Featured

ในวันที่ชีวิตคนเมืองเต็มไปด้วยความเร่งรีบและพื้นที่ที่จำกัด คำว่า “เกษตร” อาจไม่ได้หมายถึงท้องนาไร่กว้างอีกต่อไป หากแต่กำลังถูกตีความใหม่ให้กลายเป็นวิถีชีวิต ที่ออกแบบได้ตามขนาดพื้นที่และจังหวะชีวิตของแต่ละคน เกษตรสมัยใหม่จึงไม่ใช่แค่เรื่องของการปลูกหรือเลี้ยง แต่คือการเข้าใจตัวเอง เข้าใจทรัพยากร และออกแบบระบบให้ “พอดี” กับชีวิต พอดีในแบบที่ไม่จำเป็นต้องเหมือนใคร และอาจเล็กพอจะอยู่กลางเมืองได้อย่างกลมกลืน คุณชารีย์ บุญญวินิจ หรือ “ลุงรีย์” เจ้าของ “โอมากาเห็ด” กลางเมือง คือหนึ่งในตัวอย่างของเกษตรกรที่นิยามคำว่าเกษตรใหม่ได้อย่างน่าสนใจ บนพื้นที่เพียงราว 100 ตารางวา ลุงรีย์ไม่ได้มองว่าความยั่งยืนเป็นเรื่องยิ่งใหญ่ แต่เป็นเรื่องปัจเจกที่ต้องตอบโจทย์ชีวิตของแต่ละคน “ความยั่งยืนสำหรับใครคนใดคนหนึ่ง มันเป็นเรื่องของปัจเจกมากๆ” ลุงรีย์อธิบาย พร้อมนิยามสิ่งที่ทำว่าเป็นเศรษฐกิจแบบอินดี้ ที่ต้องเริ่มจากการรู้จักตัวเองก่อนว่าอะไรคือความพอดี เพราะความพอดีของแต่ละคนไม่มีทางเท่ากัน จากมูลไส้เดือน สู่ฟาร์มครบวงจร ที่ทุกอย่างเชื่อมโยงกัน ลุงรีย์ เล่าให้ฟังว่า จุดเริ่มต้นของฟาร์มแห่งนี้ไม่ได้เริ่มจากเห

ตลาดแตงโมไม่ได้มีแต่ช่วงเวลาที่ดี เพราะราคามีขึ้นมีลงตามกลไกตลาด โดยเฉพาะในช่วงที่ผลผลิตออกมาพร้อมกันเป็นจำนวนมาก จนเกิดภาวะล้นตลาด เกษตรกรอาจต้องเผชิญกับราคาที่ลดลงเหลือเพียงกิโลกรัมละ 1-2 บาท ขณะที่บางส่วนขายไม่ออกจนต้องเททิ้ง กลายเป็นปัญหาสำคัญที่ผู้ปลูกแตงโมต้องหาทางรับมือ กว่าจะก้าวขึ้นมาเป็นเจ้าของ บริษัท ณิชชา ชามม์ จำกัด และเป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกแตงโมสเปเชียลตี้ เส้นทางของ คุณณิชชา แก้วสุริยา ไม่ได้เริ่มต้นจากการเป็นเกษตรกร หากแต่เริ่มจากการเป็นแม่ค้าขายผักธรรมดาคนหนึ่ง ในช่วงเริ่มต้นของการทำธุรกิจ การค้าขายผักถือว่าประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี มีกำไรที่น่าพอใจ และตั้งใจจะยึดเป็นอาชีพหลักในระยะยาว กระทั่งเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจต้มยำกุ้ง ส่งผลให้ธุรกิจได้รับผลกระทบ จึงเริ่มมองหาโอกาสใหม่จากสิ่งที่อยู่ใกล้ตัว เมื่อสังเกตว่าพื้นที่อำเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี ซึ่งเป็นบ้านเกิดของตนเอง มีเกษตรกรปลูกแตงโมจำนวนมาก จึงตัดสินใจรับซื้อแตงโมจากพ่อค้าและสวนเพื่อนำมาขายส่ง เพราะมองว่าเป็นสินค้าที่มีตลาดรองรับและหาซื้อได้ง่าย แต่เมื่อได้ลงมือทำจริง กลับพบว่าธุรกิจแตงโมไม่ได้ง่ายอย่างที่คิด จากเดิมท

ถ้าพูดถึง “ฟาร์มปลา” หลายคนอาจนึกถึงบ่อขนาดใหญ่ ระบบปั๊มน้ำ เครื่องเติมอากาศหรือเทคโนโลยีมากมายที่เข้ามาช่วยควบคุมการเลี้ยง แต่ที่รัฐเวอร์จิเนีย สหรัฐอเมริกา มีฟาร์มปลาเทราต์แห่งหนึ่งที่เลือกเดินคนละทาง ที่นี่แทบไม่ใช้เครื่องจักร แต่ใช้ธรรมชาติเป็นระบบหลักในการเลี้ยงปลา Smoke In Chimneys ฟาร์มปลาเทราต์ขนาดเล็กในเทือกเขาบลูริดจ์ ที่นำระบบเพาะฟักปลาเก่าแก่ตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 1930 กลับมาฟื้นฟูและใช้ประโยชน์อีกครั้ง จุดเด่นของฟาร์มแห่งนี้คือ การใช้น้ำจากตาน้ำธรรมชาติที่ไหลออกมาจากชั้นหินใต้ดิน ด้วยอัตราประมาณ 7,600 ลิตรต่อนาที และมีอุณหภูมิประมาณ 12 องศาเซลเซียส น้ำสะอาดจากธรรมชาติจะไหลผ่านท่อและรางคอนกรีตที่ออกแบบให้คล้ายลำธาร ก่อนเข้าสู่บ่อเลี้ยงปลา แล้วไหลออกไปยังลำธารที่อยู่ใกล้เคียง และที่สำคัญคือระบบทั้งหมดอาศัย แรงโน้มถ่วงและแรงดันน้ำตามธรรมชาติ ไม่ต้องใช้ปั๊มน้ำไฟฟ้า ไม่ต้องเติมสารเคมี ไม่ใช้ยาปฏิชีวนะ และไม่ต้องหมุนเวียนน้ำกลับมาใช้ใหม่ “ปลาเครียด” ก็ไม่ใช่ปลาที่ดี ไท วอล์กเกอร์ เจ้าของฟาร์ม เล่าว่า การเลี้ยงปลาของที่นี่ให้ความสำคัญกับเรื่องง่ายๆ แต่เป็นหัวใจสำคัญของการเลี้ยงปลานั่น

ไก่เบรส ขึ้นชื่อว่าเป็นไก่ที่มีเนื้อเยอะและนำมาทำอาหารอร่อย ซึ่งการเลี้ยงปัจจุบันในประเทศไทย ถือว่ากำลังได้รับความนิยมในหลายพื้นที่ เพราะนอกจากเลี้ยงขุนส่งเนื้อจำหน่ายให้กับร้านอาหารแล้ว ในเรื่องของสายพันธุ์เอง มีเกษตรกรให้ความสนใจและนำมาเลี้ยงสร้างรายได้ทำพ่อแม่พันธุ์จำหน่ายได้อีกด้วย คุณกฤศ เล้ารัตนานุรักษ์ หรือ คุณหนุ่ย เจ้าของฮาเวสมูน แวลลีย์ ฟาร์ม Organic & Biodynamic Farming ได้นำไก่เบรสมาเลี้ยงในบริเวณสวนของตนเองจนประสบผลสำเร็จ พร้อมกันนี้ยังมีการพัฒนาสายพันธุ์เป็นพ่อแม่พันธุ์จำหน่าย สามารถเกิดรายได้แบบครบวงจรสำหรับการเลี้ยงไก่เบรส  คุณหนุ่ย เล่าให้ฟังว่า ก่อนที่จะมาเป็นเกษตรกรและทำการเกษตรแบบครบวงจรเหมือนเช่นทุกวันนี้ สมัยก่อนได้เรียนรู้และทำงานหลายอย่าง และมีโอกาสที่จะไปดำเนินธุรกิจที่ประเทศจีน เพราะมีความสนใจในเรื่องของแพทย์แผนจีนอยู่เป็นทุนเดิม แต่ต้องกลับมาดูแลครอบครัว จึงทำให้สิ่งที่คิดไว้ต้องวางลง และได้มาหาที่ดินในจังหวัดเชียงใหม่ เพื่อทำเกษตรอินทรีย์แบบครบวงจรในเวลาต่อมา  “พอมาปรับพื้นที่ทำการเกษตรลงตัว ผมได้เกิดความคิดที่อยากจะได้ไก่เนื้อมาเลี้ยง ก็เลยเกิดสนใจเป็นไ

หากพูดถึง “ผลไม้ป่า” ที่คนรุ่นใหม่อาจไม่คุ้นชื่อ “มะพอก” นับเป็นอีกหนึ่งพืชพื้นถิ่นที่น่าสนใจ เพราะแม้รูปลักษณ์ภายนอกจะดูเป็นเพียงไม้ยืนต้นธรรมดาที่พบในป่า แต่เมื่อพิจารณาให้ละเอียดจะพบว่า มะพอกเป็นพืชที่มีการใช้ประโยชน์ได้หลายส่วน ทั้งผลที่รับประทานได้ เมล็ดที่มีน้ำมัน รวมถึงเนื้อไม้ที่นำไปใช้ประโยชน์ได้ มะพอกมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Parinari anamensis Hance อยู่ในวงศ์ Chrysobalanaceae เป็นไม้ต้นขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ โดยข้อมูลจากสารานุกรมพืชในประเทศไทยของกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ระบุว่ามีชื่อเรียกแตกต่างกันไปตามแต่ละท้องถิ่น เช่น พอก มะคลอก มะมื่อ หมักมื่อ หมากรอก ท่าลอก และประดงเลือด เป็นต้น จุดเด่นของมะพอกจึงไม่ได้อยู่ที่การเป็น “ผลไม้ป่า” เพียงอย่างเดียว แต่เป็นตัวอย่างของพืชพื้นบ้านที่สะท้อนให้เห็นว่า ทรัพยากรในป่าหลายชนิดสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้หลากหลาย หากรู้จักและใช้ให้ถูกวิธี มะพอก ไม้ต้นใหญ่ที่อยู่คู่กับป่า มะพอกเป็นไม้ยืนต้นที่สามารถเติบโตได้สูงประมาณ 10-20 เมตร และมีรายงานพบได้ทั้งในป่าดิบ ป่าเบญจพรรณ และป่าเต็งรัง โดยสามารถพบได้ในประเทศไทย รวมถึงประเทศในภูมิภาคอิน

คุณสุนทร คมคาย รองประธานกลุ่มสหกรณ์เกษตรอินทรีย์ปราจีนบุรี อยู่บ้านเลขที่ 69 หมู่ที่ 4 ตำบลเขาไม้แก้ว อำเภอกบินทร์บุรี จังหวัดปราจีนบุรี เกษตรกรนักสู้ นักพัฒนา และเปรียบเสมือนผู้นำความยั่งยืนมาสู่ชุมชน ด้วยการลด ละ เลิก ใช้สารเคมี หันมาทำเกษตรอินทรีย์เพื่อความยั่งยืนจนประสบผลสำเร็จ สามารถสร้างรายได้จากสวนเกษตรอินทรีย์ได้มากกว่าปีละครึ่งล้าน คุณสุนทร คมคาย เล่าถึงจุดเริ่มต้นการทำเกษตรว่า ตนเคยทำงานเป็นพนักงานขายปุ๋ยเคมีมาก่อน เมื่อถึงจุดอิ่มตัวกับการเป็นลูกจ้างก็ได้ลาออกจากงานกลับมาเปิดร้านขายเคมีภัณฑ์เป็นของตัวเอง และมีการทำเกษตรปลูกไม้ผลควบคู่กันไป โดยการนำความรู้เรื่องสารเคมีมาประยุกต์ใช้กับวิชาการเกษตรที่เรียนจบจากมหาวิทยาลัยแม่โจ้ จนกระทั่งในปี 2533 เกิดการเปลี่ยนแปลงอีกครั้ง เมื่อกำลังจะมีโรงงานไฟฟ้ามาตั้งในหมู่บ้าน ตนได้มีส่วนร่วมเป็นแกนนำคัดค้านการก่อสร้างโรงงาน และมีภาคประชาชนจากหลายกลุ่มเข้ามาช่วย จากวิกฤตครั้งนั้นกลายเป็นโอกาสจบเรื่องราวต่างๆ ไป แต่ยังเหลือมิตรภาพดีๆ จากการที่ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้อาชีพจากเพื่อนๆ หลายกลุ่มที่เข้ามาช่วยกัน โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรอินทรีย์สนามชัยเขต ท

ในแปลงผักหรือสวนครัว “ผักบุ้ง” อาจไม่ได้มีค่าแค่เป็นผักที่นำมาประกอบอาหารเท่านั้น แต่ส่วนที่เหลือจากการตัดแต่ง เช่น ก้าน ใบ หรือผักบุ้งที่แก่เกินกว่าจะนำมารับประทาน ยังสามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้ ด้วยการทำเป็น น้ำหมักจากพืช สำหรับนำไปใช้ในแปลงปลูก แนวคิดดังกล่าวสอดคล้องกับหลักการจัดการอินทรียวัตถุในภาคการเกษตร เพราะเศษพืชเมื่อผ่านกระบวนการย่อยสลายโดยจุลินทรีย์ จะเปลี่ยนอินทรียวัตถุให้กลายเป็นสารอินทรีย์และธาตุอาหารบางส่วนที่สามารถหมุนเวียนกลับคืนสู่ดินได้ ช่วยลดการทิ้งเศษพืชและเพิ่มการใช้ทรัพยากรภายในฟาร์มให้เกิดประโยชน์สูงสุด ใครที่ปลูกผักสวนครัว แล้วในแปลงมีผักบุ้งอยู่ นอกจากเอาไปทำเมนูต่างๆ ได้แล้ว ยังสามารถนำมาทำน้ำหมักได้ด้วย เนื่องจากในผักบุ้งมีฟอสฟอรัสและไนโตรเจนสูงเมื่อนำมาทำเป็นน้ำหมัก เพื่อเร่งการเจริญเติบโตของพืชและช่วยปรับสภาพดินให้ร่วนซุยอีกด้วย วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านมีสูตร “น้ำหมักจากผักบุ้ง” มาฝากพี่ๆ น้องๆ ใช้บำรุงพืชที่สวนที่แปลงของตัวเองได้ง่ายๆ จะมีวิธีการทำอย่างไรบ้าง มาดูรายละเอียดกันเลย คุณตาอุทัย แก่นสกล เกษตรกรผู้มีความเชี่ยวชาญในด้านการทำเกษตรผสมผสานและทำปุ๋ยห

มะเขือเทศ โซลาริโน่ (Solarino) สายพันธุ์เนเธอร์แลนด์ เด่นที่รสชาติหวานอมเปรี้ยวเป็นเอกลักษณ์ เหมาะกับการกินผลสด ทรงผลยาว สีแดงสวย เนื้อแน่นกรอบ ไม่มีกลิ่นฉุน กำลังเป็นที่นิยมในประเทศไทย โดยเฉพาะในกลุ่มคนรักสุขภาพและกลุ่มคนที่มีกำลังซื้อสูง เหมาะสำหรับปลูกเป็นพืชสร้างรายได้เสริม ปลูกไม่ต้องเยอะสามารถทำรายได้ต่อสัปดาห์ไม่น้อย คุณศิริลักษณ์ เอกประทุมชัย หรือ คุณเก็ต เจ้าของฟาร์ม Miss Melon Farm ตั้งอยู่ที่ 14/3 หมู่ที่ 8 ตำบลบึงบา อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี อดีตมนุษย์เงินเดือนอิ่มตัวจากงานประจำ ผันตัวเป็นเกษตรกรเจ้าของสวนเมล่อน พร้อมกับการต่อยอดสร้างรายได้ นำมะเขือเทศโซลาริโน่ ที่เป็นสายพันธุ์กินผลสดมาปลูกเก็บขายได้เงินค่ากับข้าวสัปดาห์ละ 3,000 บาท คุณเก็ต เล่าให้ฟังว่า ก่อนที่จะมาเป็นเกษตรกร ตนเองเคยทำงานเป็นพนักงานออฟฟิศมาก่อน จนถึงจุดอิ่มตัวกับรูปแบบการทำงานประจำ และต้องการอยากที่จะกลับมาดูแลพ่อกับแม่ที่มีอายุมากขึ้น โดยการกลับมาอยู่บ้านในครั้งนี้ไม่เพียงแค่กลับมาดูแลพ่อแม่ แต่เป็นการกลับมาเริ่มต้นทำสิ่งใหม่ๆ ด้วยแนวคิดอยากปลูกผักปลอดภัยในโรงเรือน จึงได้เริ่มต้นหาความรู้จากงานสัมมนา

10 ปีมาแล้ว ที่คุณเรวัต พาดกลาง หนุ่มวัย 33 ปี ชาวตำบลจันอัด อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา เริ่มเลี้ยงไก่ คุณเรวัต เรียนจบประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง สาขาช่างเชื่อมโลหะ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตนครราชสีมา หลังเรียนจบก็ใช้ชีวิตตามประสาคนหนุ่ม สมัครเข้าทำงานในตำแหน่งโปรแกรมเมอร์ ของบริษัทเอกชนแห่งหนึ่งในจังหวัด เมื่อเริ่มก่อร่างสร้างตัว ก็ต้องการหารายได้พิเศษเสริมจากงานประจำ ประกอบกับใจรักในสัตว์ปีก จึงคิดเลี้ยงไก่สวยงาม นำมาเพาะขยายพันธุ์ขาย มีรายได้เสริมเข้ามาจำนวนหนึ่ง ไก่ดำ เป็นไก่ที่คุณเรวัตเลือก เนื่องจากเมื่อนับย้อนไป 10 ปีที่แล้ว ไก่สวยงามที่เป็นไก่ดำ ยังไม่เป็นที่รู้จักมากนัก “ผมทำงานอยู่หน้าคอมพิวเตอร์ จึงใช้โอกาสนั้นนั่งค้นคว้าผ่านเว็บไซต์ต่างๆ และผมไม่เคยรู้ว่า หาแหล่งพันธุ์ไก่ดำในประเทศไทยได้ที่ไหน จึงตัดสินใจสั่งนำเข้าไข่ไก่ดำผ่านเว็บไซต์ เป็นไก่ซิลค์กี้ ราคาไข่ใบละ 1,024 บาท จำนวน 50 ใบ แต่ผมไม่มีความรู้อะไรเลย เมื่อได้ไข่มาก็ให้แม่ไก่บ้านฟัก ฟักออกมาได้ลูกไก่จำนวน 16 ตัว เลี้ยงรอดเพียง 12 ตัว เท่านั้น” คุณเรวัต บอกว่า ไก่พันธุ์ซิลค์กี้ เป็นไก่ดำที่จัดอยู่ใ

มันสำปะหลังถือเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญ ที่สร้างรายได้ให้กับเกษตรกรในหลายพื้นที่ของประเทศ แต่การจะทำให้มันสำปะหลังให้ผลผลิตดีและมีคุณภาพ ไม่ได้ขึ้นอยู่กับการเลือกพันธุ์เพียงอย่างเดียว เพราะตั้งแต่การเตรียมดิน ท่อนพันธุ์ การให้น้ำ การใส่ปุ๋ย ไปจนถึงการป้องกันโรค ล้วนมีส่วนสำคัญต่อผลผลิตที่จะได้ในช่วงเก็บเกี่ยว โดยเฉพาะในช่วงที่สภาพอากาศแปรปรวน การรอเพียงน้ำฝนอาจทำให้การเจริญเติบโตของมันสำปะหลังไม่สม่ำเสมอ เกษตรกรบางรายจึงเริ่มนำระบบน้ำเข้ามาช่วยจัดการแปลง ซึ่งระบบน้ำหยดเป็นอีกหนึ่งเทคโนโลยีที่น่าสนใจ เพราะสามารถควบคุมทั้งน้ำและการให้ปุ๋ยได้ตามความต้องการของพืช และหากบริหารจัดการอย่างเหมาะสม ก็ช่วยให้ต้นมันสำปะหลังเติบโตเร็วขึ้นและเก็บเกี่ยวได้ตรงตามช่วงเวลาที่ต้องการ กรมส่งเสริมการเกษตร เดินหน้าคุมโรคใบด่าง นางอัญชลี สุวจิตตานนท์ อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า จังหวัดกาญจนบุรีเป็นหนึ่งในพื้นที่ปลูกมันสำปะหลังสำคัญของไทย โดยได้ติดตามผลการดำเนินงานตาม 6 แนวทางหลัก เพื่อควบคุมและลดพื้นที่การระบาดของโรคใบด่างมันสำปะหลัง แนวทางสำคัญเริ่มตั้งแต่การเฝ้าระวังและสำรวจแปลงอย่างสม่ำเสมอทุก 2-4 สัปด

สำนักงานกองทุนฟื้นฟูและพัฒนาเกษตรกร (กฟก.) ภูมิภาคที่ 2 เดินหน้าแผนบูรณาการเชิงรุกยกระดับสินค้าเกษตร 26 จังหวัดภาคกลางสู่มาตรฐาน “Mass Product” เพื่อตอบโจทย์ตลาดใหญ่ทั้งในและต่างประเทศ พร้อมเตรียมจัดงานใหญ่ขนทัพสินค้าเด่นให้ ช้อป-ชิม-ชิล ณ บริเวณสระมรกต อาคารรัฐสภา ระหว่างวันที่ 10-14 สิงหาคมนี้ หวังใช้เป็นเวทีเก็บข้อมูลพฤติกรรมผู้บริโภคมาวิเคราะห์ดาต้าเพื่อพัฒนาศักยภาพเกษตรกรไทยอย่างยั่งยืน พลิกโฉมเกษตรกรภาคกลาง 26 จังหวัด ดร.วิญญู สะตะ ผู้อำนวยการสำนักกิจการสาขาภูมิภาคที่ 2 สำนักงานกองทุนฟื้นฟูและพัฒนาเกษตรกร (กฟก.) เปิดเผยทิศทางการดำเนินงานว่า สำนักกิจการสาขาภูมิภาคที่ 2 ได้เดินหน้านโยบายเชิงรุกเข้ามาช่วยเหลือและส่งเสริมพี่น้องเกษตรกรในพื้นที่ภาคกลางครอบคลุม 4 กลุ่มบูรณาการ รวม 26 จังหวัด โดยมุ่งพัฒนาตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ จนถึงปลายน้ำ สิ่งสำคัญคือการนำระบบดาต้า (Data Analytics) เข้ามาช่วยวิเคราะห์สินค้าให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคยุคใหม่ สำหรับ แนวทางนโยบายเชิงรุกในการปั้นสินค้าสู่ Mass Product นั้น เป้าหมายหลักของการลงพื้นที่เชิงรุกคือการเฟ้นหาองค์กรเกษตรกรที่มีความ

ถ้าพูดถึง “พืชทำเงิน” ในสวน หลายคนอาจนึกถึงทุเรียน มะม่วง หรือพืชเศรษฐกิจ แต่รู้ไหมว่า…ใต้ดินในแปลงผักบ้านๆ ของเรามีพืชหน้าตาธรรมดา ที่ทำเงินไว้แบบเงียบๆ นั่นคือ ‘กระชาย’  ปัจจุบันตลาดพืชสมุนไพรไทยกำลังเติบโตอย่างต่อเนื่อง ทั้งในประเทศและตลาดส่งออก โดยเฉพาะกลุ่มสมุนไพรที่ได้รับความสนใจเพิ่มขึ้น นอกจากขมิ้นชันแล้ว “กระชาย” นับเป็นพืชสมุนไพรอีกชนิดที่กำลังเป็นที่ต้องการของตลาดอย่างมาก หากรู้จักแปรรูปก็สามารถเพิ่มมูลค่าได้หลายเท่าตัว วันนี้ เทคโนโลยีชาวบ้าน ขอพาไปบุกสวนกระชายสุดจี๊ดแห่งหนึ่งในพื้นที่ จังหวัดนครปฐม ไปล้วงเทคนิคทำเงินใต้ดินจากเกษตรกรตัวจริงเสียงจริงอย่าง คุณชัยนรินท์ ภูวดลแสงวิจิตร์ หรือที่หลายคนรู้จักกันดีในชื่อ เฮียอ้าท กระชายซิ่ง ที่จะมาเปิดมุมมองและเทคคิคการวางแผนการปลูก ที่สามารถต่อยอดเป็นรายได้ก้อนโตได้ หากปลูกเป็น วางแผนถูก และทำตลาดให้ตรงจุด คำถามสำคัญคือ ระหว่างที่ยังไม่ถึงวันเก็บผลผลิตกระชาย เฮียมีการวางแผนการปลูกและจัดการรายได้ในสวนอย่างไร และมี “เจ้าภาพ” ที่เป็นต้นทุนในการปลูก ส่วนกระชายนั้นคือ“เงินที่ฝังไว้ใต้ดิน” ตามไปไขเคล็ดลับวิธ

ถั่วเหลือง เป็นพืชที่พบในประเทศจีน เมื่อเกือบ 5,000 ปีที่แล้ว บริเวณลุ่มแม่น้ำเหลือง จากนั้นแพร่กระจายพันธุ์ไปยังประเทศญี่ปุ่นและเกาหลีก่อนเข้าสู่ยุโรปและอเมริกา ถั่วเหลือง เป็นอาหารโปรตีนชั้นยอดสำหรับวัว อเมริกามีพื้นที่การปลูกถั่วเหลืองและผลผลิตมากที่สุดในโลก ประเทศไทย เริ่มปลูกถั่วเหลืองกันกว่า 200 ปีแล้ว สันนิษฐานว่าเมล็ดพันธุ์ได้มาจากชาวจีนที่อพยพเข้ามาสู่ประเทศไทย สมัยต้นรัตนโกสินทร์ ต่อมาในปี พ.ศ. 2503 หน่วยงานของรัฐได้มีการปรับปรุงพันธุ์ถั่วเหลืองให้เหมาะสมกับภูมิอากาศบ้านเรา เช่น พันธุ์สุโขทัย 1-3 พันธุ์นครสวรรค์ 1 พันธุ์เชียงใหม่ 60 พันธุ์ สจ.4 และ สจ.5 ปัจจุบันนี้ การผลิตถั่วเหลืองยังไม่เพียงพอต่อความต้องการทำให้มีการนำเข้าถั่วเหลืองจากต่างประเทศมาบริโภคในครัวเรือนและส่วนใหญ่นำเข้ากากถั่วเหลืองมาเพื่อผลิตอาหารสัตว์ พื้นที่ปลูกในประเทศจะเป็นภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบนจะเป็นพื้นที่ที่เหมาะกับการปลูกถั่วเหลืองมากที่สุดเนื่องจากอากาศค่อนข้างเย็นกว่าภาคอื่น ถึงแม้ว่าถั่วเหลืองไม่ใช่พืชบ้านเรา แต่ก็มีการนำถั่วเหลืองมาใช้บริโภคกันอย่างแพร่หลาย เช่น น้ำมันถั่วเหลือง น้ำนมถ

ช่วงสายวันหนึ่ง เราเดินทางจากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข 304 วิ่งผ่านอำเภอพนมสารคาม เดินทางต่อด้วยทางหลวงหมายเลข 3259 ไปยังอำเภอสนามชัยเขต จังหวัดฉะเชิงเทรา โดยมีเป้าหมายปลายทางอยู่ที่ “สวนป่าลาดกระทิง” ขององค์การอุตสาหกรรมป่าไม้ (อ.อ.ป.) สวนป่าลาดกระทิง สวนป่าลาดกระทิง เดิมเป็นสวนป่าที่อยู่ภายใต้การดำเนินงานของ บริษัท ไม้อัดไทย จำกัด ตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ แควระบม-สียัด เริ่มดำเนินการปลูกป่าในปี 2511 และตั้งแต่ปี 2519 เป็นต้นมา บริษัท ไม้อัดไทย จำกัด ได้รับอนุมัติให้นำเงินค่าปลูกป่าตามเงื่อนไขสัมปทานจากแหล่งอื่นมาดำเนินการปลูกสร้างสวนป่าทดแทนในพื้นที่โครงการปลูกสร้างสวนป่าลาดกระทิง ปลูกสร้างสวนป่าทดแทนในพื้นที่โครงการปลูกสร้างสวนป่าลาดกระทิง โดยได้ปลูกสร้างสวนป่าตามเงื่อนไขสัมปทานเรื่อยมาจนถึงปี 2532 การปลูกป่าในลักษณะนี้ก็ได้หยุดลง เนื่องจากในปี 2532 รัฐบาลประกาศให้ยกเลิกสัมปทานทำไม้ (ป่าบก) จึงมีเพียงการปลูกและบำรุงรักษาสวนป่าเดิมให้เป็นไปตามพันธกรณีเท่านั้น ปัจจุบันงานสวนป่าลาดกระทิง เป็นสวนป่าโครงการที่ 6 สังกัดองค์การอุตสาหกรรมป่าไม้เขตศรีราชา องค์การอุตสาหกรรมป่าไม้ ภาค

น้ำมันหอมระเหย (Essential Oil)   คือ น้ำมันกลิ่นหอมที่พืชสร้างขึ้นและเก็บไว้ในดอก ใบ ผล ลำต้น ตลอดจนเมล็ด ซึ่งกลิ่นเหล่านี้ มีคุณสมบัติเด่นที่แตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับองค์ประกอบทางเคมีของน้ำมันหอมระเหยที่อยู่ในพืชแต่ละชนิดเช่น สารterpinenในน้ำมันไพลมีสรรพคุณคลายกล้ามเนื้อ สาร eugenol ในน้ำมันหอมระเหยที่ได้จากพืชตระกูลกะเพราช่วยดึงดูลแมลง ส่วนสาร Citronellol oil จากใบตะไคร้หอมช่วยไล่แมลง ขณะที่สารชาวิโคล (Chavicol) จากใบพลูมีคุณสมบัติยับยั้งการเจริญของเชื้อจุลินทรีย์บางชนิด    ทุกวันนี้ น้ำมันหอมระเหยของไทย ที่สกัดจากพืชสมุนไพรตามธรรมชาติ เช่น ดอกไม้ ใบไม้ และเปลือกไม้  โดยน้ำมันหอมระเหยบริสุทธิ์ที่ได้จากการกลั่นแยกจะมีกลิ่นหอมและติดทนกว่าน้ำมันหอมระเหยที่ผสมจากสารเคมีเลียนแบบธรรมชาติแล้ว ยังมีคุณสมบัติทางยาที่โดดเด่นมีสารประกอบที่มีกลไกออกฤทธิ์ที่มีผลต่อระบบต่างๆ ของร่างกาย ช่วยบรรเทาอาการไข้ ปวดหัว วิงเวียน คลื่นไส้อาเจียนได้ ฯลฯ   จึงเป็นที่ต้องการตลาดทั้งในประเทศและส่งออก น้ำมันหอมระเหย ถือเป็นหัวใจสำคัญของอุตสาหกรรมเครื่องหอมและสปา ทำหน้าที่สร้างเอก

การทำอาชีพเกษตรเป็นอีกหนึ่งหนทางที่ทำให้หลายๆ ครอบครัวได้มาทำกิจกรรมรวมกัน โดยที่ไม่ต้องออกไปทำงานยังเมืองใหญ่เพื่อหารายได้ ซึ่งการยึดอาชีพการเป็นเกษตรกรอาจไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ แต่เมื่อมีประสบการณ์ได้ลองผิดลองถูก พร้อมทั้งมีกำลังใจจากคนในครอบครัวที่ให้การสนับสนุนกันอยู่ตลอด สิ่งนี้เองจึงทำให้เกษตรกรผู้ประสบผลสำเร็จต่างพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า นอกจากจะมีความสุขที่ได้มาทำเกษตรแล้ว ความสุขแท้ที่ได้รับคือทุกคนในครอบครัวได้อยู่พร้อมหน้าพร้อมตา และรักษาสิ่งที่กำลังทำเป็นมรดกส่งต่อไปให้ลูกหลานต่อไป คุณอิษฏ์ฐะ ทองเจิม หรือ คุณเบส ได้หันหลังให้กับเมืองใหญ่มากำหนดชีวิตในสายอาชีพใหม่ โดยปรับการทำเกษตรของครอบครัวสมัยคุณพ่อคุณแม่ แบ่งมาทำเป็นเกษตรผสมผสานในพื้นที่ 2 ไร่ แต่สามารถสร้างรายได้ทุกวัน จากจุดเริ่มต้นนี้เองสวนเกษตรผสมผสานของเขา จึงไม่ได้จำหน่ายสินค้าทางการเกษตรเพียงอย่างเดียว แต่ยังเป็นแรงขับเคลื่อนในด้านแหล่งเรียนรู้ให้กับผู้สนใจท่านอื่นๆ ได้เข้ามาศึกษาองค์ความรู้นำไปพัฒนาในที่ดินของตัวเอง คุณเบส เล่ามุมมองของอาชีพสมัยก่อนให้ฟังว่า เมื่อจบการศึกษาแล้วได้ทำตามความฝันของครอบครัว คือการทำง

ขนุนไม้ผลคู่บ้านที่มีการปลูกกันอย่างแพร่หลายในหลายพื้นที่ การปลูกให้ดีและผลมีคุณภาพ รวมไปถึงมีรสชาติที่อร่อยต้องทำอย่างไร เทคโนโลยีชาวบ้านออนไลน์มีคำตอบ การปลูกขนุน ในบริเวณที่ลุ่มน้ำท่วมถึง ต้องยกร่องเสียก่อน เพื่อไม่ให้น้ำท่วมถึงโคนต้น นอกจากนั้น การมีร่องสวนจะสะดวกในการให้น้ำและระบายออก ขนาดของร่องควรกว้างอย่างน้อย 6 เมตร คูน้ำกว้าง 1.5 เมตร ความยาวของร่องแล้วแต่ขนาดของพื้นที่หลังร่อง ยิ่งสูงมากยิ่งดี รากขนุนจะได้เจริญอย่างเต็มที่ เมื่อขุดร่องเสร็จแล้วควรปรับปรุงดิน โดยการขุดตากดิน ใส่ปุ๋ยคอกเก่าๆ ปุ๋ยหมัก เพื่อให้ดินร่วนซุยด้วย เช่นเดียวกัน ถ้าเป็นพื้นที่ดินเหนียวควรปลูกพืชล้มลุก หรือพืชตระกูลถั่ว 2-3 ครั้ง จะทำให้ดินร่วนซุยดีขึ้น หรือใส่ปุ๋ยคอก ปุ๋ยหมักมากๆ จึงค่อยปลูกขนุนภายหลัง สำหรับพื้นที่ที่เป็นร่องสวนเก่า มีคันคูอยู่แล้ว เคยปลูกพืชอย่างอื่นจนดินร่วนซุยดี อาจจะปรับปรุงดินอีกเล็กน้อย ก็สามารถปลูกได้ ระยะการปลูกขนุน ทั้งแบบยกร่องและปลูกแบบไร่ ควรปลูกให้เป็นแถวเป็นแนว เพื่อสะดวกในการดูแลรักษาและการปฏิบัติงานสวน การปลูกในพื้นที่ดอน ควรให้ระยะห่างระหว่างต้น หรือระหว่างหลุม คือ 8×8

ปลานิล เป็นปลาน้ำจืดที่ปัจจุบันสามารถสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรในหลายพื้นที่ เพราะปลานิลนำมาประกอบอาหารได้หลายเมนู ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของการนำปรุงให้สุก หรือนำมาแปรรูปเพิ่มมูลค่าก็ได้กำไรเพิ่มขึ้นด้วยเช่นกัน จึงทำให้ปลานิลถือเป็นสัตว์เศรษฐกิจที่ทำรายได้ให้กับเกษตรกรในหลายพื้นที่ของประเทศไทย โดยเฉพาะทางภาคอีสานที่มีการเลี้ยงทั้งในบ่อดินและกระชังในแม่น้ำ คุณบังอร สมสุข รองประธานฝ่ายเลี้ยงปลาและผลิต วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรสว่างวีระวงศ์ ได้เห็นถึงช่องทางการสร้างรายได้จากการเลี้ยงปลานิล ทำให้เธอได้ศึกษาการเลี้ยงอย่างจริงจัง และต่อยอดการเลี้ยงแบบมีคุณภาพ ปลานิลที่เลี้ยงมีการทำตลาดหลากหลายตั้งแต่ส่งพ่อค้าแม่ค้า และนำปลาที่เลี้ยงส่งขายให้กับกลุ่มเพื่อทำการแปรรูปเพิ่มมูลค่า เลี้ยงปลานิลเป็นอาชีพ สานต่ออาชีพจากคุณพ่อ คุณบังอร เล่าให้ฟังว่า หลังจากที่คุณพ่อได้เสียชีวิตมาระยะหนึ่ง ในเวลานั้นได้เรียนปลานิลเป็นอาชีพอยู่ด้วย ซึ่งเธออยู่กับคุณพ่อทำให้ต้องมารับช่วงต่อในการเลี้ยงปลานิล โดยจากเดิมที่ไม่มีความรู้ในเรื่องของการเลี้ยงมากนัก จึงได้ศึกษาจากเพื่อนๆ เกษตรกรท่านอื่

ประเทศไทย มีไผ่หลายพันธุ์หลายชนิด ไผ่จัดอยู่ในประเภทพืชยืนต้น โดยต้นไผ่จะมีลักษณะที่โดดเด่นเป็นที่จดจำได้ง่าย ตรงที่ตัวลำต้นจะแตกออกเป็นกอไม้พุ่มเล็กไปจนถึงขนาดใหญ่ ซึ่งในกอหนึ่งมีประมาณ 20-25 ต้น ลำต้นมีความสูงประมาณ 5-15 เมตร ลักษณะลำต้นเป็นข้อปล้องตลอดลำ เนื้อผิวเกลี้ยงแข็งมีสีเขียวหรือเหลืองแถบเขียว ใบเป็นใบเดี่ยว ไผ่หม่าจู พระเอกของสวน คุณณรงค์ ไทยเจริญ เจ้าของสวนไผ่ อยู่บ้านเลขที่ 73/3-4 หมู่ที่ 1 ตำบลดีลัง อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี เป็นหนึ่งในเกษตรกรที่มีความชื่นชอบในเรื่องของต้นไผ่เป็นอย่างมาก โดยเขาใช้ที่ดิน จำนวน 22 ไร่ ในการปลูกไผ่เกือบทั้งหมด ซึ่งจะมีไผ่ จำนวน 3 พันธุ์ ที่คุณณรงค์เลือกปลูกคือ ไผ่หม่าจู ไผ่รวก และไผ่เลี้ยง คุณณรงค์ ได้ให้เหตุผลถึงการเลือกปลูกไผ่หม่าจูว่า เป็นไผ่สายพันธุ์ที่สามารถใช้ประโยชน์ได้ทั้งจากหน่อและลำต้น โดยลำต้นสามารถนำไปทำเป็นเฟอร์นิเจอร์ โต๊ะ เตียง หรืออื่นๆ ที่สามารถใช้เป็นส่วนประกอบโครงสร้างต่างๆ ในส่วนของหน่อไม้พันธุ์หม่าจูก็นำมาประกอบอาหารได้ เพราะจะมีรสชาติที่หวานกรอบอร่อย ไม่มีขม เพราะถูกจัดอยู่ในตระกูลไผ่หวาน มีสีเนื้อที่ขาวปราศจากสารฟอก

สองสามปีมานี้ ไม้ผลชนิดหนึ่งที่มาแรงเห็นจะได้แก่ ทุเรียน นอกจากเป็นผลไม้รสชาติดีแล้ว การซื้อขายกับต่างประเทศไปได้คล่อง บางปีผลผลิตมีน้อย ส่งผลให้ราคาขายจากสวนดี ถึงขั้นดีมาก ด้วยเหตุนี้ จึงมีเกษตรกรปลูกทุเรียนเพิ่มขึ้น อาจจะโค่นเงาะทิ้ง โค่นยางพาราลง แล้วปลูกไม้ยอดนิยมอย่างทุเรียนแทน ขณะเดียวกัน เกษตรกรที่ปลูกอยู่แล้ว ก็เอาใจใส่สิ่งที่มีอยู่เป็นพิเศษ เพราะขายผลผลิตได้ จึงมีกำลังซื้อปัจจัยการผลิต ส่งผลทำให้แวดวงที่เกี่ยวข้องพลอยคึกคักไปด้วย ไม่ว่าจะเป็นต้นพันธุ์ ปุ๋ย สารกำจัดศัตรูพืช แรงงาน แม้แต่ค่าไฟฟ้าสูบน้ำมารดต้นทุเรียน ก็ต้องจ่ายเงินเพิ่มขึ้น ทีมงานนิตยสารเทคโนโลยีชาวบ้าน อยากดูแปลงทุเรียนเด่นๆ สักแปลง เมื่อสอบถามไปยัง คุณทรงธรรม ชำนาญ หัวหน้ากลุ่มส่งเสริมและพัฒนาการผลิต สำนักงานเกษตรจังหวัดระยอง ได้รับคำแนะนำให้ไปพูดคุยกับ ลุงเสส ใจดี ที่กองดิน บ้านลุงเสสไปไม่ยาก พบหน้าลุงเสส ถามว่าชื่อลุงแปลว่าอะไร “ก็อยู่ดีมีสุข อยากเป็น ส.ส. ก็ตัดสระเอออก…อีกอย่าง ส.เสือ 2 ตัวแข็งแรงดี” ลุงตอบอย่างอารมณ์ดี เริ่มต้นปลูกทุเรียน 2 ไร่ ทุกวันนี้ มี 68 ไร่ ลุงเสส  อยู่หมู่ที่ 7 บ้านชำสมอ ตำบลกองดิน