลิตลําไย การผลิตลําไยนอกฤดูอย่างมืออาชีพ กล่าวถึงสารโพแทสเซียมคลอเรตว่า กลไกของการศึกษาของสารนี้ในปัจจุบันนั้นยังศึกษาไม่ลึกมากพอ แต่ค
วิทยาลัยการอาชีพไชยา (วก.ไชยา) อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นสถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ เปิดการเรียนการสอนในระดับ ปวช. และระดับ ปวส. นายณรงค์ หวังอีน เป็นผู้อำนวยการวิทยาลัยการอาชีพไชยาคนปัจจุบัน มีนโยบายส่งเสริมและสนับสนุนให้ผู้เรียนเข้าร่วมกิจกรรมแข่งขันทักษะวิชาชีพและการประกวดสิ่งประดิษฐ์ทั้งภายในและภายนอกสถานศึกษา วิทยาลัยการอาชีพไชยามีผลงานที่ได้รับรางวัลในระดับจังหวัด ระดับภาค ระดับชาติ เป็นสถานศึกษาที่ได้รับการคัดเลือกให้เป็นศูนย์บริหารเครือข่ายการผลิตและพัฒนากำลังคนอาชีวศึกษา (CVM) และศูนย์ความเป็นเลิศทางการอาชีวศึกษา (Excellent Center) ชุดชิงช้าปลูกผัก เลี้ยงปลา ระบบรีไซเคิลน้ำพลังงานแสงอาทิตย์ ชุดชิงช้าปลูกผัก เลี้ยงปลา ระบบรีไซเคิลน้ำพลังงานแสงอาทิตย์ เป็นหนึ่งในผลงานของวิทยาลัยการอาชีพไชยา ที่ได้รับรางวัลระดับชาติ เกิดจากแนวคิดของนักศึกษา : นางสาวธิดารัตน์ สักจันทร์ นายธนพล ใสสะอาด นายธนวัฒน์ ร่มเย็น นายพรเทพ ย้อยไชยา นายอัมรินทร์ เบิกบาน นายปัณณวรรธ พันเรือง และอาจารย์ที่ปรึกษา : นายสัจกร ทองมีเพชร นาย นันทวุฒิ เนียมมีศรี ฯลฯ จุดเด
คุณสมชาย ครชาตรี หรือ น้าเหลียบ ผู้ที่ได้สืบทอดการทำเกษตรมาจากบรรพบุรุษ โดยเป็นคนที่มีความมุ่งมั่นและความตั้งใจจริงในการทำการเกษตรอย่างยั่งยืน โดยในปี 2534 ได้เริ่มปลูกยางพารา ปาล์มน้ำมัน และไม้ผล ซึ่งปลูกเป็นสวนสมรมในพื้นที่ประมาณ 4 ไร่ น้าเหลียบ เล่าว่า หลังจากที่ได้เกิดโรคระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาส่งผลกระทบต่อการดำรงชีวิตของประชาชนอย่างมาก ได้เห็นถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นจึงได้ปรับเปลี่ยนการทำเกษตรเพื่อที่จะพึ่งพาปัจจัยภายนอกให้น้อยที่สุด จึงมีความพยายามที่จะปรับเปลี่ยนการประกอบอาชีพการเกษตรให้มีความหลากหลายมากขึ้น จึงได้ปรับพื้นที่บางส่วนมาเป็นนาข้าวและปลูกพืชสวนพืชไร่เพิ่มเติมรวมทั้งการทำประมงเพื่อเป็นแหล่งอาหารของชุมชน นอกจากกิจกรรมที่ได้กล่าวแล้ว น้าเหลียบ ยังเล่าอีกว่า ตนเองได้ยึดหลักการทำเกษตรอินทรีย์มาอย่างต่อเนื่อง โดยได้รับคำแนะนำและสนับสนุนจากสำนักงานเกษตรอำเภอวังวิเศษในการน้ำหมักชีวภาพ การทำปุ๋ยหมัก รวมถึงวิธีการป้องกันกำจัดศัตรูพืชโดยไม่ใช้สารเคมี ซึ่งช่วยให้ลดต้นทุนในการผลิตและไม่ส่งผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ซึ่งสวนน้าเหลียบได้ผ่านการรับรองมาตรฐาน GAP แล้วจำนวน 4 ชนิดพ
สวนแตงกวาลอยฟ้า เป็นการใช้งานพื้นที่ที่มีอยู่จำกัด ได้อย่างเต็มที่ และที่สำคัญ สร้างรายได้ให้เจ้าของได้ทุกวันอีกด้วย คุณเจมส์ – โฉม อังสุวรรณ เจ้าของสวนเกษตรศิลป์ โทร. (083) 598-8462 ที่ องค์การบริหารส่วนตำบลอาษา (อบต.) อำเภอบ้านนา จังหวัดนครนายก ในวันที่คุณเจมส์เปิดอบรมกิจกรรมการเกษตรให้สมาชิก เพื่อถวายเป็นปฏิบัติบูชาที่ตั้งใจไว้ ด้วยพื้นที่อันจำกัด ดังนั้นจึงนัดมาทำกิจกรรมที่ อบต. อาษา ซึ่งอยู่ติดกับสวน ทำให้ผมมีเวลาเดินชมสวนได้อย่างสะดวก เพราะสมาชิกต่างก็เข้าอบรมอยู่ด้านนอก ผมเดินชมและชิมผักในสวนนี้ได้อย่างสบายใจ เพราะรู้ที่มาว่าปลูกแบบอินทรีย์ ใช้ปุ๋ยหมักสูตรแม่โจ้ ใช้ฮอร์โมน-น้ำหมักที่ผลิตเองจากผลผลิตในสวน ไม่ใช้ยาฆ่าแมลงหรือเคมีใดๆ ในเนื้อที่ 1 ไร่ 1 งาน แบ่งเป็นที่อยู่อาศัย 1 งาน ปลูกป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง 1 งาน เหลือเนื้อที่ให้ปลูกพืชผลทั่วไปอีก 3 งาน ขุดคูด้านหลังไว้เลี้ยงปลา คันคูกว้าง 2.5 เมตร ปลูกชะอม กล้วย ข่า ตะไคร้ กระชาย ขมิ้น ชะพลู ผักสลัด แตงร้าน เมล่อน เรียกว่าใส่กันเต็มพื้นที่ มุมหนึ่งของสวนเป็นแปลงเพาะพันธุ์กล้าไม้ไว้ทั้งแจกและจำหน่าย พืชผักสวนครัว มะกร
เวลาที่ไปซื้อมะพร้าว แล้วไม่รู้ว่าต้องเลือกยังไง ระหว่างมะพร้าวอ่อนและมะพร้าวแก่ ซึ่งบางคนก็ชอบกินมะพร้าวอ่อน แต่บางคนก็ชอบมะพร้าวแก่ๆ ความชอบของแต่ละคนก็ไม่เหมือนกัน ทั้งรสชาติของน้ำและเนื้อมะพร้าวก็จะแตกต่างกัน วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านจะพาไปดู เคล็ดไม่ลับ “เลือกมะพร้าวให้ได้ความอ่อนแก่ตามที่เราต้องการ” เคล็ดไม่ลับ • ดูที่สีบริเวณข้อต่อของลูกมะพร้าว ถ้าหากเป็นมะพร้าวอ่อนรอบวงขั้วผลจะมีสีขาว หากมะพร้าวยิ่งอ่อนจะยิ่งมีสีขาวเห็นชัด ส่วนมะพร้าวแก่จะเป็นสีเขียว • ดีดหรือเขย่าลูกมะพร้าวฟังเสียงน้ำ ถ้าเสียงแน่นๆ เหมือนน้ำเต็มลูก แสดงว่าเนื้อมะพร้าวอ่อนอยู่ระยะชั้นครึ่งหรือสองชั้น เนื้อกำลังอร่อย แต่ถ้าดีดแล้วน้ำพร่องได้ยินเสียงน้ำอยู่ข้างในชัดๆ น้ำน้อยแสดงว่าเริ่มแก่ • ดูที่หนวดมะพร้าว ถ้าเป็นสีน้ำตาลถึงครึ่งของหนวดมะพร้าว แสดงว่าเนื้อมะพร้าวอ่อนใช้ได้ เหมาะเริ่มกินได้ น้ำเริ่มหวานอร่อย • หากมะพร้าวยังอยู่ในทะลาย ลูกบนสุดของทะลายจะอ่อนสุด เนื้อจะไม่ค่อยมี น้ำจะมีรสฝาดซ่า ส่วนลูกล่างๆ ลงมาของทะลายก็จะแก่ลงไปเรื่อยๆ • ดูที่เปลือก หากเปลือกนวลทั้งลูก แสดงว่าอ่อน หากเปลือกมีผิวที่หยาบทั้งลูกแสดงว่
“น้อยหน่า” เป็นผลไม้อีกชนิดหนึ่งที่มีชื่อเรียกที่แตกต่างกันไปในแต่ละพื้นที่ของประเทศไทย เช่น บักเขียบ (ตะวันออกเฉียงเหนือ) ลาหนัง (ปัตตานี) บะน้อแน่ บะแน่ (เหนือ) หน่อเกละแซ (เงี้ยว-แม่ฮ่องสอน) มะออจ้า มะโอจ่า (เงี้ยว-เหนือ) น้อยหน่า เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็ก สูงประมาณ 3-5 เมตร ทรงพุ่มโปร่ง ทรงพุ่มไม่แน่นอน แล้วแต่การตัดแต่งต้น ถิ่นกำเนิดดั้งเดิมอยู่ในแถบอเมริกากลางและใต้ แต่จะพบอยู่ทั่วไปในพื้นที่เขตร้อน ในประเทศไทยปลูกมากทางภาคกลางและตะวันออกเฉียงเหนือ น้อยหน่า ผลมีเนื้อสีขาว เมล็ดดำ รสหวาน เป็นผลไม้อีกหนึ่งชนิดที่นิยมทานผลสุก นอกจากนี้ ผลดิบ ผลแห้ง เมล็ด และใบ ยังมีสรรพคุณทางยาอีกด้วย เช่น ใบสด สำหรับบ้านเรานิยมนำใบหรือเมล็ดของน้อยหน่ามาใช้ในการกำจัดเหา เห็บ หมัด เป็นต้น น้อยหน่าเป็นผลไม้ที่เรารู้จักกันดี ปลูกง่าย เจริญเติบโตได้ดีกับสภาพภูมิอากาศในประเทศไทย พันธุ์น้อยหน่าในประเทศไทยแบ่งออกเป็นพันธุ์พื้นเมือง หรือพันธุ์ฝ้าย (น้อยหน่าฝ้ายเขียว ฝ้ายครั่ง) และพันธุ์น้อยหน่าหนัง น้อยหน่าเป็นพืชที่ทนแล้งได้ดี ปลูกในพื้นที่อาศัยน้ำฝนหรือไม่มีแหล่งน้ำได้ น้อยหน่าสามารถปรับตัวได้ดีในพื้นที่ความส
“เราได้เข้าร่วมกับโครงการ 1 ท้องถิ่น 1 สินค้าเกษตรมูลค่าสูง ของกรมส่งเสริมการเกษตร เนื่องจากต้องการแปรรูปเพิ่มมูลค่าผลผลิตให้มีความหลากหลายมากขึ้น เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค เพราะการทำมะพร้าวควั่นจะมีช่องว่างเท่าเดิมและคงเดิม ซึ่งไม่ได้เพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน แต่หากเราหันมาทำสินค้ามูลค่าสูง สินค้าอาจจะไม่ต้องเพิ่ม แต่เราเพิ่มมูลค่าให้กับสินค้าได้” หนึ่งในคำบอกเล่าของ นายจารุวัฒน์ หงส์ศุภางค์พันธุ์ ประธานแปลงใหญ่มะพร้าวน้ำหอม หมู่ 6 ต.ดอนกรวย อ.ดำเนินสะดวก จ.ราชบุรี ถึงที่มาของการเข้าร่วมโครงการสินค้าเกษตรและบริการมูลค่าสูง ‘1 ท้องถิ่น 1 สินค้าเกษตรมูลค่าสูง’ ภายใต้ภารกิจสำคัญของกรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ที่ต้องการมุ่งเน้นการพัฒนาศักยภาพของสินค้าเกษตรในแต่ละท้องถิ่น ส่งเสริมการแปรรูปเพิ่มมูลค่า ตลอดจนขยายโอกาสทางการตลาดไปสู่ระดับสากล ด้วยความมุ่งมั่นตั้งใจของกรมส่งเสริมการเกษตร ที่จะยกระดับรายได้และพัฒนาคุณภาพชีวิตของเกษตรกรไทยให้ยั่งยืน จนมีชุมชนที่ประสบความสำเร็จอย่างเป็นรูปธรรมจากโครงการสินค้าเกษตรและบริการมูลค่าสูง ‘1 ท้องถิ่น 1 สินค้าเกษตรมูลค่าสูง’ ในหล
