การสร้างสังคมที่เข้มแข็งและยั่งยืน ไม่ได้เริ่มต้นจากการพัฒนาเศรษฐกิจหรือเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเริ่มจากการสร้างรากฐานความรู้ และปลูกฝังแนวคิดให้คนสามารถพึ่งพาตนเองได้ โดยเฉพาะเยาวชนซึ่งเป็นกำลังสำคัญของประเทศในอนาคต การน้อมนำองค์ความรู้ตามแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มาประยุกต์ใช้ในการเรียนรู้และลงมือปฏิบัติจริง จึงเป็นอีกแนวทางสำคัญในการสร้างภูมิคุ้มกันให้คนรุ่นใหม่ พร้อมเติบโตไปกับสังคมและสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุล แนวคิดดังกล่าวสะท้อนผ่านพิธีมอบทุนสนับสนุนโครงการสานต่อองค์ความรู้ตามแนวพระราชดำริ ภายใต้โครงการความร่วมมือเพื่อขยายผลองค์ความรู้ตามแนวพระราชดำริสู่เยาวชน ประจำปี 2569 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ กรุงเทพมหานคร ภายในงาน SUSTAINABILITY EXPO 2026 (SX2026) โดยมี ดร.สุเมธ ตันติเวชกุล กรรมการและที่ปรึกษาพิเศษอาวุโสมูลนิธิชัยพัฒนา นางสุพร ตรีนรินทร์ เลขาธิการ กปร. ดร.สุภชัย จันปุ่ม รองเลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน และ นายฐาปน สิริวัฒนภักดี ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ร่วมมอบทุนสนั

จากแม่ค้าตลาดนัดสู่นักขายสินค้าเกษตรออนไลน์ เปิดมุมมองใหม่ในการทำเกษตร เปลี่ยนวิธีคิดจากการปลูกกล้วยเพื่อรอขายผลผลิต มาเป็นการสร้างรายได้จากทุกส่วนของต้นกล้วย ทั้งหน่อ ใบ กาบ และเส้นใย พร้อมใช้ตลาดออนไลน์เชื่อมโยงผู้ซื้อกับเกษตรกรทั่วประเทศ โดยมีหัวใจสำคัญคือ “ปลูกให้เป็น ต้องขายให้ได้ และรู้จักเพิ่มมูลค่าสิ่งที่มีอยู่” สำหรับเกษตรกรทั่วไป เมื่อพูดถึงการปลูกกล้วย หลายคนอาจนึกถึงการปลูกเพื่อเก็บผลผลิตขายเป็นเครือหรือเป็นหวี เมื่อเก็บเกี่ยวเสร็จแล้วก็ตัดต้นทิ้ง เพื่อเปิดทางให้หน่อใหม่เจริญเติบโตต่อไป แต่หากลองเปลี่ยนมุมมอง กล้วยหนึ่งกออาจสร้างรายได้มากกว่าที่คิด เพราะนอกจากผลกล้วยที่นำไปจำหน่ายได้แล้ว ส่วนอื่นๆ ของต้นกล้วยยังมีโอกาสพัฒนาเป็นสินค้าสร้างรายได้เช่นเดียวกัน แนวคิดนี้เป็นหนึ่งในวิธีทำเกษตรของ คุณอ้อ-นริศรา ภูธิตา เจ้าของเมล็ดพันธุ์ดี เกษตรวิถีไทย จังหวัดระยอง ผู้ที่มองว่าการสร้างรายได้จากการเกษตรไม่จำเป็นต้องเริ่มต้นจากการมีพื้นที่จำนวนมาก หรือปลูกพืชให้ได้ผลผลิตสูงที่สุดเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเริ่มจากการมองเห็นคุณค่าของสิ่งที่มีอยู่ และรู้จักหาตลาดให้กับสินค้านั้น คุณอ้อเล่า

แหนแดง เป็นพืชตระกูลเฟิร์นชนิดลอยน้ำ เจริญเติบโตลอยอยู่บนผิวน้ำในที่ที่มีน้ำขังในเขตร้อนและเขตอบอุ่น แหนแดงที่พบอยู่ทั่วโลกมีอยู่ด้วยกัน 7 ชนิด ในประเทศไทยมีอยู่เพียงชนิดเดียว คือ อะซอลล่า พินนาต้า (Azolla pinnata) ต้นแหนแดง ประกอบด้วยส่วนต่างๆ คือ ลำต้น ราก และใบ แหนแดงมีกิ่งแยกจากลำต้น ใบของแหนแดงเกิดตามกิ่งเรียงสลับกันไป ใบแบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือใบบนและใบล่าง มีขนาดใกล้เคียงกัน ใบล่างค่อนข้างโปร่งใส มีคลอโรฟิลล์น้อยมาก ใบบนเป็นสีเขียวมีคลอโรฟิลล์เป็นองค์ประกอบ ดร. ศิริลักษณ์ แก้วสุรลิขิต นักวิชาการเกษตรชำนาญการพิเศษ กลุ่มงานวิจัยจุลินทรีย์ดิน กลุ่มวิจัยปฐพีวิทยา กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตร เล่าว่า แหนแดงที่ขึ้นอยู่ตามแหล่งน้ำธรรมชาติในบ้านเรา เป็นแหนแดงสายพันธุ์ อะซอลล่า พินนาต้า (Azolla pinnata) มีขนาดเล็กกว่าแหนแดงสายพันธุ์ที่กรมวิชาการเกษตรพัฒนาขึ้นมาเพื่อให้เกษตรกรนำไปใช้ประโยชน์ในปัจจุบัน ประมาณ 10 เท่า ทำให้ขยายพันธุ์ได้ช้ากว่า แหนแดง มีประวัติการใช้เป็นปุ๋ยพืชสดในนาข้าว ในประเทศสังคมนิยมเวียดนาม และสาธารณรัฐประชาชนจีนมานานหลายศตวรรษแล้ว “กรมวิชาการเกษ

“โกโก้” พืชที่แค่ได้ยินชื่อ ภาพของความหอมหวาน ละมุน และรสชาติอันเป็นเอกลักษณ์ก็ลอยมาทันที นอกเหนือจากความอร่อยแล้ว โกโก้ยังเคยถูกยกให้เป็น “พืชเศรษฐกิจทางเลือกใหม่” ที่หอมหวานสำหรับเกษตรกรไทยในหลายพื้นที่ แต่ในความเป็นจริง เส้นทางของโกโก้ไทยไม่ได้หอมหวานเหมือนรสชาติของมันเลย ย้อนกลับไปในช่วงที่โกโก้เริ่มบูมใหม่ๆ เกษตรกรจำนวนมากมองเห็นโอกาสและแห่ปลูกตามกระแส โดยขาดการศึกษาข้อมูลอย่างรอบด้าน ทำให้ตกเป็นเหยื่อของกลุ่มมิจฉาชีพที่เข้ามาหลอกขายต้นพันธุ์พ่วงด้วยคำสัญญาว่าจะ “ประกันราคาและรับซื้อคืนแน่นอน” ซึ่งในช่วงแรกก็มีการรับซื้อจริง แต่พอนานวันเข้า กลุ่มผู้รับซื้อกลับหายเข้ากลีบเมฆ ทิ้งให้เกษตรกรหลายรายต้องชอกช้ำขาดทุนและปล่อยสวนทิ้งร้างเพราะไม่มีตลาดรองรับ ถึงอย่างนั้น โกโก้ก็ไม่ได้เป็นพืชฝันร้ายของทุกคน สำหรับเกษตรกรกลุ่มที่ยอมล้มลุกคลุกคลาน ลองผิดลองถูก และไม่ยอมแพ้ จนค้นพบว่าทางรอดของการปลูกโกโก้คือ “ต้องพึ่งพาตัวเอง” หนึ่งในคนที่พิสูจน์เรื่องนี้จนเห็นผลจริงก็คือ ผอ.วรวิทย์ ทิศานุรักษ์ อดีตผู้อำนวยการโรงเรียน และเจ้าของ “โกโก้เมืองลี Org

“กะเพรา” หนึ่งในพืชผักสมุนไพรที่อยู่คู่ครัวไทย และเป็นวัตถุดิบสำคัญของเมนูยอดนิยมอย่าง “ผัดกะเพรา” เบื้องหลังอาหารจานคุ้นเคยนี้ไม่ได้มีเพียงรสชาติและความหอมที่เป็นเอกลักษณ์ แต่ยังมีความท้าทายด้านการผลิต โดยเฉพาะการรักษาคุณภาพวัตถุดิบให้สม่ำเสมอ มีปริมาณเพียงพอต่อความต้องการของตลาด และสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ตลอดกระบวนการผลิต จากความต้องการวัตถุดิบที่เพิ่มขึ้น ประกอบกับการขยายตัวของอุตสาหกรรมอาหารพร้อมทาน ทำให้การพัฒนากะเพราสายพันธุ์ใหม่เข้ามามีบทบาทสำคัญ ไม่ใช่เพียงการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต แต่ยังเป็นโอกาสในการสร้างระบบเกษตรที่เชื่อมโยงงานวิจัย เกษตรกร และผู้ประกอบการเข้าด้วยกัน โดยมีเป้าหมายคือการสร้างวัตถุดิบคุณภาพดีและรายได้ที่มั่นคงให้กับภาคเกษตรไทย หนุนเกษตรกรปลูกกะเพราครบวงจร เติมความรู้ ทุน สร้างตลาดมั่นคง คุณเจนจิรา หอมมะลิ ผู้จัดการฝ่ายส่วนวิชาการเกษตร บริษัท ซีพีแรม จำกัด กล่าวว่า บริษัทดำเนินโครงการ “เกษตรกรคู่ชีวิต” มาอย่างต่อเนื่องกว่า 19 ปี เพื่อส่งเสริมเกษตรกรผู้ปลูกกะเพราอย่างครบวงจร โดยให้ความสำคัญกับการสนับสนุน 3 ด้าน ได้แก่ ความรู้ ทุน และการตลาด “แนวคิดเกษตรกรคู่ชี

หากพูดถึงการปลูกพืชสร้างรายได้ หลายคนอาจนึกถึงพืชเศรษฐกิจยอดนิยมอย่างข้าว อ้อย มันสำปะหลัง หรือผักสวนครัว แต่รู้หรือไม่ว่า “สมุนไพรไทย” ที่พบเห็นได้ทั่วไป ก็เป็นอีกหนึ่งพืชทางเลือกที่มีศักยภาพสร้างรายได้ไม่น้อย หากรู้จักวางแผนการปลูก เลือกชนิดพืชให้เหมาะสมกับฤดูกาล และที่สำคัญต้องรู้ว่าตลาดต้องการอะไร เพราะการปลูกสมุนไพรให้ขายได้ราคาดี ไม่ได้ขึ้นอยู่กับปริมาณผลผลิตเพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงคุณภาพ การเก็บเกี่ยว และกระบวนการแปรรูป วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านได้มีโอกาสพูดคุยกับ คุณเนตร–พัชรวัลย์ สว่างศิลป์ เจ้าของสวนสมุนไพรภูปางสวรรค์ จังหวัดอุทัยธานี เป็นอีกหนึ่งผู้ที่มองเห็นโอกาสสร้างรายได้จากสมุนไพรไทย ด้วยประสบการณ์ในวงการสมุนไพรมานานหลายปี ทั้งการเพาะปลูก การรวบรวมวัตถุดิบ และการรับซื้อสมุนไพรจากเกษตรกรทั่วประเทศ เพื่อส่งต่อให้กับโรงงานผลิตยาชั้นนำของประเทศ คุณเนตรได้นำองค์ความรู้จากประสบการณ์จริงมาพัฒนาระบบการปลูกสมุนไพรแบบผสมผสาน โดยเน้นการใช้พื้นที่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด พร้อมเผยเทคนิคปลูกสมุนไพร 3 ชนิดในพื้นที่ 1 ไร่ ที่มีโอกาสสร้างรายได้รวมแตะหลัก 150,000 บาท หากบริหารจัดการอย่างเหม

ใครจะไปคิด แค่ขายยุงได้เงินเป็นหมื่น ทำแบบจริงจัง ถึงขั้นไปออกบูธ ขนาดฝรั่งยังซื้อ เผยวิธีทำไม่ง่าย แฮนด์เมดทุกชิ้น เปิดรับซื้อยุง ส่งต่อรายได้ ใครจะคิดว่า อาชีพขายยุงจะมีจริง หลังสมาชิก TikTok @leesaesilp โพสต์เล่าอาชีพสุดแปลก สร้างอาชีพใหม่จากการขายยุง ที่เป็นยุงจริงๆ ทำเป็นพวงกุญแจขาย ซึ่งเป็นพวงกุญแจซากยุงเรืองแสง โดยเธอเล่าที่มาว่า เราชื่อลี เราได้เงินหมื่นจากการนั่งตบยุงไปวันๆ เราชอบสะสมซากยุงไว้ดูเล่น ตื่นเต้น นึกสนุกเลยเอามาทำพวงกุญแจ ทำให้เรืองแสงได้ด้วย ยุงบินมาเห็นจะได้เป็นแพนิก ตกใจกลัวรีบบินหนี อาจจะช่วยลดอัตราการถูกยุงกัด เวลาไปออกบูธ ต่างชาติชอบกันมาก ยุง From Thailand เขาจะซื้อกลับไปฝากเพื่อนๆ ขายดีจนต้องซื้อเครื่องดักยุงมา ได้บ้าง ไม่ได้บ้าง เปลืองไฟอยู่นะ แต่ตบเองไม่ไหว วิธีทำก็ยาก แต่ละขั้นตอนใช้เวลาหลายวัน ไหนจะรอจับยุง รอขิต แช่รักษาสภาพ ทับ รอแห้ง ลูกค้ารอหน่อยนะ ขั้นตอนนี้สำคัญ (นำซากยุงใส่กรอบพลาสติก) บางทีซากยังไม่แห้งดี แตก เละ ต้องลุ้นตลอด ชิ้นไหนสวย รอด อบได้ ทั้งหมดทั้งมวลที่อยากจะบอกคือ อยากทำอะไรทำเหอะ ชีวิตมันสั้น ใครจะมองว่าไร้สาระ เออ ก็จริง นอกจากนี้เ

ผู้เขียน : Huynh Nhat Mai Van ใครที่ชอบอาหารญี่ปุ่น คงคุ้นตากับใบไม้ขอบหยักที่วางเคียงมากับซาชิมิหรือซูชิ ใบเล็กๆ ที่ดูเหมือนมีไว้ตกแต่งจานนี้คือ “ใบชิโสะ” ผักสมุนไพรกลิ่นหอมเฉพาะตัวที่ช่วยเพิ่มรสชาติให้อาหาร และยังมีสารอาหารน่าสนใจ จนเป็นวัตถุดิบอีกชนิดที่ชวนให้ทำความรู้จักมากกว่าการเป็นเพียงผักเคียง ใบชิโสะ นับเป็นอีกหนึ่งสมุนไพรที่มีสรรพคุณมากมายให้กับทุกคน นอกจากช่วยเพิ่มกลิ่นหอมในอาหาร ใบชิโสะยังมีประโยชน์ต่อสุขภาพมากกว่าที่คิดด้วย เป็นพืชสมุนไพรที่มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว นิยมนำมาใช้ประกอบอาหารในประเทศญี่ปุ่น โดยเฉพาะเมนูซูชิ ซาชิมิ สลัด และอาหารประเภทซุป นอกจากช่วยเพิ่มกลิ่นหอมรสชาติให้อาหารแล้ว ใบชิโสะยังอุดมไปด้วยสารอาหารสำคัญ เช่น ใยอาหาร วิตามินซี แคโรทีน และโปรตีนรวมถึงสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพที่ช่วยปกป้องร่างกายอย่างครบถ้วน ใบชิโสะมีความผูกพันกับชาวญี่ปุ่นมาอย่างยาวนาน โดยชาวญี่ปุ่นนำมาใช้เป็นทั้งผักเคียงและส่วนประกอบในอาหารหลายชนิด ใบชิโสะ มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Bai Shiso นอกจากประเทศญี่ปุ่นแล้วยังพบการปลูกและบริโภคในประเทศอื่นๆ ในเอเซียด้วย เช่น เวียดนาม จีน และเกาหลี เนื่องจากเป